Kronika religijna

Stolica Apostolska •  Kościół w Świecie •  ...i w Polsce

STOLICA APOSTOLSKA

W przemówieniu poprzedzającym niedzielną modlitwę „Anioł Pański” Jan Paweł II wezwał do uczestniczenia w dniu postu i modlitwy w intencji pokoju na świecie (14 grudnia). Papież z zadowoleniem mówił o przyłączeniu się do tej inicjatywy wiernych innych religii, a w szczególności żydów i muzułmanów. Przypomniał, że dzień postu i modlitwy zbiega się z zakończeniem muzułmańskiego postu – ramadanu. Papież chce, „aby wspólna postawa religijnej pokuty przyczyniła się do wzrostu wzajemnego zrozumienia między chrześcijanami i muzułmanami”, a ludzie stali się „budowniczymi sprawiedliwości i pokoju”. „W obecnej, złożonej sytuacji międzynarodowej ludzkość wezwana jest do zmobilizowania najlepszych swoich sił, przekonywał Papież, by miłość zatryumfowała nad nienawiścią, pokój nad wojną, prawda nad kłamstwem, przebaczenie nad zemstą”.

Ogłoszono wskazówki duszpastersko-liturgiczne na dzień postu (14 grudnia) i spotkania międzyreligijnego w Asyżu (24 stycznia 2002 r.). Oba wydarzenia zapowiedział Jan Paweł II, zapraszając do udziału w nich wierzących różnych religii i Kościołów. W watykańskiej instrukcji czytamy m.in., by „postowi-nawróceniu” 14 grudnia towarzyszyły pielgrzymka i modlitwa. Wskazania skierowane są przede wszystkim do biskupów diecezjalnych, którzy mają pokazać wiernym miejsce pielgrzymki, jaką winni odbyć tak 14 grudnia, jak i 24 stycznia. Biskupi powinni też zachęcić wiernych do obejrzenia spotkania w Asyżu w środkach przekazu.

Jan Paweł II po raz kolejny zaapelował do wspólnoty międzynarodowej o przerwanie spirali przemocy w konflikcie izraelsko-palestyńskim. Papież określił ostatnie wydarzenia w tym regionie jako „absurdalne”. Złożył również kondolencje rodzinom ofiar konfliktu.

• Adwentowe rekolekcje w Watykanie. O. Raniero Cantalamessa, kaznodzieja Domu Papieskiego, rozpoczął tegoroczne nauczanie od interpretacji znaków czasu, od terrorystycznych zamachów w Ameryce. Biblijnym punktem rozważań były słowa Jezusa: „I wy bądźcie gotowi” (Mt 24, 44). Jego zdaniem, słowa te dotyczą nie tylko ostatecznego przyjścia Chrystusa, ale także tych Jego powrotów, które św. Bernard nazywa „pośrednimi”. Po tym, co wydarzyło się 11 września, przeżywamy jeden z takich powrotów – uważa Cantalamessa.

Stolica Apostolska zaprzeczyła, że istnieje nie ogłoszona część trzeciej tajemnicy fatimskiej, mająca związek z zamachami terrorystycznymi 11 września w USA. Sekretarz Kongregacji Nauki Wiary abp Tarcisio Bertone powiedział, że jedyna żyjąca spośród dzieci, którym ukazywała się Matka Boska w 1917 r., 94-letnia obecnie s. Lucia dos Santos potwierdziła, iż nie ma żadnych przepowiedni, które są trzymane w tajemnicy.

Do bezwzględnej walki z narkotykami wezwał przewodniczący Papieskiej Rady Duszpasterstwa Pracowników Służby Zdrowia abp Javier Lozano Barragán. Apel jest związany z opublikowaniem podręcznika: „Kościół, narkotyki i narkomania”. Podręcznik jest adresowany do biskupów, kapłanów oraz rodzin i wychowawców. Poszczególne rozdziały książki są rozwinięciem i komentarzem słów Jana Pawła II na temat potrzeby zapobiegania narkomania.

Jan Paweł II zaapelował o większą sprawiedliwość społeczną w Hondurasie. Podczas audiencji biskupów tego kraju, kończących wizytę ad limina w Watykanie, Papież powiedział, że Kościół jest zaniepokojony pogłębiającą się biedą w Hondurasie. Nie może bowiem być tak, żeby niewielka grupa osób żyła kosztem całego społeczeństwa i dysponowała ogromnymi dobrami, odbierając biednym nadzieję na lepsze społeczeństwo – uważa Jan Paweł II.

