Kronika religijna

Stolica Apostolska •  Kościół w Świecie •  ...i w Polsce

 

 

 

 

 

 

STOLICA APOSTOLSKA



Jan Paweł odwiedził Azerbejdżan i Bułgarię – zobacz reportaż ,,Bułgaria splątana” Jędrzeja Morawieckiego na stronie 1 oraz opis podróży do Azerbejdżanu na stronie 10. Na zdjęciu: Papież na spotkaniu w Baku z przedstawicielami trzech religii Azerbejdżanu – prawosławia, judaizmu oraz islamu. 

 

 


• „Wszystkie najbliższe plany Jana Pawła II zostaną zrealizowane, ale po uwzględnieniu pewnych zmian” – oświadczył rzecznik Stolicy Apostolskiej Joaquín Navarro-Valls, odpowiadając na pogłoski, że ze względu na zły stan zdrowia Papież zrezygnuje z niektórych podróży zagranicznych. Trwają przygotowania do wszystkich zapowiadanych na ten rok pielgrzymek: do Kanady, Gwatemali, Meksyku, Polski i Chorwacji, a na 2003 r. zaplanowano podróż do Manili. Dziennikarze pytali też o ewentualną wizytę w Rosji. Navarro-Valls odpowiedział, że skoro Bułgarski Kościół Prawosławny jest blisko związany z Patriarchatem Moskiewskim, to po wizycie Papieża w Sofii można mieć nadzieję na poprawę stosunków między Watykanem a Cerkwią rosyjską.
n „Papieżowi jest bardzo przykro z powodu niekończącej się dyskusji w mediach na temat jego rzekomej dymisji” – pisze w mediolańskim dzienniku „Corriere della Sera” watykanista Luigi Accattoli. Zdaniem publicysty nikt z Kurii Rzymskiej nie nalega na Papieża, by ustąpił, bo „nikt nie wyobraża sobie jego rezygnacji”. Accattoli uważa, że niedawna wypowiedź kard. Ratzingera – że Jan Paweł II gotów byłby odejść dla dobra Kościoła – nie była „przynagleniem do takiego kroku, lecz rozumną hipotezą”. Papież „nadal będzie jeździć po świecie, nawet jeśli nie będzie mógł chodzić. Będzie musiał korzystać z windy, by wejść do samolotu. Będzie musiał błogosławić na siedząco. Pojedzie jednak wszędzie tam, dokąd postanowił” – pisze Accattoli.

• Jan Paweł II zamierza połączyć wrześniową podróż do Chorwacji z wizytą w Serbii – twierdzi chorwacka gazeta „Jutarni list”, powołując się na źródła w Watykanie. Do Serbii Papieża mają zaprosić rząd w Belgradzie, prezydent Vojislav Koštunica i Serbski Kościół Prawosławny – choć jeszcze w lutym tego roku serbska Cerkiew była przeciwna ewentualnej podróży Jana Pawła II do Serbii i solidaryzowała się z Patriarchatem Moskiewskim, który krytykował plany wizyty Papieża w Rosji. Teraz serbski patriarcha Paweł I ma rozważać możliwość zaproszenia Jana Pawła II. Ta zmiana polityki wobec Watykanu nastąpiła – zdaniem dziennikarzy – w wyniku niedawnej wizyty w Belgradzie przewodniczącego Papieskiej Rady ds. Jedności Chrześcijan, kard. Waltera Kaspera. Tamtejsi politycy i umiarkowane środowiska prawosławne oczekują, że podróż Jana Pawła II pozwoli przełamać międzynarodową izolację Serbii po rządach Miloševicia.

