Kronika religijna

Stolica Apostolska •  Kościół w Świecie •  ...i w Polsce

STOLICA APOSTOLSKA

„Swe miecze przekują na lemiesze, a swoje włócznie na sierpy. Naród przeciw narodowi nie podniesie miecza, nie będą się więcej zaprawiać do wojny” – mówił Jan Paweł II w czasie modlitwy „Anioł Pański”. „Te słowa proroka Izajasza zawierają obietnicę większego pokoju, który nigdy nie był tak ważną sprawą jak dzisiaj dla ludzkości, zwłaszcza dla Ziemi Świętej, skąd napływają wiadomości o wielkiej tragedii” – mówił Papież (w niedzielę, 2 grudnia, fundamentaliści palestyńscy dokonali trzech aktów terroru, w których zginęło 30 osób). Niech potęga słów proroka Izajasza, mówił dalej Papież, inspiruje ludzi i serca wierzących oraz ludzi dobrej woli, którzy 14 grudnia będą chcieli przyłączyć się do dnia postu w intencji pokoju na całym świecie. A także tych, którzy połączą się z nami w ostatnią niedzielę stycznia przyszłego roku w modlitwie skupiającej przedstawicieli różnych religii i wyznań w Asyżu.

Mimo „humanitarnych” zamiarów i rzekomo ogromnych szans na leczenie różnych chorób klonowanie jest manipulowaniem ludzkim życiem, a nie tylko komórkami – czytamy w specjalnym komunikacie biura prasowego Stolicy Apostolskiej. Jest to reakcja na wiadomość o amerykańskich próbach „wyprodukowania ludzkiego embrionu in vitro”. Watykański komunikat podważa wartość składanych przez uczonych amerykańskich zapewnień, iż zamiarem ich nie było wyprodukowanie ludzkiego klonu. „Początku życia nie można wyznaczać umownie na jednym z etapów rozwoju. Wyznacza go bowiem już pierwsza chwila istnienia samego embrionu” – czytamy. Zasada ta, zdaniem Watykanu obowiązuje zarówno w przypadku naturalnego zapłodnienia komórki jajowej, jak i w przypadku sztucznego zaprogramowania jądra takiej komórki. Odejście od niej prowadzi do usankcjonowania dyskryminacji istot ludzkich. Wynika z tego – czytamy w komunikacie - że embrion jest mniej cenny od płodu, płód jest mniej cenny od dziecka, a dziecko mniej cenne od osobnika dorosłego. Ta zasada obala imperatyw moralny, zgodnie z którym należy otaczać szczególną opieką i szacunkiem zwłaszcza te istoty, które nie są w stanie same się bronić.

Zdaniem Watykanu istnieją również dziś inne możliwości dokonywania eksperymentów przy użyciu komórek macierzystych. Za zgodne z prawem naturalnym uważa się doświadczenia na komórkach macierzystych, pochodzących od organizmów dorosłych, pobranych z krwi matki, lub z komórek pochodzących z płodu w przypadku poronienia.

• „Osoby konsekrowane, związane blisko z Bogiem, muszą być także blisko ludzi, przyczyniając się w ten sposób do odnowy Kościoła” – czytamy w liście Jana Pawła II do uczestników zakończonego w Salzburgu X zgromadzenia ogólnego Unii Europejskich Konferencji Wyższych Przełożonych Zakonnych (UCESM). Obrady odbyły sięs pod hasłem: „Przejdźcie na drugi brzeg... Nie lękajcie się”. Papież nawiązał także do utrzymującego się, a nawet nasilającego spadku powołań i starzenia się członków wielu wspólnot zakonnych. „Ufność pokładana w Bogu uczy nas, że rzeczywistość niekiedy dalece odbiega od liczb i statystyk”- czytamy w liście.

Jan Paweł II pojedzie do Bułgarii (23-25 maja 2002). W programie papieskiej pielgrzymki będą spotkania m.in.; z katolikami, prawosławnymi, żydami i muzułmanami. Jednak patriarcha Maksym powiedział, że Synod Świętej Cerkwi Bułgarskiej nie zapraszał i nie ma zamiaru zapraszać Papieża. Zapewnił jednaka, że jeśli Jan Paweł II przyjedzie, to zostanie przez biskupów Bułgarskich przyjętych, jak wymaga tego tradycyjna bułgarska gościnność.

Kard. Walter Kasper, Przewodniczący Papieskiej Rady ds. Jedności Chrześcijan, zdementował informację prasy izraelskiej, że doszło do porozumienia w kontrowersyjnej sprawie budowy meczetu w Nazarecie. Nie jest zgodna z prawdą informacja zamieszczona w dzienniku „Maariv”, że zgodzono się na dom modlitwy pod warunkiem, iż będzie on mały, powiedział kard. Kasper 26 listopada w Rzymie. Przypomniał, że podczas wizyty w Izraelu, w dniach 19-22 listopada, spotkał się m.in. z prezydentem Izraela Mosze Kacawem. Po spotkaniu powiedział dziennikarzom: „Budowa meczetu w sąsiedztwie Bazyliki Zwiastowania NMP nie służy stosunkom między chrześcijanami a muzułmanami. Byłoby to prowokacją, gdyby to była duża budowla”. Chrześcijanie w Ziemi Świętej i Stolica Apostolska od początku krytykowali plan budowy meczetu na publicznym placu przed sanktuarium chrześcijańskim. Przeciwni budowie byli także muzułmanie i przywódca Autonomii Palestyńskiej Jaser Arafat.