Psalm 117 – zwany pieśnią radości i zwycięstwa – komentował Jan Paweł II podczas audiencji ogólnej w Watykanie. „Gdy chrześcijanin w harmonii z rozmodlonym głosem Izraela wyśpiewuje Psalm 117 – przekonywał Papież – odczuwa w sobie szczególne drżenie. Odnajduje bowiem w tym hymnie dwa zdania, które odnoszą się do Nowego Testamentu. Pierwsze zdanie to wiersz 22: »Kamień odrzucony przez budujących stał się kamieniem węgielnym«. Drugie: »Błogosławiony ten, który przychodzi w imię Pańskie!«”. Tak więc Psalm 117 dodaje otuchy chrześcijanom, aby w paschalnym wydarzeniu Jezusa uznali „dzień, który Pan uczynił”, w którym „kamień odrzucony przez budujących, stał się głowicą węgła” – tłumaczył Papież.

W Rzymie zakończyła Obrady Międzynarodowa Komisja Teologiczna, której przewodniczył kard. Joseph Ratzinger. Dyskusja dotyczyła trzech zagadnień: diakonatu, problemu Objawienia i inkulturacji oraz aspektów teologicznych i etycznych związanych ze stworzeniem człowieka. Polski teolog, ks. prof. Tomasz Węcławski, który jest członkiem Komisji współtworzy dokument dotyczący „Objawienia i inkulturacji”. Celem tego dokumentu jest pokazanie tożsamości Objawienia w różnych sytuacjach kulturowych, w których ono funkcjonuje lub może funkcjonować w przyszłości. Ks. Węcławski pytany przez KAI, kiedy można oczekiwać publikacji wszystkich dokumentów odpowiedział, że zależy to od przewodniczącego Komisji kard. Ratzingera. Prefekt Kongregacji Nauki Wiary decyduje kiedy i jak, w części lub całości, dany dokument ma być opublikowany. Międzynarodową Komisję Teologiczną powołał do życia Paweł VI 11 kwietnia 1969 r.

Brak woli politycznej ze strony wielu państw utrudnia działalność OBWE w rozwiązywaniu problemów społecznych i ekonomicznych – uważa abp Jean-Louis Tauran, sekretarz ds. stosunków z państwami Stolicy Apostolskiej. Słowa te powiedział w Bukareszcie, podczas 9. spotkania Rady Ministrów Spraw Zagranicznych Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie. „W okresie, gdy religia wykorzystywana jest do celów politycznych, a nawet do zabijania w imię Boga, należy wyraźnie stwierdzić, że przekonania religijne, swobodnie wybrane i znajdujące odbicie w życiu osobistym i zbiorowym, są bogactwem i szansą dla każdej jednostki i całego społeczeństwa” – dodał Kardynał.

Nominacje. Prałat Claudio Gugerotti został nuncjuszem apostolskim w Gruzji i Armenii. Tym samym wyniesiony został do godności arcybiskupa tytularnego.

• „Missa pro Pace” Wojciecha Kilara została wykonana w obecności Jana Pawła II w Auli Pawła VI w Watykanie. Utwór, skomponowany na 100-lecie Filharmonii Narodowej, wykonała orkiestra i chór Filharmonii Narodowej z Warszawy pod dyrekcją Kazimierza Korda. Na koncert przybyło ok. 5 tys. osób, w tym ambasador Polski przy Stolicy Apostolskiej Hanna Suchocka i sam kompozytor.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

KOŚCIÓŁ W ŚWIECIE

 

Muzułmańscy fundamentaliści z organizacji „Laskar Dżihad” mordują chrześcijan z indonezyjskiej wyspy Celebes. Podczas rozruchów w okolicach miasta Poso islamiści zabili co najmniej kilkunastu katolików i protestantów. Według watykańskiej agencji FIDES, współpracującej z Kongregacją Ewangelizacji Narodów, z miasta uciekło prawie 13 tys. chrześcijan. Naoczny świadek tych wydarzeń, ks. Erna Makarensi opowiadał, że uzbrojeni muzułmanie zburzyli bądź spalili tam sześć miejscowości. Ewakuację mieszkańców organizuje Kościół katolicki. Natomiast ks. Kees Bohm, misjonarz i sekretarz Ośrodka Kryzysowego diecezji Ambon na Molukach poinformował, że z miejscowości z Betalemba (15 km od Poso) przed atakami islamistów uciekło już prawie 50 tys. chrześcijan.

