KALENDARIUM TYGODNIKA POWSZECHNEGO

 

 

 

1966

• Jeszcze o Soborze: „Był największym wydarzeniem religijnym naszych czasów... zamknął epokę w życiu Kościoła, którą zależnie od dziedziny możemy mierzyć od Trydentu czy też od Konstantyna” (Turowicz w nrze 1).

• „Prawdopodobnie było to właśnie 14 kwietnia, w Wielką Sobotę Roku Pańskiego 966. Kapłan Kościoła katolickiego, może biskup, nad głową Mieszka, księcia Polan, zrobił znak krzyża i powiedział: Ja ciebie chrzczę...”. Numer milenijny: Turowicz, Gołubiew. Wewnątrz: wspomnienia okupacyjne Hersza Grinera – ks. Grzegorza Pawłowskiego. „W roku milenijnym – pisze redakcja – pomyślmy głębiej o różnych narodach i o tych wielu, wielu ludziach, którzy pod polskim niebem urodzili się, żyli, umarli”. Ilu poddanych miał Mieszko? – zastanawia się Józef Kulicki czyli Stefan Kurowski (nr 15-16).

• Obraz Tygodnia: uroczystości kościelne Millennium odbywały się w Gnieźnie i w Poznaniu od 14 do 17 kwietnia, 16 i 17 kwietnia zorganizowano tamże „konkurencyjną” manifestację i defiladę wojskową, przemawiał Gomułka (nr 17, 24 kwietnia). „Tygodnik” będzie odtąd prowadzić kronikę – ostro cenzurowaną – kolejnych faz milenijnych obchodów, odbywających się w atmosferze konfliktu wywołanego przez komunistyczną władzę.

• Jerzy Waldorff (nr 17) i Zygmunt Mycielski (nr 27) piszą o „Pasji” Pendereckiego. Piórem Władysława Stróżewskiego „Tygodnik” czci jubileusz orędownika „etyki niezależnej”, Tadeusza Kotarbińskiego (nr 26, 26 czerwca).

• 3 lipca zmarła Zofia Starowieyska-Morstinowa; „Tygodnik w wielkiej mierze dzięki niej jest tym, czym jest”. Żegnają Ją Naczelny i Jacek Susuł (nr 28).

• Numer „niemiecki”: Mieczysław Pszon kreśli sylwetki działaczy opozycji antyhitlerowskiej, list Lothara Kreyssiga i Güntera Sarchena z NRD, założycieli „Aktion Suhnezeichen” (nr 34). O „niemieckich pokutnikach w Oświęcimiu” napisze Wilkanowicz (nr 37), na Dzień Zaduszny Anna Morawska przygotuje wybór przedśmiertych listów ofiar nazizmu.

• „Porządki w arce” – pamflet Christophera Derricka, głos konserwatysty, opublikowany w odpowiedzi na zarzuty, że „Tygodnik” „zagalopował się nadmiernie w kierunku soborowego aggiornamento” (nr 49). Polemizuje z nim ks. Bardecki.

 

1967

• Ludwik Dembiński sporządza bilans roku: „Już drugi rok z rzędu wojna w Wietnamie zajmuje czołowe miejsce wśród międzynarodowych problemów politycznych” (nr 2, 8 stycznia).

• W numerze 7 – pełny tekst Konstytucji o Kościele w świecie współczesnym. Za tydzień – Żychiewicz spiera się z Anną Morawską o „nową teologię”. W nrze 10 – ks. Bardecki o realizacji Soboru w Polsce, w nrze 15 – Turowicz o nowej encyklice „Populorum progressio”.

• Wyniki ankiety „TP na cenzurowanym” – wśród rubryk prowadzi „Poczta Ojca Malachiasza” (nr 13).

• Kolejne kontrowersyjne tematy: ks. Bardecki o wojennym „milczeniu Piusa XII” (nr 17), Halina Bortnowska o katolicyzmie w Holandii.

• Arcybiskup Wojtyła został kardynałem, Papież mianował administratorów apostolskich na Ziemiach Zachodnich (nr 23, 4 czerwca).

• „Nie ulega wątpliwości, że gen. de Gaulle jest pierwszym w okresie powojennym zachodnim mężem stanu, który ma w ogóle jakąś koncepcję sensownego układania i rozwijania stosunków z Europą Wschodnią. Tym bardzie cieszymy się z jego wizyty w Polsce, która przecież bez wątpienia leży w Europie” (Krzysztof Kozłowski, nr 24).

• Jerzy Turowicz entuzjastycznie wita antologię Bartoszewskiego i Lewinówny „Ten jest z Ojczyzny mojej. Polacy z pomocą Żydom”; obok Obraz Tygodnia otwiera informacja o zawieszeniu broni po bliskowschodniej „wojnie sześciodniowej” (nr 25).

• „To, co zbliża dziś Kościół i postępową myśl laicką, nie rodzi się z koncepcji światopoglądowych a raczej ze wspólnego poczucia odpowiedzialności za wartości moralne i człowieczeństwo zagrożone dziś w samym swoim istnieniu” – Słonimski w cyklu wypowiedzi o encyklice „Populorum progressio” (nr 44). W tym samym numerze – ks. Aleksy Klawek pisze o teologii Marcina Lutra.

• Boże Narodzenie: medytacja ks. Józefa Tischnera; głosy uczestników rzymskiego Kongresu Laikatu, z którego sprawozdanie składał przedtem Woźniakowski; poemat „Drozd” greckiego noblisty Seferisa w przekładzie Kubiaka. JJS (Szczepański): „»Wstręt« Polańskiego należy niewątpliwie do najosobliwszych i najwybitniejszych dzieł kinematografii współczesnej”.

 

1968

• Nr 1: orędzie Pawła VI, proklamujące 1 stycznia Dniem Pokoju. Obraz Tygodnia: „Minister spraw wewnętrznych gen. Moczar wziął udział w moskiewskich obchodach 50 rocznicy utworzenia radzieckich organów bezpieczeństwa”.

• „Czyhanie na cudze serce” – ks. Bardecki o „etycznych wymiarach transplantacji”, w związku z pierwszymi przeszczepami serca (nr 4).

• Nr 7 z 18 lutego: w Obrazie Tygodnia ślad sprawy „Dziadów” Dejmka – cytat z telewizyjnej wypowiedzi Grzegorza Lasoty, uzasadniającego decyzję o ich zdjęciu ze sceny. Za tydzień informacja o skazaniu na 3 lata więzienia Janusza Szpotańskiego, autora „Cichych i gęgaczy”. Nr 10: „Odbyło się zebranie Oddziału Warszawskiego Związku Literatów Polskich, poświęcone sprawie ostatniej inscenizacji »Dziadów«”.

• Tysięczny numer „Tygodnika”; rozmowy z Hanną Malewską, redagującą miesięcznik „Znak”, i Jackiem Woźniakowskim, szefem wydawnictwa Znak. „Młodych poetów radzieckich” przedstawia Wiktor Woroszylski.