• „Prosimy Rosyjski Kościół Prawosławny, by usiadł do stołu rokowań” – powiedział kard. Kasper w wywiadzie dla niemieckiej telewizji SAT 3. Kasper towarzyszył Papieżowi podczas podróży do Azerbejdżanu i Bułgarii. Kardynał zapewnił, że Stolica Apostolska nie zamierza nawracać prawosławnych na katolicyzm: „Kultura narodów słowiańskich nosi cechy prawosławia i tak powinno zostać”. Natomiast Katolickiej Agencji Informacyjnej kardynał powiedział, że wizyta Jana Pawła II z pewnością poprawi stosunki między tamtejszą Cerkwią prawosławną a Kościołem katolickim. Na pytanie, czy nie odniósł wrażenia, że spotkanie Papieża z członkami Świętego Synodu Bułgarskiego Kościoła Prawosławnego przebiegało w chłodnej atmosferze, kardynał powiedział, że nie podziela takiego pesymizmu. „Rozmawialiśmy chyba serdecznie, wspólnie modliliśmy się, a nawet śpiewaliśmy” – dodał.
n Watykan nawiązał stosunki dyplomatyczne z Demokratyczną Republiką Timoru Wschodniego. Od maja jest to 192. niepodległy kraj świata (Watykan utrzymuje stosunki dyplomatyczne ze 173 państwami). W uroczystościach proklamacji niepodległości Timoru Wschodniego uczestniczyli sekretarz generalny ONZ Kofi Annan oraz stały obserwator Stolicy Apostolskiej przy tej organizacji, abp Renato Martino. Jan Paweł II przesłał list z pozdrowieniami dla Timorczyków, ich rządu i biskupów, i wezwał mieszkańców oraz władze Timoru do poszanowania demokracji, respektowania godności wszystkich obywateli oraz do społecznej solidarności. Timor to największa wyspa w archipelagu Małych Wysp Sundajskich. Wschodnia część była kolonią portugalską, zachodnia – holenderską. W 1950 r. Timor Zachodni został włączony do Indonezji. 25 lat później wojska indonezyjskie zajęły Timor portugalski. Aneksja doprowadziła do wybuchu wojny partyzanckiej o niepodległość wschodniej części wyspy. W 1996 r. biskup obecnej stolicy kraju, Dili, Carlos Filipe Ximenes Belo i przebywający na emigracji przywódca ruchu partyzanckiego Jose Ramos-Horta otrzymali pokojową Nagrodę Nobla. W maju 1999 Indonezja i Portugalia podpisały porozumienie przyznające Timorowi Wschodniemu prawo do samostanowienia. W sierpniu 1999 odbyło referendum, w którym 80 proc. opowiedziało się za niepodległością. Kraj zyskał niezależność jednak dopiero teraz, bo po referendum znów wybuchły walki między przeciwnikami i zwolennikami niepodległości. Spośród 800 tys. mieszkańców Timoru Wschodniego ponad 90 proc. to katolicy.

 

 

 



 



 


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

KOŚCIÓŁ W ŚWIECIE


• Biskupi z krajów „Piętnastki” domagają się wprowadzenia do przyszłej konstytucji europejskiej odwołania do Boga. Taki fragment „stanowiłby gwarancję wolności i praw człowieka w Unii” i „ułatwiłby obywatelom Europy utożsamienie się z unijnymi wartościami” – powiedział sekretarz generalny Komisji Episkopatów Unii Europejskiej (ComECE) Noel Treanor. Specjalny dokument w tej sprawie biskupi przekazali do prezydium Konwentu Europejskiego. Zdaniem ComECE konstytucja europejska musi także uwzględniać możliwość „dialogu strukturalnego” między instytucjami politycznymi a Kościołami oraz poszanowanie statusu wspólnot wyznaniowych w każdym z krajów członkowskich. Biskupi z krajów Unii zamierzają uczestniczyć w planowanych na czerwiec spotkaniach przedstawicieli organizacji społecznych z Konwentem.