„Powstrzymajcie przemoc, w przeciwnym razie dojdzie do katastrofy humanitarnej” – zaapelowali członkowie międzyreligijnego komitetu z Celebes w liście skierowanym do sekretarza generalnego ONZ Kofiego Annana. W imieniu katolików apel podpisał o. Jimmy Tumbelka, pracujący w mieście Tentena (ok. 40 km od Poso), z którego po atakach „Laskar Dżihad” uciekło już 28 tys. chrześcijan. Zdaniem kapłana miejscowa milicja muzułmańska nie może uderzyć na ekstremistów, gdyż doprowadziłoby to do wojny domowej. O. Tumbelka zaproponował, by siły rządowe ograniczyły się do ochrony chrześcijańskich miejscowości. Indonezyjska prezydent Megawati Sukarnoputri zapewniła, że rząd podejmie wszelkie kroki, by stłumić zamieszki w okolicach Poso. Minister spraw wewnętrznych Indonezji Susilo Bambang Yudhoyono zapowiedział, że „rząd jest gotowy wprowadzić stan wyjątkowy na wyspie” i wysłał tam już 1,4 tys. żołnierzy.

W liczącej ponad 210 milionów mieszkańców Indonezji prawie 90 proc. obywateli to muzułmanie. Chrześcijanie stanowią tam niespełna 10 proc. ludności. Od ponad trzech lat w różnych częściach tego kraju są oni celem ataków ekstremistów islamskich. W tym czasie zginęło tam co najmniej 15 tys. ludzi, w większości katolików i protestantów.

W nigeryjskim mieście Oshogbo 500 muzułmańskich ekstremistów zdewastowało chrześcijańskie świątynie i kaplice. Napastnicy zabili też 24-letniego syna protestanckiego pastora. Zdaniem gubernatora nigeryjskiego stanu Akande, ataki te mają na celu zdyskredytowanie rządów prezydenta Oluseguna Obasanjo. W ciągu ostatnich miesięcy do zamieszek pomiędzy muzułmanami i chrześcijanami dochodziło w północnych stanach Nigerii: Kano, Benue, Kaduna i Plateau. W walkach zginęły setki osób. Przyczyną zamieszek jest wprowadzenie w niektórych regionach Nigerii szariatu, czyli surowego prawa islamskiego. Muzułmanie stanowią 45 proc. ludności tego afrykańskiego kraju, 26 proc. – protestanci, 12 proc. – katolicy. Reszta to wyznawcy religii pierwotnych (animizmu).

Po raz pierwszy królowa Wielkiej Brytanii Elżbieta II zaprosiła katolickiego hierarchę do swej wiejskiej rezydencji Sandringham w hrabstwie Norfolk. Dziennik „Daily Telegraph” poinformował, że w połowie stycznia weekend w królewskiej posiadłości spędzi arcybiskup Westminsteru, kard. Cormac Murphy O’Connor. Poproszony on został również o wygłoszenie kazania na niedzielnym nabożeństwie dla rodziny królewskiej. „To kolejny dowód, że królowa [głowa Kościoła anglikańskiego – przyp. red.] stara się rozwijać kontakty ekumeniczne” – powiedział arcybiskup.

• Administrator apostolski dla katolików Syberii Wschodniej, bp Jerzy Mazur poświęcił w Chabarowsku kaplicę pod wezwaniem św. Benedykta. To pierwszy katolicki obiekt sakralny, wzniesiony w tym mieście od czasu odrodzenia się tam trzech wspólnot katolickich.

• Fidel Castro o Papieżu: „Na całym świecie jest jeden tylko człowiek, który działa na rzecz sprawiedliwości i pokoju, za co płaci osobistą cenę – tym człowiekiem jest Jan Paweł II, którego darzę wielkim szacunkiem” – powiedział kubański dyktator matce Tecli Famiglietti, przełożonej generalnej sióstr brygidek. Na pamiątkę pielgrzymki Papieża na Kubę w 1998 r. Castro ufundował w Hawanie ośrodek dialogu ekumenicznego. Prowadzić go będą siostry brygidki. W tej sprawie matka Famiglietti dwa razy rozmawiała z komunistycznym przywódcą. „Żegnając się ze mną, Castro prosił, bym pozdrowiła serdecznie Jego Świątobliwość i wyraziła mu wdzięczność za to, co robi dla pokoju na świecie” – powiedziała przed mikrofonami Radia Watykańskiego matka Famiglietti. Siostry brygidki otrzymały od władz kubańskich opuszczony klasztor w centrum starej Hawany. Jego remont przeprowadzony zostanie na koszt państwa w rekordowym tempie pięciu miesięcy.