• Nr 13 z 31 marca, Obraz Tygodnia: przemówienie Gomułki w Sali Kongresowej. „Demonstracje i strajki młodzieży studenckiej zostały przerwane”. Niżej informacja o usunięciu z Uniwersytetu Warszawskiego profesorów Baczki, Baumana, Brusa, Kołakowskiego, Morawskiego i Marii Hirszowicz. Odtąd Obraz zmieni się w swoistą kronikę zmian kadrowych w PRL – z równą uwagą notować bedzie odwrotne przemiany, zachodzące w dubczekowskiej Czechosłowacji. Z łamów „Tygodnika” znika felieton Kisiela (pobitego przez „nieznanych sprawców”).

• Dziesięciolecie „Więzi” – rozmowa z Tadeuszem Mazowieckim (nr 14).

• Ks. Bardecki o problemie regulacji urodzin, w związku z dopuszczeniem w Polsce do sprzedaży pigułki antykoncepcyjnej (nr 16).

• Obraz Tygodnia „uzupełniając z opóżnieniem informację na temat ostatniego posiedzenia Sejmu” nadzwyczaj zwięźle streszcza „długą i ostrą” dyskusję nad interpelacją posłów Koła Znak z 11 marca. Odpowiadał Jerzy Zawieyski, który na koniec złożył mandat członka Rady Państwa (nr 17). Wysłannik „Tygodnika”, Krzysztof Kozłowski, będzie mógł opisać tę dyskusję – czy raczej sabat – dopiero po dwudziestu latach. W nrze 22 – fragment dziennika Zawieyskiego o „audiencji u Papieża Jana”.

• Wielka dyskusja o „Soborze w parafii”; cykl artykułów ks. Michała Hellera o współczesnej kosmologii („Początek świata”, „Antyświaty”, „Spór o przestrzeń” – nry 18, 24, 32).

• W nrze 24 debiutuje nowa autorka, Julia Hołyńska (pseudonim Stefana Kisielewskiego); będzie pisać m.in. o Rudnickim, Micewskim, Sandauerze. W nrze 26 opowiadanie Kornela Filipowicza, który odtąd regularnie współpracować będzie z „Tygodnikiem”. W nrze 29 Andrzej Dobosz w „Kuchni narodowej polskiej” pisze m.in. o „najbardziej upokarzającym tekście w jezyku polskim z tego zakresu” – przepisie na „Głuchą rybę – zupę jak z ryby bez ryby”, ze zbioru „109 potraw” wydanego w Krakowie w 1941 r.

• 21 sierpnia wojska Układu Warszawskiego, w tym polskie, dokonują inwazji Czechosłowacji. W numerze 35 „Tygodnika” (z niedzielną datą 1 września) nie ma o tym ani słowa, ale nie ma też w ogóle Obrazu Tygodnia. Na pierwszej stronie – fotografia z czołgami w natarciu... Za tydzień Obraz poinformuje o powrocie przywódców CSRS z Moskwy.

• „Cena świadectwa” – artykuł Bohdana Cywińskiego o apostołach i świadkach Chrystusa (nr 37). W nrze 39 redakcja na pierwszej stronie czci święto św. Wacława, „męczennika i patrona chrześcijańskich Czech”, choć rocznica wcale nie jest okrągła. Recenzja Bronisława Mamonia z krakowskiej inscenizacji „Baby-Dziwo” Pawlikowskiej – antytotalitarnej satyry, powstałej u progu II wojny. W scenografii recenzent dostrzega „coś z klimatu świata orwellowskiego”...

• W 50. rocznicę odzyskania niepodległości Polski artykuł wstępny pióra przedwojennego wicepremiera i twórcy Gdyni, Eugeniusza Kwiatkowskiego (nr 45).

 

1969

• „Kryzys w Kościele” – wstępniak Jerzego Turowicza. „Początkowo zamierzałem przy tytule tego artykułu postawić znak zapytania. Z zamiaru tego jednak zrezygnowałem” (nr 1). Pożegnanie zmarłego w grudniu '68 prof. Stanisława Pigonia.

• Ks. Adam Boniecki o pierwszym polskim „telefonie zaufania”. W numerze tekst encykliki „Humanae vitae” (nr 3).

• Obraz Tygodnia: „Jan Palach (lat 21), student praskiego Uniwersytetu Karola, oblał się w centrum Pragi płynem łatwopalnym i podpalił się. Zmarł w szpitalu” (nr 4).

• Kolejne pożegnania: Turowicz o Tomaszu Mertonie (nr 9), Jacek i Józefa Hennelowie o „papieżu polskiej fizyki”, prof. Niewodniczańskim (nr 11).

• Debiutuje w „TP” Ludwik Stomma; w przyszłości prowadzić będzie ze Zbigniewem Benedyktowiczem cykl „Święta po polsku” (nr 16, 20 kwietnia).

• „Dialog wewnątrz Kościoła w warunkach polskich” – rozmowa z bpem przemyskim, ks. Ignacym Tokarczukiem (nr 19).

• Prymas Wyszyński odpowiada na pytania kleryków (tekst autoryzowany), a ks. Adam Boniecki („Roz­mowy niedokończone”) rozmawia z krakowskimi hippiesami (nr 21, 25 maja).

• Umarł Jerzy Zawieyski. „Angażując się politycznie, nigdy nie stał się politykiem... W polityce pozostał myślicielem, moralistą i artystą” – pisze Stomma (nr 26 z 29 czerwca).

• 21 lipca człowiek postawił stopę na Księżycu. „Zaczynamy się czuć już nie mieszkańcami niepozornej planety, lecz obywatelami Wszechświata”. Czy jednak jesteśmy samotną wyspą? – zastanawia się ks. Michał Heller („Ziemia, Ojczyzna ludzi”).

• W 30. rocznicę Września „Myśli o Polsce” Adama Stora (pseudonim prof. Henryka Wereszyckiego).

• Notatki ze swego spotkania z Gombrowiczem w Buenos Aires (w r. 1962) publikuje w nrze 41 ks. Janusz St. Pasierb; autor „Ferdydurke” zmarł w sierpniu w Vence.

• Rektor KUL, ks. Wincenty Granat, pisze o „celu uniwersytetów katolickich”. Wizytę w Polsce złożyła mieszkająca w Indiach Wanda Umadevi-Dynowska – tłumaczka i założycielka Biblioteki Polsko-Indyjskiej; rozmawiają z nią ks. Boniecki i Marek Skwarnicki (nr 44).

• Na Boże Narodzenie – Kuncewiczowa, Herbert, a także esej o Rembrandcie pióra malarza Stanisława Rodzińskiego, wkrótce stałego recenzenta plastycznego „TP”. Nekrolog współpracującego z pismem teologa, ks. Klawka.

 

1970

 • Obraz Tygodnia skrupulatnie odnotowuje proces „normalizacji” w Czechosłowacji. Cytuje Husaka: „Partia nie poniży się do preparowania procesów, do fałszywych oskarżeń...” (nr 6, 8 lutego).