• Prowadzone przez flamandzką „Caritas” szpitale odmówiły przeprowadzania eutanazji. W maju br. izba niższa belgijskiego parlamentu zalegalizowała samobójczą śmierć przy asyście lekarza, szpitale nie są jednak prawnie zobowiązane do przeprowadzania takich zabiegów. W swym oświadczeniu „Caritas” apeluje o rozbudowę hospicjów i ośrodków opieki paliatywnej i krytykuje fakt, że nowe prawo dopuszcza eutanazję chorych nie tylko fizycznie, ale i psychicznie. Jednocześnie flamandzka „Caritas” przyznaje, że także w katolickich szpitalach mogą zdarzyć się przypadki eutanazji: „W takich wyjątkowych przypadkach, gdy już wyczerpane zostaną wszystkie możliwości medycyny paliatywnej i w tej ostatniej fazie pacjent prosi o pomoc w samobójczej śmierci, lekarz może przeżywać konflikt między wyznawanymi wartościami a poczuciem zawodowego obowiązku”. Lekarz musi wtedy podjąć decyzję zgodną z własnym sumieniem, biorąc pod uwagę stan pacjenta oraz możliwości uśmierzania bólu.

• W Panamie zamordowano ks. Jorge Altafullę, proboszcza parafii Matki Bożej w Guadalupe. Ciało księdza znaleźli w zakrystii wierni, zaniepokojeni, że kapłan nie wychodzi, aby odprawić Mszę. Policja zatrzymała podejrzanego, dawnego słuchacza wyższego seminarium duchownego w Panamie. Prokurator wykluczył motyw rabunkowy. Arcybiskup Panamy José Dimas Cedeńo Delgado wyraził głęboki żal z powodu śmierci kapłana. Jego zdaniem „to zabójstwo jest nieomylnym znakiem rozkładu wartości, które powinny regulować życie społeczeństwa”.

• W Liberii uprowadzono ks. Garreta Jenkinsa oraz jego 60 niewidomych podopiecznych. Brytyjski misjonarz od 30 lat pracował w regionie Tubmanburg na północ od stolicy kraju, Monrovii. Kapłan pomagał m.in. ofiarom toczącej się od lat 90. wojny domowej między oddziałami plemiennymi. BBC poinformowało, że kapłan został porwany, gdy próbował wyprowadzić niewidomych z obszaru, na którym toczyły się walki między rebeliantami a oddziałami prezydenta Charlesa Taylora. Arcybiskup Monrovii, Michael Kpakala Francis, wezwał rząd do zorganizowania poszukiwań ks. Jenkinsa. Bilans wojny domowej w Liberii to 200 tys. zabitych i kilkaset tysięcy uchodźców. W oddziałach partyzanckich walczą nawet 10-letnie dzieci.

• Biskup burundyjskiej diecezji Ruigi, Joseph Nduyirbus, oraz jego kierowca zostali porwani przez rebeliantów z plemienia Hutu. W pobliżu miejscowości Bukeye, 40 km od stolicy kraju Bujumbury partyzanci ostrzelali samochód, którym biskup podróżował z kierowcą i dwoma żołnierzami ochrony. Obaj wojskowi zginęli. Do zamachu przyznała się organizacja „Siła na rzecz Demokracji”, kierowana przez członków plemienia Hutu. Porywacze zapowiedzieli, że wkrótce uwolnią biskupa.
W 1993 r. w Burundi wybuchła wojna domowa między Tutsi i Hutu: od tej pory działające tam organizacje humanitarne oraz misjonarze żyją w ciągłym zagrożeniu. „Kilka miesięcy temu doszło również do napaści na placówkę polskich misjonarzy” – opowiadał dziennikarzowi „Rzeczpospolitej” o. Jan Kantry, karmelita bosy pracujący w Burundi. W 2000 r. w prowincji Gitega zastrzelono zakonnicę z Włoch. Cztery lata wcześniej partyzanci z „Sił Obrony Demokracji” porwali i zamordowali arcybiskupa Gitegi, Joachina Ruhana. W wyniku walk między burundyjskimi Tutsi i Hutu zginęło już ponad 250 tys. osób, głównie cywili.

• Ks. Dariusz Nowak został ranny podczas napadu na polski ośrodek „Caritasu” w Bilaj w Albanii. Do prowadzonej przez salwatorianina Centrali Pomocy Humanitarnej wdarł się zamaskowany i uzbrojony napastnik, który dźgnął duchownego nożem w okolice płuc. Ks. Nowaka przewieziono do szpitala w Tiranie: jego życiu nie zagraża niebezpieczeństwo. Inny kapłan, Ireneusz Kiełbasa, jest lekko ranny w nogę. Napad miał charakter rabunkowy.