W Genewie zmarł w wieku 90 lat Gerhart Riegner, pionier dialogu chrześcijańsko-żydowskiego. Przez wiele lat był członkiem Światowego Kongresu Żydów oraz honorowym przewodniczącym Międzynarodowej Rady Chrześcijan i Żydów. Riegner, niemiecki prawnik żydowskiego pochodzenia, II wojnę światową spędził na emigracji w Szwajcarii. Tam dowiedział się od jednego z przemysłowców o nazistowskich planach eksterminacji Żydów. 8 sierpnia 1942 r. wysłał telegram do brytyjskiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych i Departamentu Stanu w USA, w którym informował o zamierzeniach Hitlera. Depesza ta przeszła do historii jako „telegram Riegnera”.

Archidiecezja trydencka jako pierwsza we Włoszech wprowadziła hostie, które mogą przyjmować chorzy na celiakię. Nie mogą oni spożywać pokarmów z glutenem, czyli białkiem występującym w zbożach. W prowincji trydenckiej cierpi na tę chorobę 270 osób. Dotychczas mogły one przystępować do Komunii św. jedynie pod postacią wina; mąka pszenna, z której wypieka się hostie, zawiera gluten. Nowe, wypiekane w Niemczech hostie zawierają minimalną ilość tego białka. Spełniają one jednak w pełni przepisy prawa kanonicznego, które wymaga, by chleb używany w Eucharystii był czysto pszenny.


 

 

 

 

... I W POLSCE

• Biskupi polscy wezwali wiernych, aby podjęli apel Jana Pawła II do postu i modlitwy w dniu 14 grudnia w intencji pokoju na świecie. W specjalnym wezwaniu Konferencja Episkopatu Polski zachęca, aby w tym dniu we wszystkich świątyniach o godz. 21.00 uderzyć w dzwony. „To zaś, czego się wyrzekniemy w ramach postu, niech będzie przekazane ubogim, zwłaszcza tym, którzy cierpią obecnie w wyniku terroryzmu i wojny” – napisali biskupi.

• W całej Polsce 9 grudnia Kościół katolicki obchodzi „Dzień modlitwy i pomocy materialnej Kościołowi katolickiemu na Wschodzie”. W wielu świątyniach przeprowadzono zbiórki pieniędzy na ten cel. Organizatorem Dnia był Zespół Pomocy Kościelnej dla Katolików na Wschodzie działający przy sekretariacie Konferencji Episkopatu Polski. Datki pieniężne można również wpłacać na konto: Bank Zachodni WBK I O/Warszawa, nr 89 10901014 0000 0000 0301 4449.

• Trzej biskupi polscy – kapelani Wojska Polskiego różnych wyznań – odbyli duszpasterską podróż po Bliskim Wschodzie. Biskupi: katolicki gen. dyw. Sławoj Leszek Głódź, prawosławny gen. bryg. Mirosław Miron Chodakowski i ewangelicko-augsburski płk Ryszard Borski, odwiedzili żołnierzy polskich służących w siłach pokojowych w Libanie i na Wzgórzach Golan.

• W Radomiu powstał Fundusz im. bp. Jana Chrapka. Głównym celem Funduszu będzie niesienie pomocy najbardziej potrzebującym. W pierwszej kolejności uruchomiony zostanie program profilaktyki raka piersi. Fundusz zasilą środki pochodzące ze sprzedaży wydanego miesiąc temu kalendarza poświęconego tragicznie zmarłemu biskupowi radomskiemu. Pieniądze można wpłacać na konto: Fundusz im. bp. Jana Chrapka Bank PeKaO S.A. II o. Radom – 10801398-5904-27006-803000.

• Przeciwko klonowaniu, aborcji i eutanazji opowiedzieli się uczestnicy Walnego Zjazdu Federacji Ruchów Obrony Życia w Warszawie (8 grudnia). Sprzeciwili się również rządowym projektom skrócenia urlopów macierzyńskich i likwidacji zasiłków dla kobiet ciężarnych. „Waszym zadaniem jest obrona i promocja życia ludzkiego” – powiedział do uczestników Zjazdu biskup Piotr Jarecki. Podczas spotkania omawiano także problem wykorzystywania nieletnich w przemyśle pornograficznym.