• 25 lat „Tygodnika”. Antoni Gołubiew: „Nie dałbym złotówki za to, czy nasze pismo będzie obchodziło jubileusz pięćdziesięciolecia. Należy po prostu sądzić, że będzie istniało tak długo, jak długo zdoła spełniać swą rolę”, polegającą jego zdaniem „na proponowaniu pewnej postawy, pewnego modelu zachowania, pewnego stylu wreszcie” (nr 13). W nrze 16 – list kard. Wojtyły na jubileusz „TP”.

• Bp Frantisek Tomasek z Pragi specjalnie dla „Tygodnika”: „Trzeba, abyśmy się modlili: my – za was, wy – za nas” (nr 19, 11 maja).

• Ks. Janusz St. Pasierb pisze o „Człowieku, który jest Papieżem”, czyli o Pawle VI; ks. Bardecki rozmawia z Karlem Rahnerem. Henryk Woźniakowski opowiada: „Należałem do brygady skrzynkarskiej – tj. remontującej tzw. transporty winiarskie, czyli po prostu drewniane skrzynki na butelki”. Chodzi o robotniczą praktykę studencką. (nr 22, 31 maja).

• Obraz Tygodnia: 14 czerwca w Krakowie zmarł Roman Ingarden, publikujący także w „TP”, w Nowym Jorku zaś Aleksander Kiereński, „premier rosyjskiego rządu obalonego w październiku 1917” (nr 25, 21 czerwca).

• Ojciec Jacek Salij OP: „Jak niewierzącym mówić o chrześcijaństwie?”. „Człowiek staje się tym bardziej podatny na chrześcijaństwo, im bardziej wejdzie w rzeczywistość” (nr 31, 2 sierpnia).

• Andrzej Kijowski polemizuje z Wiesławem Górnickim, który uznał „Króla Ubu” Jarry'ego za dzieło antypolskie. Kijowski: „Jeśli »polskość« jest czymś żywym, wartością duchową stwarzaną wciąż na nowo przez ludzi żywych, w konfrontacji ze światem i w samokontroli, idiotyzm króla Ubu w niczym jej nie zaszkodzi, a przeciwnie, szyderstwo to, i każde inne, posłuży jej za pożywkę” (nr 34, 23 sierpnia).

• 19 sierpnia zmarł Paweł Jasienica (nr 35).

• Rozstrzygnięto „Tygodnikowy” konkurs na reportaż „Polacy roku 1970”; jedną z nagród otrzymał Marek Lehnert, godło Beksa (nr 36). „W Polsce beat zdaje się przebrzmiewać” – utrzymuje Józefa Hennelowa (nr 37).

• W nrze 39 omówieniem książki Tocqueville’a debiutuje Tadeusz Wawer (pseudonim Marcina Króla), a w nrze 46 szkicem „Śmierć Mauriaca” Franciszek Dinheim (Wojciech Karpiński). Obaj publikować zaczną wkrótce cykl „Sylwetek politycznych XIX wieku”, od 1972 już pod nazwiskiem, i znajdą się w gronie najbliższych współpracowników pisma, a Król wejdzie w skład redakcji.

• W Polsce gościli zachodnioniemieccy politycy: Klaus von Bismarck i Richard von Weizsaecker, przyszły prezydent RFN. W warszawskim KIK-u spotkali się m. in z Tadeuszem Mazowieckim i Jerzym Turowiczem (nr 42, 18 października).

• „Stanęli obok siebie biskup katolicki i mnich buddyjski, prawosławny duchowny i rabin, japońska dziewczyna w kimono i murzyński pastor” – wspomina kongres w Kyoto Jerzy Turowicz. Z Listów do Redakcji: „Zmarła Janis Joplin. Zmarł człowiek, za którego Chrystus poniósł śmierć krzyżową” (nr 47, 22 listopada).

• Mieczysław Pszon pisze o układzie normalizującym stosunki miedzy PRL a RFN (nr 48, 29 listopada).

 

1971

• Redakcja o grudniowych wydarzeniach na Wybrzeżu: „Przeżyliśmy głęboką tragedię. Święta Bożego Narodzenia nie mogły w tym roku być radosne. A jednak przeżywaliśmy w ich okresie także nadzieję. Nadzieję, że ofiara nie pójdzie przecież na marne. (...) Na ulicach Gdańska, Gdyni, Szczecina, Słupska i Elbląga przegrała nie tylko pewna polityka gospodarcza, lecz także określony styl sprawowania władzy” (nr 1, 3 stycznia). W numerze 3 komentarz J.T.: „Jedynie siła słuszności posiada moc przekonywania. Zaś pytania, na które nie udzielono odpowiedzi, nie przestają istnieć”.

• Czytelniczka cytuje Waldorffa, wedle którego jedynymi recenzentami muzycznymi z prawdziwego zdarzenia są Kisielewski, Mycielski i on sam. Czytelniczka chciałaby czasami poczytać Kisielewskiego... (nr 9). Maria Dłuska pisze o zmarłym na emigracji Kazimierzu Wierzyńskim (nr 10).

• Powrót Kisiela: „Aby odświeżyć ojczyznę, aby nas ona nie nużyła, lecz podniecała, proponujemy tutaj kurację odmładzającą: spojrzeć na wszystko interesownie i BEZ DOGMATU!” (nr 11, 14 marca). Nowym sąsiadem Kisiela na ostatniej stronie jest Andrzej Kijowski, a od następnego numeru – Antoni Słonimski. W stopce nru 16 pojawia się nazwisko Mieczysława Pszona.

• Obraz Tygodnia: Paweł VI przyjął na audiencji hippisów ubranych w „przepisowe dżinsy i brudne białe koszule”. Andrzej Kijowski: „Kościół zawsze zaskakiwał pogan, ofiarując im nie to, czego szukali. (...) Każdy, kto w jego zasięg wchodzi, ponosi ryzyko szalone: ujrzy siebie w stanie zupełnego niezrealizowania. Jeżeli Kościół tego nie zrobi, jeżeli nas nie przestrzeże, my synkretyczni poganie, zrobimy sobie z niego sztuczny raj” (nr 17, 25 kwietnia). W następnym numerze Zbigniew Lew Starowicz pisze o „Rewolucji seksualnej wśród młodzieży polskiej”.

• Jacek Susuł: „O Pawle Jasienicy milczało się u nas od trzech lat” (nr 21, 23 maja). W numerze 34 szkic Aleksandra Gieysztora: „Paweł Jasienica, historyk Polski”.

• Obraz Tygodnia: „Edward Gierek i Piotr Jaroszewicz bawili na Białorusi, gdzie interesowali się zagadnieniami melioracyjnymi” (nr 22, 30 maja).

• Słonimskiego zniesmaczyło opublikowanie przez „Twórczość” utworu markiza de Sade. W Warszawie wystawiono „Trędowatą”. Andrzej Kijowski: „Chciałem więc zaproponować obłąkanego Sade’a zamiast głupiej Mniszkówny, ale przeląkłem się. Nie księży, którzy by mnie pewnie poparli, ale Antoniego Słonimskiego, który by mnie wyklął” (nr 37, 12 września).