 

• Na kilka dni przed swoimi 90. urodzinami zmarł kard. Alexandru Todea, emerytowany metropolita rumuńskiego Kościoła greckokatolickiego. Gdy w 1948 r. komunistyczne władze przymusowo wcieliły wspólnotę greckokatolicką do Cerkwi prawosławnej, Todea odmówił przejścia na prawosławie. Sakrę biskupią przyjął w podziemiu w 1950 r., podczas apogeum stalinowskich prześladowań Kościoła. W komunistycznych więzieniach spędził w sumie 14 lat, a przez 27 lat przebywał w areszcie domowym. Po obaleniu dyktatury Nicolae Ceausescu Todea został metropolitą Fagaras-Alba, a w 1991 r. z rąk Jana Pawła II otrzymał kardynalski kapelusz. Po jego śmierci Kolegium Kardynalskie liczy 175 członków, 123 z nich ma prawo głosu na konklawe.


 

 

 



 

 

 



 

 

 

 

... I W POLSCE


• Ks. Zygmunt Zimowski otrzymał w radomskiej katedrze sakrę biskupią z rąk kard. Josepha Ratzingera, prefekta watykańskiej Kongregacji Nauki Wiary (25 maja). Następca zmarłego tragicznie w zeszłym roku bp. Jana Chrapka odbył również uroczysty ingres do katedry radomskiej. „Pragnę uczynić Kościół Radomski »domem i szkołą komunii«” – powiedział bp Zimowski. Zapewnił także wiernych, że chce kontynuować dzieło swojego poprzednika. Przed otrzymaniem nominacji ks. Zimowski pracował w watykańskiej Kongregacji Nauki Wiary. 
Wraz z kard. Ratzingerem sakrę biskupią ks. Zimowskiemu udzielili: pierwszy biskup radomski Edward Materski i nuncjusz apostolski w Polsce abp Józef Kowalczyk. Przybyło kilka tysięcy wiernych, którzy nie zmieścili się w katedrze, mogli jednak śledzić przebieg uroczystości na dwóch telebimach ustawionych przed katedrą. W uroczystościach uczestniczyli m.in.: kard. Fiorenzo Angelini, były przewodniczący Papieskiej Rady ds. Duszpasterstwa Służby Zdrowia, arcybiskupi: Stanisław Nowak, Wojciech Ziemba, Władysław Ziółek, Józef Życiński, nuncjusz apostolski na Słowacji abp Henryk Nowacki oraz blisko 40 biskupów. Aleksandra Kwaśniewskiego reprezentował Marek Ungier – sekretarz Stanu i Szef Gabinetu Prezydenta RP.

• Podczas uroczystej Eucharystii w bazylice św. Piotra w Watykanie sakrę biskupią przyjął ks. Zbigniew Kiernikowski – nowy biskup siedlecki (20 maja). Uroczystościom przewodniczył watykański Sekretarz Stanu, kardynał Angelo Sodano, a współkonsekratorami byli metropolita gnieźnieński, abp Henryk Muszyński i biskup senior siedlecki Jan Mazur. 53-letni hierarcha pochodzi z archidiecezji gnieźnieńskiej i jest biblistą. Znany jest także jako postulator watykańskiego etapu procesu beatyfikacyjnego ks. Jerzego Popiełuszki. Do tej pory pełnił funkcję rektora Papieskiego Instytutu Polskiego w Rzymie.
n O bezrobociu i niebezpiecznie rosnących nierównościach społecznych mówił metropolita katowicki abp Damian Zimoń do uczestników pielgrzymki mężczyzn do sanktuarium Matki Bożej w Piekarach Śląskich (26 maja). Uroczystościom, które celebrowano w ulewanym deszczu, przewodniczył metropolita krakowski kard. Franciszek Macharski. „Bezrobotni oczekują pracy, a nie obietnic bez pokrycia i słów pocieszenia” – podkreślił abp Zimoń. Telegram do pielgrzymów wystosował Jan Paweł II.