• Opinie. „W roku 2000 napływ [do Watykanu] polityków i osób publicznych z Polski nie miał analogii do żadnego innego Kraju. (...) Z tego okresu pozostało we mnie przeświadczenie, że niektórzy ludzie, stojący daleko od Kościoła, trafniej dostrzegają istotę wystąpień papieża niż politycy nieustannie odwołujący się do katolicycmu. Papież, zgadzając się kiedyś z moją opinią na ten temat, powiedział, że w Polsce mamy do czynienia z polityzacją samego pojęcia nauki społecznej Kościoła. Niektórym służy ona do walki politycznej, do miażdżenia przeciwnika, wykazywania mu niższości moralnej i rzekomej niekompetencji” (fragment rozmowy z byłym ambasadorem RP w Watykanie Stefanem Frankiewiczem, opublikowanej w „Rzeczpospolitej” z 7 grudnia 2001).

• Mszą św. odprawioną w kościele św. Marka w Krakowie profesorowie i studenci Papieskiej Akademii Teologicznej uczcili 20-lecie istnienia uczelni (8 grudnia). W uroczystościach uczestniczyli Wielki Kanclerz PAT kard. Franciszek Macharski, były rektor PAT kard. Marian Jaworski oraz sprawujący tę funkcję obecnie bp Tadeusz Pieronek. 8 grudnia 1981 roku Jan Paweł II ogłosił dokument „Beata Hedvigis”, na mocy którego ustanowiona została Papieska Akademia Teologiczna, składająca się z trzech wydziałów: teologii, filozofii i historii Kościoła.

• W Toruniu i Bydgoszczy odbyły się dwudniowe obchody 10-lecia istnienia Radia Maryja (7-8 grudnia). Jubileuszowej Mszy św. przewodniczył arcybiskup-senior szczeciński Marian Przykucki, który towarzyszy Radiu Maryja od początku jego istnienia. Homilię wygłosił biskup pomocniczy łowicki Józef Zawitkowski. Eucharystię koncelebrowało kilkunastu biskupów, m.in. bp Stanisław Napierała, bp Antoni Dydycz, bp Adam Śmigielski oraz biskup toruński Andrzej Suski. (Zob. artykuł o Radiu Maryja ks. Adama Bonieckiego na str 4.)

• Ogłoszono tegorocznych laureatów nagrody im. ks. Janusza Pasierba. Głównym laureatem został Ryszard Kasperowicz, adiunkt Katedry Teorii Sztuki i Historii Doktryn Artystycznych prowadzonej przez prof. Elżbietę Wolicką w Katolickim Uniwersytecie Lubelskim. Dr. Kasperowicza wyróżniono za książkę „Berenson i mistrzowie odrodzenia”. Drugą nagrodę otrzymała Renata Słoma za swoją pracę magisterską „Sybille”.

Fundacja im. ks. Janusza Pasierba została powołana 8 grudnia 1998 r. przez grono jego przyjaciół – abp. Henryka Muszyńskiego, ks. Wiesława Niewęgłowskiego, ks. Wiesława Meringa, rektora WSD w Łodzi, pisarza Piotra Wojciechowskiego i Marię Wilczek, bliską krewną kapłana-poety.

• Ruszył nowy serwis informacyjny e.kai.pl (3 grudnia). Aktualizowany codziennie darmowy magazyn informacyjny przygotowywany jest przez Katolicką Agencję Informacyjną. Multimedialne strony internetowe zawierają prócz informacji religijnych także zdjęcia, pliki muzyczne i wideo. Serwis składa się z czterech stron tematycznych: „Kultura”, „Ludzie”, „Papież” i „Biblioteka”, w której znaleźć można bogaty zbiór dokumentów kościelnych.

• Posiadacze telefonów komórkowych mogą zamówić usługę w postaci krótkich rozważań adwentowych, otrzymywanych za pośrednictwem SMS-ów. Autorem rozważań jest ks. Tomasz Słomiński z Poznania. Twórca serwisu Supersms.pl – firma One-2-One – ma nadzieję, że rozważania adwentowe będą okazją do „zatrzymania się myślami nad sobą w dzisiejszym zabieganym świecie”.

 

 

 

 

 

 

 


 

 

 

 

 

 

 

 



 

Nr 50, 16 grudnia 2001

Szczegółowe omówienie


Obraz tygodnia


Kronika religijna


Komentarze

 

Medytacja Biblijna

 

Liturgiczne czytania tygodnia

do góry

 

© 2000 Tygodnik Powszechny
Szczegółowe informacje o Redakcji; e-mail: redakcja@tygodnik.com.pl