• Nr 42 z 17 października w całości poświęcony o. Kolbemu z okazji jego beatyfikacji; wśród autorów kard. Wojtyła. Z rzymskich uroczystości sprawozdaje Józefa Hennelowa. Wcześniej (nr 38) „ab” odpowie na list Jana Józefa Lipskiego, dotyczący antysemityzmu „Małego Dziennika” i roli o. Maksymiliana w kształtowaniu linii pisma.

• Nr 44 z 31 października – norwidowski. Piszą m. in. Mieczysław Jastrun, Adam Ważyk, Michał Głowiński.

• Z Władimirem Maksimowem o Dostojewskim rozmawia Zbigniew Podgórzec (nr 48, 28 listopada). Początek cyklu wywiadów ze „źle widzianymi” twórcami rosyjskimi (będą wśród nich m.in. Arseniusz i Andriej Tarkowscy, Michaił Bachtin, Michaił Ałpatow, Ernst Nieizwiestny), które spowodują interwencję ambasady ZSRR.

• Wstępniak w numerze na Boże Narodzenie pióra młodego dominikanina, o. Jana Andrzeja Kłoczowskiego OP.

 

1972

• Kazimierz Moczarski opisuje działalność AK po upadku Powstania Warszawskiego (nr 3, 16 stycznia). Bp Ignacy Tokarczuk recenzuje książkę ks. Bardeckiego o Kościele epoki dialogu (nr 5). Antoni Gołubiew rozpoczyna cykl „Okruchy Conradowskie”, prowokując polemikę Zdzisława Najdera (nr 6)

*”Tygodnikowy” panel poświęcony społeczno-religijnym zadaniom pisma. Wśród uczestników ks. bp. Herbert Bednorz, przewodniczący Komisji Episkopatu ds. Środków Masowego Przekazu, Stefan Bratkowski („Życie Warszawy”), ks. Józef Tischner, Bohdan Cywiński (nr 9, 27 lutego).

• Z przemówienia sejmowego Stommy: „Ludzie chcą jawności życia państwowego oraz chcą i mają prawo znać bieg spraw państwowych. Sejm jest siłą rzeczy wielką giełdą spraw państwowych”. Andrzej Micewski: „Ludzie troszczący się o Polskę nie zawsze myślą to samo i tak samo. Patriotyzm nigdy nie wyrażał się uniformizmem myślowym” (nr 12, 19 marca).

• Mieczysław Pszon komentuje ratyfikację układu normalizującego stosunki między RFN a PRL (nr 13).

• 40-lecie pracy publicystycznej Kisiela. Na pytanie Wojciecha Karpińskiego o plany na przyszłość, jubilat odpowiada: „Zestarzeć się z jaką taką godnością. Nie dać się nadmiernie zdenerować (...) I wreszcie umrzeć przyzwoicie, z wiarą i nadzieją (co do miłości, to zobaczymy)” (nr 14).

 • Borys Polewoj („Opowieść o prawdziwym człowieku”) opowiada „Jak starszy sierżant Korolkow ocalił klasztor jasnogórski”; artykuł wywoła gniew Prymasa Wyszyńskiego (nr 18, 30 kwietnia). Wiersze Josifa Brodskiego w tłumaczeniu Eugenii Siemaszkiewicz (nr 19).

• Polepszenie stosunków USA-ZSRR. Obraz Tygodnia: „»Prawda« pisze, że już Lenin niejednokrotnie wypowiadał się za rozmowami pokojowymi i porozumieniem z USA” (nr 22).

• „Tyle książek słowników / opasłe encyklopedie / a nie ma kto poradzić” – „Pan Cogito szuka rady” Herberta (nr 25).

• Wypowiedzi księży w „Tygodnikowej” ankiecie na temat opinii duchowieństwa o piśmie. Ks. Bolesław Celiński CSRR przypomina postać Ottona Schimka (nr 27, 2 lipca).

• Obraz Tygodnia: Tadeusz Chrzanowski wyruszył Syrenką do Hiszpanii (nr 33); plonem podróży będzie seria reportaży.

• Rozmowa z Janem Kułakowskim, sekretarzem generalnym Światowej Konfederacji Pracy, o „Chrześcijańskim ruchu związkowym” (nr 33, 13 sierpnia).

• Jan Masłowski pisze o zmarłym przedwcześnie psychiatrze, prof. Antonim Kępińskim. Ludwik Dembiński wraca ze Szwajcarii, gdzie piastował stanowisko sekretarza generalnego Pax Romana, i wznawia rubrykę „Glob się obraca”. Martwi to Kisiela: rubryka „była kosmopolityczna, świat się obracał, ale bez Polski” (nr 34, 20 sierpnia).

• 19 sierpnia zmarła Anna Morawska – wybitna publicystka, współpracowniczka „Tygodnika”, autorka książki o Bonhoefferze, pionier porozumienia polsko-niemieckiego. Wspominają ją Jerzy Turowicz i Tadeusz Mazowiecki (nr 37).

• Ankieta: „Kim jest dla mnie Jezus Chrystus?”. Jerzy Turowicz w dziesięciolecie Soboru: „Kościół nie jest łodzią podwodną” (nr 39, 25 września).

• Wspomnienie Gołubiewa o zmarłej 14 października Marii Morstin-Górskiej (nr 46). Esej Witolda Lutosławskiego „Z rozmyślań nad przyszłością muzyki” (nr 47, 19 listopada).

• Ks. Adam Boniecki wyjeżdża na kilka lat do Paryża. W nowym cyklu „Kanon lektury” wypowiedzą się m. in. Paweł Hertz, Zygmunt Kubiak, Henryk Krzeczkowski, Marcin Król. Ewa Bieńkowska pisze o „Rodowodach niepokornych” Bohdana Cywińskiego (nr 48, 26 listopada).

 

1973

• Pierwszy odcinek „Wnuka” – ostatniej części „Bolesława Chrobrego” Gołubiewa (nr 1). Nowy cykl muzycznych esejów Bohdana Pocieja – m. in. o Lutosławskim i Góreckim. Herberta „Przesłanie Pana Co­gito” (nr 4). W numerze 6 pierwszy odcinek nowej rubryki „Tematy i refleksje”.

• Kard. Wojtyła uczestniczył w Kongresie Eucharystycznym w Australii, odwiedził Nową Gwineę – podróż dokumentuje fotoreportaż. Szkicem o Szymborskiej debiutuje w „Tygodniku” Antoni Libera (nr 10, 11 marca).

• Filozof Władysław Stróżewski z malarzem Jerzym Nowosielskim rozmawiają o zadaniach sztuki, nobilitacji ciała, surrealizmie, chrześcijaństwie i ikonie (nr 11, 18 marca).

• Współpracownicy pisma dyskutowali o świadomości historycznej Polaków i sytuacji współczesnej kultury. Plonem tego spotkania jest m.in. tekst Henryka Wereszyckiego „Publicystyka historyczna – blaski i cienie” (nr 13).

• Felieton Słonimskiego o „Wódzie” sprowokował polemikę dra Marcinkowskiego, znanego działacza antyalkoholowego: „»Dzięki alkoholowi« ludzie żyją krócej, stają się starcami w wieku 40--50 lat, giną na wszystkie możliwe choroby zakaźne i niezakaźne, wieszają się” (nr 14, 8 kwietnia).