• „Jest to najkrótszy z Psalmów, bo składający się w oryginale hebrajskim z siedemnastu słów. Ale dziewięć jest z nich jest bardzo ważnych” – tymi słowami Jan Paweł II zaczął komentarz do psalmu 150 podczas katechezy środowej. „Jest to mała doksologia, mówił dalej Papież, czyli zasadniczo pieśń uwielbienia, która idealnie mogłaby służyć jako zakończenie większych śpiewów modlitewnych. Tak też się stało w liturgii, podobnie, jak dzieje się z naszym »Gloria Patri«, które odmawiamy na zakończenie każdego Psalmu”.

Trudności, na jakie napotyka ostatnio Międzynarodowa Komisja ds. Dialogu Teologicznego między Kościołem katolickim i prawosławnym, powinny zostać przeanalizowane i przezwyciężone – napisał Jan Paweł II w orędziu do patriarchy ekumenicznego Bartłomieja I. List przekazali patriaresze przedstawiciele Watykanu, którzy brali udział w uroczystościach ku czci św. Andrzeja Apostoła w Stambule. Delegacji katolickiej przewodniczył kard. Walter Kasper.

Papież przyjął Romano Prodiego. Rozmowy z przewodniczącym Komisji Europejskiej dotyczyły reformy traktatów Unii Europejskiej, rozszerzenie na Wschód oraz walki z terroryzmem. Wizyta Prodiego w Watykanie ma charakter prywatny.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

KOŚCIÓŁ W ŚWIECIE

 

• Rodzice upośledzonego dziecka otrzymają odszkodowanie za to, że lekarze nie poinformowali ich o uszkodzeniu płodu – postanowił Francuski Sąd Najwyższy (28 listopada). Sędziowie uznali, że nie uszanowano prawa do usunięcia ciąży. Sąd poprosił też Trybunał Apelacyjny w Paryżu, by ustalił wysokość odszkodowania dla 6-letniego Lionela.

Jan Paweł II w orędziu przesłanym na Katolicki Tydzień Społeczny we Francji ostro skrytykował zgodę sądownictwa tego kraju na eliminowanie nienarodzonych, upośledzonych dzieci. Papież podkreślił, że chodzi tu nie tylko łamanie ich podstawowych praw, ale także zagrożenie tych niepełnosprawnych, którzy już się urodzili. Zdaniem Jana Pawła II poprzez takie wyroki państwo daje im do zrozumienia, że byłoby lepiej, gdyby zostali wyeliminowani jeszcze przed narodzeniem.

Arcybiskup Tours i przewodniczący Komisji ds. Rodziny francuskiego Episkopatu, André Vingt-Trois powiedział, że decyzja Sądu Najwyższego jest policzkiem dla tych wszystkich, którzy przyjmują dzieci upośledzone. „Ze smutkiem myślę o tych rodzinach, które przyjęły dziecko z zespołem Downa, otoczyły je miłością i w zamian przyjęły jego miłość” – dodał hierarcha. Jego zdaniem wyrok Sądu „oznacza, że taka miłość nie zasługuje na życie”.

• Bojownicy z islamskiej organizacji „Laskar dżihad” wypędzili z domów tysiące indonezyjskich chrześcijan. Według watykańskiej agencji misyjnej „Fides” 50 tys. chrześcijan zostało wypędzonych z domów na wyspie Sulawesi – błąkają się po okolicy, ostrzeliwani i obrzucani granatami przez islamistów. Członkowie „Laskar dżihad” podpalili bądź zburzyli buldożerami wiele domów. Josef Suwatan, biskup tamtejszej diecezji Manado zażądał natychmiastowej interwencji wojsk rządowych. Spośród ok. 210 mln Indonezyjczyków 88 proc. to muzułmanie, 10 proc. – chrześcijanie.

• Ks. Hubert Hofmans został zastrzelony w miejscowości Lae (Papua Nowa Gwinea). 62-letni Holender z misyjnego ruchu Marianhill został zabity przez dwóch niezidentyfikowanych dotąd napastników, którzy ukradli zamordowanemu 12 dolarów. Msjonarz pracował w Papui Nowej Gwinei od 30 lat.

• Ks. Peter Obore został zamordowany przez ugandyjskich partyzantów. Według włoskiej agencji informacyjnej „Misna” kapłan z Sudanu został zabity w regionie Gulu na północy Ugandy. To już trzeci duchowny zamordowany w pobliżu granicy między tymi dwoma afrykańskimi krajami.