• Czym jest wolność w polityce, gospodarce, mediach i kulturze? – na te pytania próbowali odpowiedzieć uczestnicy tegorocznego Tygodnia Społecznego. Organizowany od sześciu lat przez Akcję Katolicką Tydzień Społeczny odbył się w dniach 23-26 maja w Warszawie. Wśród prelegentów znaleźli się m.in.: o. Maciej Zięba, o. Mieczysław Krąpiec, senator i filmowiec Krzysztof Piesiewicz, politycy: Jarosław Kaczyński, Jerzy Kropiwnicki, Maciej Płażyński, a także ekonomiści, dziennikarze i ludzie kultury.

• W Pałacu Arcybiskupim w Krakowie zostało podpisane porozumienie w sprawie inwestycji kapitałowej między Radiem Plus a inwestorami: Dresdner Kleinwort Capitali Prokom Investments (20 maja). Umowę podpisali: kard. Franciszek Macharski jako przedstawiciel Konferencji Episkopatu Polski, prezes Prokom Investments Wojciech Okoński, Roger de Bazelaire, dyrektor regionalny Dresdner Kleinwort Capital na Europę Środkową oraz ks. Kazimierz Sowa, prezes Spółki Producenckiej Plus. Na spotkaniu pojawił się także Juliusz Braun, przewodniczący Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji. Zgodnie z umową Dresdner Kleinwort wchodzi do Radia Plus z kapitałem w wysokości 5 mln dolarów. Episkopat zachował 51 proc. w spółce producenckiej jako gwarancję zachowania wpływu na linię programowa radia.

• Ks. prof. Paweł Bortkiewicz został nowym dziekanem Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Adama Mickiewicza w Poznaniu. Od 1 września zastąpi on na tym stanowisku ks. prof. Tomasza Węcławskiego, który przez następną kadencję będzie sprawował urząd prodziekana wydziału. Wyboru dziekana dokonało 20 maja kolegium elektorów Wydziału Teologicznego UAM. „Bardzo jestem świadom tego wielkiego dziedzictwa, które wiąże się ze spuścizną minionych lat Wydziału Teologicznego w Poznaniu, a zwłaszcza tych ostatnich, za dziekańskich rządów księdza profesora Węcławskiego, kiedy to wydział zyskał szerszy, ponadkościelny wymiar, wchodząc w struktury uniwersytetu” – powiedział KAI tuż po wyborze ks. prof. Bortkiewicz, chrystusowiec, specjalista z teologii moralnej.

• Kościół Ewangelicko-Reformowany w Polsce ma nowego zwierzchnika. Został nim ks. Marek Izdebski, 44-letni proboszcz parafii w Bełchatowie. Wyboru na 10-letnią kadencję dokonał Synod Kościoła Ewangelicko-Reformowanego w RP. Bp Izdebski zastąpi bp Zdzisława Trandę, który był zwierzchnikiem polskich kalwinów przez ostatnie 24 lata. 

• Zmarł ks. prof. Marian Lewko (l. 66), salezjanin, kierownik Katedry Teatru i Dramatu w Instytucie Filologii Polskiej KUL, teatrolog, badacz literatury skandynawskiej.

• Film „Non Possumus – Kardynał Stefan Wyszyński” Pawła Woldana otrzymał Grand Prix XVII Międzynarodowego Katolickiego Festiwalu Filmów i Multimediów Niepokalanów 2002. Do festiwalu, którego finał odbył się w dniach 21-25 maja, zgłoszono 151 filmów, 49 programów radiowych, 14 nagrań muzycznych i 10 stron internetowych. 

 

 

 

 

 


 

 

 


 

 

 

 

 

 

 

 

 


 

 

 

 

 

 

 

 



 

Nr 22 (2760), 2 czerwca 2002

do góry

 

© 2000 Tygodnik Powszechny
Szczegółowe informacje o Redakcji; e-mail: redakcja@tygodnik.com.pl