• Po pięciu latach przymusowego milczenia wraca temat powstania w getcie warszawskim. Pisze o nim Władysław Bartoszewski, Anna Kamieńska publikuje przekład „Pieśni o wymordowanym narodzie” Icchaka Kacenelsona. Jacek Woźniakowski w „Rozważaniach o humanistycznej teorii względności, o pysze słowa i poglądach na świat” zastanawia się „Co się stało z Marią Janion?”. Esej Kubiaka o Kazimierze Iłłakowiczównie, która w „Tygodniku” publikowała od założenia pisma (nr 15).

• Zmarł Picasso – żegnają go Turowicz, Chrzanowski, Woźniakowski, Rodziński (nr 17). Zmarli Jacques Maritain i Antoni Marylski, współzałożyciel Lasek. Jerzy Turowicz dedykuje swój tekst o francuskim filozofie pamięci Marylskiego (nr 19, 13 maja). W 10 rocznicę śmierci Jana XXIII piszą o Nim kard. Bolesław Kominek, Jerzy Turowicz i Paweł Hertz (nr 22).

• Wiersze Brechta w tłum. Ryszarda Krynickiego. Poezja Krynickiego wkrótce zagości na tych łamach (nr 24).

• Hanna Malewska odchodzi z redakcji „Znaku”, przekazując pismo Bohdanowi Cywińskiemu. O bratnim miesięczniku i zasługach Malewskiej pisze Jerzy Turowicz (nr 28, 15 lipca). W stulecie Akademii Umiejętności (zlikwidowanej w latach 50.) tekst Andrzeja Biernackiego (nr 32, 12 sierpnia).

• Reportaż ks. Adama Bonieckiego „Dziesięć dni w Taizé”: „Myślę, że Taizé jest miejscem, gdzie wierzy się Panu Bogu i gdzie wierzy się w ludzi”. O nieomylności Kościoła i kontrowersyjnej książce Hansa Künga pisze ks. Bardecki (nr 37, 16 września).

• Tekstem o Tukidydesie w cyklu „Kanon lektury” debiutuje w „TP” Jan Demboróg, czyli Bronisław Łagowski (nr 41). Wiersze Jacka Bierezina (nr 42, 21 października).

• „Kościół u ujścia Odry” – z ks. bpem Jerzym Strobą, ordynariuszem diecezji szczecińsko-kamieńskiej, rozmawia Jacek Susuł (nr 43, 28 października); ogniwo prowadzonego od 1973 r. cyklu rozmów z polskimi hierarchami.

 

1974

• Paweł Hertz rozpoczyna cykl felietonów „Z dziennika lektury”. Dalsze wywiady Z. Podgórca, m in. z Aleksandrem Zinowiewem, Władimirem Wojnowiczem, Lwem Gumilowem, Jurijem Trifonowem i Giennadijem Ajgi.

• Zmarł ks. kard. Bolesław Kominek, przyjaciel i autor „Tygodnika”. Halina Mikołajska wspomina zmarłego scenografa Andrzeja Stopkę (nr 12, 24 marca).

• Fragmenty „1859 dni Warszawy” Władysława Bartoszewskiego, kroniki wydarzeń w stolicy od 1 września 1939 do 2 października 1944. Książka Bartoszewskiego – jak zauważa prof. Gieysztor – jest nie tylko kroniką, ale i spłaceniem długu żywych wobec poległych (nr 13, 31 marca).

• 50-lecie Zakładu dla Niewidomych w Laskach. O Dziele Lasek piszą Stefan Kard. Wyszyński, Jerzy Turowicz, s. Rut Wosiek (nr 20, 19 maja).

• XER, czyli Tadeusz Żychiewicz, kończy cykl rozważań ewangelicznych i rozpoczyna druk „Starego Przymierza” (nr 21, 26 maja).

• Do „Kanonu lektury” Marek Skwarnicki włącza wiersze Czesława Miłosza (nr 29, 14 lipca). Ryszard Bender pisze o Janie Jeziorańskim... powstańcu styczniowym (nr 32). Listy Edyty Stein do Romana Ingardena (nr 33).

• Jacek Woźniakowski dyskutuje z Julianem Kornhauserem i Adamem Zagajewskim, autorami „Świata nie przedstawionego”
 (nr 43, 27 października). Przedtem o „nowej fali” pisał kilkakrotnie Krzysztof Dybciak.

• O londyńskim wystawieniu rock-opery „Jesus Christ Superstar” pisze Andrzej Sulikowski – w latach 70. stały współpracownik „TP” (nr 49).

• Orędzie Papieża i Synodu Biskupów „O prawach człowieka” (nr 47, 24 listopada). W świątecznym numerze o Synodzie pisze ks. kard. Wojtyła, a o Matce Teresie z Kalkuty – Turowicz.

 

1975

• 30-lecie „Tygodnika” – na pierwszej stronie list Metropolity Krakowskiego, wewnątrz swój prywatny jubileusz (25-lecie współpracy) święci Żychiewicz (nr 13, 30 marca).

• Esej Kubiaka o twórczości Jana Parandowskiego, obchodzącego 80. urodziny (nr 20). 50-lecie pracy pisarskiej Gołubiewa. Piszą o nim Stefan Kisielewski, Czesław Zgorzelski i Marek Zieliński (nr 24, 15 czerwca).

• Recenzją z wierszy Woroszylskiego debiutuje na tych łamach Stanisław Barańczak. Ks. Adam Boniecki o „Lebensteinie – mędrcu”; znakomity malarz to dla niego „mistrz wiedzy o człowieku” (nr 31, 3 sierp­nia). Maria Kuncewiczowa zastanawia się „Jak kochać bliźniego?” (nr 37, 14 września).

• W 80-lecie urodzin Słonimskiego z Jubilatem rozmawia Jakub Karpiński (nr 42). Na Zaduszki ukaże się wiersz „Laski”, napisany po śmierci Żony poety.

• Urszula Czartoryska pisze o rzeźbach Aliny Szapocznikow (nr 42, 19 października).

• W stopce numeru 45 pojawia się nazwisko malarza i grafika Jerzego Skąpskiego; wpisano też do niej (nareszcie!) ks. Andrzeja Bardeckiego.

 

1976

• W numerze 1 ostatni odcinek „Rubryki rodzinnej”, prowadzonej przez Józefę Hennelową; w numerze następnym pojawia się jej rubryka „Na co dzień i od święta” – polemiczny przegląd krajowej prasy.

• Obraz Tygodnia: „Opublikowano projektowane zmiany w Konstytucji PRL”. Projekt, który czynił z „kierowniczej roli PZPR” i sojuszu ze Związkiem Radzieckim zasadę konstytucyjną, sprowokował liczne zbiorowe i indywidualne protesty.

• O książce Józefa Tischnera „Świat ludzkiej nadziei” wypowiadają się ks. Michał Heller i Jacek Salij OP (nr 5).

• Obraz Tygodnia: „Sejm uchwalił poprawki do konstytucji wszystkimi głosami przy jednym wstrzymującym się”. Cenzura nie pozwoliła wymienić nazwiska wstrzymującego się od głosu posła – Stanisława Stommy. W tym samym numerze z Willym Brandtem, przewodniczącym SPD, rozmawia Andrzej Micewski (nr 8). Za tydzień rozmowa Mieczysława Pszona z Richardem von Weizsaeckerem.

• 90-lecie Władysława Tatarkiewicza – filozofa i autora „Tygodnika”. Stefan Swieżawski cytuje rektora KUL, o. Krąpca „...my z niego wszyscy” (nr 13, 28 marca).

• Droga Krzyżowa ułożona przez kard. Wojtyłę i odprawiona w czasie rekolekcji wielkopostnych w Watykanie (nr 15).

• Ludwik Hass o „zmistyfikowanej rzeczywistości międzywojennego wolnomularstwa polskiego” (recenzja z książki Leona Chajna); artykuł będzie mieć swe polemiczne kontynuacje. Nowe wiersze Adama Ważyka (nr 16, 18 kwietnia).

• W dyskusji o „Dziejach Polski”, wydanych przez PWN, głos zabierają m. in. Jerzy Jedlicki i Bronisław Geremek (nr 26). Izydora Dąmbska broni Zbigniewa Herberta przed atakiem Artura Sandauera w warszawskiej „Kulturze”. Poeta zrewanżuje się jej, dedykując „Potęgę smaku”.

• Ks. abp Luigi Poggi, kierownik zespołu Stolicy Apostolskiej ds. stałych kontaktów z rządem PRL, wraz z kard. Wojtyłą odwiedzili 9 maja redakcję „TP”.

• Stefan Kisielewski rozpoczyna nowy cykl pt. „Wołanie na puszczy”. Chce „...wołać prosto, jasno, nawet demagogicznie” (nr 21, 23 maja).

• Z Obrazu Tygodnia: „Premier przedstawił propozycję rządu dotyczącą zmian struktury cen i związanej z tym rekompensaty. Sejm poparł projekt rządowy. (...) W pewnych wypadkach doszło do przerwy w pracy, a w Ursusie i Radomiu miały miejsce zajścia uliczne...” (nr 27, 4 lipca). Za tydzień euforyczny felieton Kisiela nie bez związku z wydarzeniami politycznymi: „Temperatura wysoka i równa, wiatry minimalne, niebo bez chmurki. (...) Słowem czas idealny dla rekreacyjno-regeneracyjnego wypoczynku nad akwenami wodnymi” – itd, itd (nr 28).

• 4 lipca zmarł Antoni Słonimski. „Był człowiekiem odważnym i prawym” – czytamy w redakcyjnym pożegnaniu Poety. W tym samym numerze jego ostatni, niedokończony felieton (nr 28).

• Z Listów do redakcji dowiadujemy się, że czytelniczka, nie mogąc kupić wydanego przez Znak tomiku wierszy Jana Twardowskiego z racji niskiego nakładu, przepisała ręcznie wszystkie wiersze.

• Grzegorz Bytnar (pseudonim Andrzeja Romanowskiego) debiutuje szkicem o Janie Kasprowiczu (nr 31, 1 sierpnia).

• „Dramat Ecône” – ks. Bardecki przedstawia sylwetkę abpa Marcela Lefebvre'a i źródła jego konfliktu ze Stolicą Apostolską (nr 36).

• „Redakcja bardzo inteligentna, znacznie inteligentniejsza niż pismo, które z niej wychodzi” – to wrażenia Kisiela, który po dłuższej przerwie zawitał na Wiślną (nr 37, 12 września).

• Esejem o Bachtinie debiutuje na tych łamach Adam Zagajewski, w następnych latach stały autor „Tygodnika” i „Znaku” (nr 39, 26 września).

• Wiersze Juliana Kornhausera (nr 42, 17 października).

• W nrze 44 na pierwszej stronie wspomnienie Jerzego Andrzejewskiego – jednego z założycieli Komitetu Obrony Robotników – o pisarzu Stefanie Otwinowskim. Na temat powstałego we wrześniu KOR-u brak z przyczyn cenzuralnych wzmianek nawet w Obrazie Tygodnia.

• Spodek na Boże Narodzenie: „Ciekawe, czy doczekam roku dwutysięcznego. Teoretycznie jest to możliwe. Będę miał 70 wiosen za sobą, a »Tygodnik« 52 roczniki formatu takiego samego jak dziś... Rynek krakowski wiele się nie zmieni. Po przeciwległej do kościoła Mariackiego stronie Sukiennic stanie tylko pomnik Stanisława Lema, który na skutek spełnienia się jego licznych wizji okrzyknięty będzie naszym wieszczem”.

 

1977

• „Zostałem zwymyślany od »bezczelnych grafomanów podnoszących rękę na narodową klasykę«, od kłamców, snobów, pseudointelektualistów; wytknięto mi głupotę, zarozumiałość, a także w kilku wypadkach antyludowość i arystokratyzm”: Jan Józef Szczepański o kłopotach z czytelnikami po opublikowaniu krytycznej recenzji z filmu „Trędowata” (nr 6).

• „Od dawna nie miałem w rękach książki w tym stopniu wolnej od powszechnych przesądów naszego czasu” – Demboróg (Łagowski) o tomie szkiców Henryka Krzeczkowskiego, przyjaciela i współpracownika „TP”, a od 1982 – członka redakcji (nr 8, 20 lutego).

• Wielki reportaż Turowicza o „Tygodniu życia i pracy Pawła VI” i Księga Eklezjasty w przekładzie Miłosza (nry 11 i 12).

• Artykuł Stefana Swieżawskiego „Filozofia, teologia, duszpasterstwo” (nr 13); początek dyskusji na temat tradycji filozoficznej, na której oprzeć się winno duszpasterstwo i nauka Kościoła. Tischner („Tomizm bez mitologii”, nr 17): „więcej jest wokół nas dobrych chrześcijan niż dobrych tomistów. Jeśli tak, istnieją jakieś inne »pomosty« wiodące ludzi do chrześcijaństwa”. W nrze 46 – głos ks. Mariana Jaworskiego.

• „Żywe kamienie i procenty” – ks. Boniecki o parafii w Nowej Hucie-Bieńczycach, gdzie ukończono budowę kościoła (nr 20). Słynną „Arkę” poświęcono 15 maja; tego samego dnia odbył się pogrzeb Stanisława Pyjasa. Obraz Tygodnia w nrze 22 donosi, że Prokuratura Wojewódzka w Krakowie prowadzi śledztwo w sprawie okoliczności jego śmierci.

• W nrze 30 – Bartoszewski o przedostatnim i głównym akcie dramatu zagłady Żydów, jaki rozegrał się przed 35 laty.

• „Nie uważam, że prawu należy być posłusznym zawsze i wszędzie... Prawnik... nie może jednak przekroczyć dwóch granic. Nie może uzurpować sobie prawa do wymierzania sprawiedliwości i nie może stosować prawa niesprawiedliwego, gdy godziłoby ono w dobro ważniejsze od bezpieczeństwa prawnego” pisze Jolanta Strzelecka, wówczas bliska współpracowniczka „TP”, w artykule „Prawo i sprawiedliwość” (nr 33).

• Mieczysław Pszon o książce Raymonda A. Moody’ego „Życie po życiu” (nr 44). Ks. Bardecki napisze później: „Spośród wszystkich artykułów opublikowanych w ˛»TP« w roku ubiegłym, największe zainteresowanie wzbudził tekst Mieczysława Pszona”. Współpracę z pismem rozpoczyna felietonista Piotr Wierzbicki.

• Setną rocznicę urodzin Karola Huberta Rostworowskiego „Tygodnik” czci m.in. artykułem Zygmunta Mycielskiego (nr 45, 6 listopada). Kubiak pisze o „Epice biblijnej Tadusza Żychiewicza” (nr 50). W tym samym numerze relacja z wizyty Edwarda Gierka w Watykanie – skróty poczynione przez redakcję w jego przemówieniu stały się pretekstem do fali oszczerczych listów, „zwieńczonej” ciężkim pobiciem ks. Bardeckiego przez „nieznanych sprawców”.

• Boże Narodzenie: medytacja bpa Jana Pietraszki, jednego z najchętniej czytanych „duchowych” autorów „Tygodnika”; wiersze Joanny Pollakówny; fotoreportaż Adama Bujaka „Na Górze Athos”.

 

1978

• „Panem ludzkiego życia jest tylko Bóg. Tylko On daje człowiekowi życie i tylko On może je odebrać... Tu na ziemi nie ma On żadnego zastępcy ani pełnomocnika” – ks. Jan Zieja w profetycznym tekście „Przeciw wojnom... wiara Kościoła” (nr 1).

• W nrze 3 Artur Międzyrzecki o „Samotniku z Fontainebleau”, czyli Oskarze Miłoszu; w nrze 5 wiersze Zagajewskiego, a wśród nich słynna później, ironiczna „Mała piosenka o cenzurze” („Tyś jest, cenzuro, wcale nie taka straszna...”). Cenzor miał poczucie humoru?

• Stefan Frankiewicz i ks. Kluz piszą o zmarłej właśnie s. Katarzynie z Lasek, w świecie Zofii Steinberg; w numerze też jej list do Jerzego Turowicza, będący rodzajem duchowego testamentu (nr 9, 26 lutego).

• Mieczysław Pszon przypomina historię „Bensberger Memorandum” – memoriału niemieckich katolików na rzecz pojednania z Polską. W numerze także wiersze Julii Hartwig (nr 10).

• Wojciech Skalmowski (dawny współpracownik pisma, teraz znany z paryskiej „Kultury” jako M. Broński), żegna swego mistrza na niwie naukowej, językoznawcę prof. Jerzego Kuryłowicza (nr 11).

• S. Zofia Józefa Zdybicka („Czy istnieje Bóg?”) pisze o książce Hansa Künga (nr 20).

• W nrze 32 nowe pióro krytyczne: Barbara Stawiczak (pseudonim Stanisława Barańczaka, którego jako działacza KOR-u objął cenzorski zapis).

• Śmierć Pawła VI. „Papieża równowagi” żegna Marek Skwarnicki: „równowagi jednoczącej, a nie rozpraszającej powierzone mu owce, stymulującej gwałtowną odnowę chrześcijaństwa w trosce, by nie zburzyła ona tego, co już zbudowano”. Homilie żałobne Prymasa Wyszyńskiego i Kard. Wojtyły; testament Papieża (nr 33, 13 sierpnia).

• W nrze 36 „Tygodnik” wita Papieża Jana Pawła I, przypominając, że jest on nie tylko duszpasterzem, ale i „wytrawnym publicystą” oraz „wytrawnym alpinistą”. Był to jednak jeden z najkrótszych pontyfikatów w dziejach Kościoła i już w nrze 41 redakcja wyraża „Zdumienie i żal”. „Radowaliśmy się Jego świeżością, Jego oryginalnością” – mówi w żałobnym kazaniu ks. kard. Wojtyła.

• Numer 43: pierwsza strona wyjątkowo w kolorze (żółtym), wielki napis Habemus Papam i ramka: „Dnia 16 X 1978 Arcybiskup-Metropolita Krakowski, Kardynał Karol Wojtyła wybrany został Papieżem Kościoła Powszechnego i przyjął imię Jana Pawła II”. Na Placu św. Piotra był wtedy Jerzy Turowicz; w następnym numerze sprawozdawać będzie z uroczystości inauguracji pontyfikatu. „TP” publikuje tekst pierwszego orędzia, wybór pism Karola Wojtyły, wspomnienia i refleksje m.in. Hanny Malewskiej, ks. Stanisława Czartoryskiego, ks. Mariana Jaworskiego, Stommy, Mazowieckiego, współpracowników ks. Wojtyły z KUL-u. Prof. Wereszycki przypomina wielokrotnie potem cytowany wiersz Słowackiego: „Pośród niesnasek Pan Bóg uderza / W ogromny dzwon, / Dla słowiańskiego oto Papieża / Otworzył tron...”. „Po śladach młodości” Jana Pawła II wyrusza do Wadowic ks. Adam Boniecki – przyszły autor „Kalendarium życia Karola Wojtyły”. „Tygodnik” ma jednak nadal tylko 8 stron i papieskie materiały nie mieszczą się w jednym numerze. Przy ich zbieraniu debiutuje w „TP” Tadeusz Szyma – wkrótce nowy członek redakcji.

 

1979

• Arcybiskupem-Metropolitą Krakowskim mianowany został ks. Franciszek Macharski (nr 1, 7 stycznia).

• „Czy »Tygodnik« przetrwa?– zastanawia się Kisiel. – Nie wspomina się o nim nigdzie, nie polemizuje się z nim, kupić go nie można, bo znika z kiosków jak pasta do butów... Po prostu pismo-widmo” („Wo­łanie na puszczy”, nr 5, 4 lutego).

• W nrach 6 i 7 reportaż Skwarnickiego z pierwszej wielkiej papieskiej podróży. „Wizyta w Santo Domingo i Meksyku była jakby żywą encykliką, świadectwem i słowa, i czynu. Od tej pory wiadomo, jaki jest »styl« pasterzowania Biskupa Rzymu”.

• W nrze 10 wiadomość o papieskiej podróży do Polski, w numerach 12 i 13 – pierwsza encyklika nowego pontyfikatu, „Redemptor hominis”. W numerze wielkanocnym komentuje ją ks. Tischner.

• 2–10 czerwca: pierwsza podróż Jana Pawła II do Polski. „Tygodnik” ma nadal 8 stron: papieskie homilie i przemówienia oraz reportaże z kolejnych stacji tej pielgrzymki publikowane są jeszcze długo po jej zakończeniu. „Spotkanie z Warszawą” opisują Bartoszewski i Kisielewski („homilia – spotkanie z wielkością, z historią, istna arka przymierza między dawnymi a nowymi laty... Romans z Ojczyzną tego Pielgrzyma, biskupa rzymskiego”). Funkcję sprawozdawców przyjęli wszyscy redaktorzy „Tygodnika” i „Znaku”. Jerzy Turowicz: „Wpływ wywarty przez Jana Pawła II na Kościół polski nie przeminie. Ludziom, którzy słuchali Jego słów, udzielała się pewność wiary, którą ten Papież emanuje” („Krzyż na Placu Zwycięstwa”, nr 25). W tym samym numerze także krótki tekst Gołubiewa: „Pozostał z nami”. Od nru 31 publikowane są odpowiedzi na ankietę dla pielgrzymów.

• 27 czerwca umarł Antoni Gołubiew. „Ostatnie, co napisał – na łóżku szpitalnym, po pierwszej zapaści, która go powaliła – to było pożegnanie Papieża. A jego słowa aż dziwnie kojarzą się z tym, co my tu czujemy dzisiaj: Antoni Gołubiew odszedł, ale pozostał z nami i zostanie” (Hanna Malewska). Autora „Chrobrego” żegnają też Turowicz, Stomma, Zgorzelski, Susuł, Mamoń, ks. Boniecki (nr 27).

• „Sierpniowe popołudnie. Aż tu słychać szum błyszczącej Raby. / Patrzymy na góry, matka i ja. Jakie czyste powietrze...” – w nrze 40 wiersze Bronisława Maja. Umarł długoletni współpracownik pisma, Roman Tomczyk.

• Kolejna podróż Jana Pawła II – do Irlandii i Stanów Zjednoczonych. W nrze 41 – papieskie przemówienie w ONZ.

• Wiersze Anny Kamieńskiej i szkic o jej twórczości autorstwa Barańczaka (Stawiczak) (nr 43). Tadeusz Chrzanowski: „Wystawa »Polaków portret własny« ukazuje... odświętność zdemaskowaną, jest nie tylko chłodną relacją, ale w równej mierze gorącym rachunkiem sumienia” (nr 44, 4 listopada).

• Ks. Boniecki odkrywa „nieznaną kartę z życia Karola Wojtyły”; fotografie z lipca 38, z obozu Legii Akademickiej w Ożomli. W nrze 49 – relacja z papieskiej podróży do Turcji, w nrze świątecznym – nie publikowany dotąd dramat Karola Wojtyły „Brat naszego Boga”.

 

1980

• Nazwisko Miłosza znów na indeksie; jego parafrazy z Kabira podpisał niejaki Adrian Zieliński (nr 1).

• „Notes” ks. Bonieckiego zmienił się w „Notes rzymski”, relacjonujący wydarzenia nowego pontyfikatu; jego autor obejmuje funkcję redaktora naczelnego polskiego wydania „L’Osservatore Romano”.

• O sporach między teologami a Magisterium, czyli Urzędem Nauczycielskim Kościoła, pisze Jerzy Turowicz (nr 6). W Rzymie odbył się Synod Kościoła holenderskiego; katolicyzm w Holandii przedstawia Halina Bortnowska, przebieg Synodu relacjonują Turowicz i ks. Boniecki (nr 9).

• „Tak więc żyj w zgodzie z Bogiem, czymkolwiek On ci się wydaje, czymkolwiek się trudzisz i jakie są twoje pragnienia. W zgiełku, pomieszaniu życia zachowaj spokój ze swą duszą. Przy całej swej złudności, znoju i rozwianych marzeniach jest to piękny świat...” – „Desiderata”, których tekst udostępniła „Tygodnikowi” krakowska Klinika Psychiatryczna (nr 8 z 24 lutego).

• „Antoni Rząsa był rzeżbiarzem głęboko religijnym, pierwszym artystą w powojennej Polsce, który odważył się naruszyć i przełamać tradycyjną kościelną ikonografię, bo w zastygły w słodkawej konwencji XIX w. i tylko już umowny znak – wlał własne przeżycie dojmującego ludzkiego bólu” – Halina Kenarowa o autorze słynnych Piet z bieńczyckiej Arki (nr 9, 2 marca).

• „Jedno mam tylko błaganie. PROSZĘ NIE PRZYSYŁAĆ MI WIERSZY. Poezji nie lubię, nie potrzebuję i nie znam się na niej...” – Kisiel „Do młodych pisarzy” (nr 13). „Przepoczwarzanie Sławomira Mrożka” analizuje Jan Błoński (nr 17).

• Ks. Marek Starowieyski podróżuje śladami św. Benedykta, u progu 1500 rocznicy jego urodzin (nr 19). Ks. Boniecki zabrał swój „notes” do Afryki, dokąd wyruszył wraz z Janem Pawłem (nr 21); o Zairze, głównym celu papieskiej pielgrzymki, pisał wcześniej Krzysztof Śliwiński (nr 18). W nrze 21 dwie inne podróże: Natalia Rolleczek, autorka „Drewnianego różańca”, pielgrzymowała do Watykanu, a Bytnar (Romanowski) odwiedził „miłe miasto” – czyli Wilno Marszałka. Jego uwagi o litewskości Mickiewicza sprowokują prof. Konrada Górskiego do gwałtownej repliki (nr 28).

• Kolejne papieskie podróże: Francja – „TP” drukuje m.in. papieskie przemówienie w UNESCO – i Brazylia, skąd nadsyła korespondencje Jerzy Turowicz. Po powrocie z Brazylii Jan Paweł II udzielił „Tygodnikowi” wywiadu; rzecz bez precedensu w dziejach papiestwa (nr 23, 28, 31).

• Obraz Tygodnia: „Na olimpiadzie moskiewskiej Polska nadal była bez złotych medali, mimo że mamy teoretycznie większe szanse niż kiedykolwiek” (bo część państw zachodnich z USA na czele zbojkotowała igrzyska) (nr 31).

• Strajki trwają już od lipca, ale dopiero w numerze z 24 sierpnia Obraz Tygodnia mógł za Polską Agencją Prasową podać: „W wielkich zakładach i przedsiębiorstwach mają miejsce przerwy w pracy... Nadal trwały przerwy w pracy w szeregu zakładów Gdańska i Gdyni...”. Słowo „strajk” wciąż objęte jest cenzorskim zapisem. W następnym numerze cenzura wstrzymała tekst homilii Prymasa z Jasnej Góry, przekazanej przez media ze skrótami; zamiast niej ogromny wizerunek częstochowskiej Madonny, a obok – na pierwszej stronie! – listy do redakcji.

• Numer 36 z 7 września: „Na naszych oczach dokonują się w ostatnich tygodniach przemiany zaiste zdumiewające i bez precedensu”. „TP” publikuje teksty porozumień ze Stoczni Gdańskiej i Szczecińskiej, papieski list do Prymasa i jego – wstrzymane przed tygodniem – kazanie, Komunikat Rady Głównej Episkopatu. Jeszcze raz redakcja: „Nieczęsto pierwsze słowa hymnu brzmiały tak przekonująco jak tam, w stoczniach Wybrzeża, w chwili zawierania porozumienia”.

 

 

do 1956 | 1956–1960 | 1961–1965 | 1966–1980 | Co było potem?

 

 

 

 

 

 

do góry

 

© 2000 Tygodnik Powszechny
e-mail: redakcja@tygodnik.com.pl