• Muzułmańscy ekstremiści uprowadzili 50 filipińskich chrześcijan z wyspy Mindanao. W miejscowości Zamboanga doszło do strzelaniny między wojskami rządowymi a islamskimi partyzantami byłego gubernatora Nur Misurariego. Fundamentaliści wycofali się, porywając głównie kobiety i dzieci. Miejscowy klaretyn, ks. Max Rodriquez uważa, że porywacze uwolnią zakładników w zamian za ustępstwa ze strony władz. Do tej pory partyzanci wypuścili na wolność pięcioro dzieci.

• Chińskie władze aresztowały katolickiego biskupa z tzw. Kościoła podziemnego oraz dwunastu księży z prowincji Shaanxi. Zamknięto też trzy klasztory – męski i dwa żeńskie, a ich mieszkańców wypędzono. „Diecezji Feng Xiang, położonej w prowincji Shaanxi grozi likwidacja” – ostrzega rzymski dziennik „La Repubblica”. Na początku listopada chińscy policjanci wdarli się do katedry w Feng Xiang i pod pretekstem udziału w „posiedzeniu politycznym” wywieźli w nieznanym kierunku 81-letniego biskupa Lucasa Li Jingfenga oraz jego asystenta.

Tego samego dnia policja i agenci służby bezpieczeństwa aresztowali co najmniej 12 księży, których do dziś nie zwolniono. Według miejscowych źródeł zamknięto ich w trzech lub czterech schroniskach, gdzie zmuszani są do studiowania tzw. „Regulacji na temat religii”, które umożliwiają komunistycznym władzom pełną kontrolę nad życiem religijnym w kraju.

Pod koniec listopada funkcjonariusze służby bezpieczeństwa wyrzucili wszystkich zakonników i nowicjuszy z klasztoru, a z położonego obok katedry domu usunięto 15 seminarzystów i 4 zakonnice. Podobny los spotkał 20 sióstr z pobliskiej miejscowości Waiyoutou. W diecezji Feng Xiang pozostało na wolności tylko dwóch kapłanów (90 i 78 lat) – obaj są ciężko chorzy. Kilku młodych księży, choć nie zostali aresztowani, opuściło diecezję w obawie przed aresztowaniem.

• Czeskie Kościoły skrytykowały nową ustawę o działalności religijnej. „Dokument, przyjęty 27 listopada w drugim czytaniu przez Izbę Posłów, ogranicza swobody wspólnot religijnych w Czechach i dyskryminuje je” – czytamy w oświadczeniu Biura Prasowego tamtejszego Episkopatu. Jeszcze przed głosowaniem nad ustawą Kościoły zgłaszały zastrzeżenia wobec jej postanowień, np. uzależniających budowę obiektów sakralnych od zgody Ministerstwa Kultury. Nowe przepisy zapewniają też władzom wyłączność w decydowaniu o statusie prawnym nowo powstających związków wyznaniowych – ostrzegają przedstawiciele wspólnot chrześcijańskich. Ustawa dyskryminuje uderza też w należące do Kościoła zakłady pracy. Nakazuje im bowiem przekazywanie wypracowanych zysków jedynie na cele kościelne, a nie, np. na rozwój przedsiębiorstwa.

• Polska teolożka, Elżbieta Adamiak otrzymała nagrodę holenderskiej Fundacji im. Margi Klompe. Wyróżnienie to przyznawane jest młodym ludziom w uznaniu ich zaangażowania na rzecz sprawiedliwości, pokoju i emancypacji kobiet w Kościele i społeczeństwie. Autorka „TP” otrzymała tę nagrodę ze względu na „połączenie w swojej pracy badań teologicznych, praktyki chrześcijańskiej i dążenia do sprawiedliwości dla kobiet” – napisano w uzasadnieniu.


 

 

 

 

... I W POLSCE

• Na Jasnej Górze odbyło się 315. zebranie plenarne Konferencji Episkopatu Polski (29-30 listopada). Biskupi dyskutowali na temat problemów społecznych – zwłaszcza bezrobocia i sytuacji na wsi – oraz programu duszpasterskiego Kościoła w Polsce. Zapowiedzieli też wydanie dwóch listów: o sytuacji polskich rodzin (który będzie czytany w kościołach 30 grudnia) oraz nt. integracji europejskiej. Prymas Polski powołał specjalną roboczą komisję ds. integracji (w jej skład weszli trzej jezuici: ks. Bogusław Trzeciak, ks. Grzegorz Dobroczyński i ks. Leszek Gęsiak).

Biskupi zaakceptowali plan restrukturyzacji Radia Plus i udzielili pełnomocnictwa kard. Franciszkowi Macharskiemu do podpisania umów z inwestorami strategicznymi. KAI poinformowała, że będą to prawdopodobnie dwie firmy: międzynarodowy fundusz inwestycyjny Dresdner Kleinwort Benson oraz Prokom Investment. Strona kościelna zachowa większość głosów, czyli 51 proc. Plan restrukturyzacji Radia Plus opracowała trzyosobowa komisja w składzie: kard. Franciszek Macharski, abp Tadeusz Gocłowski i bp Jan Wieczorek.

Konferencja Episkopatu wybrała nowego przewodniczącego Rady ds. Środków Społecznego Przekazu. Zmarłego bp. Jana Chrapka zastąpił biskup polowy WP Sławoj Leszek Głódź. Wybrano też nowego przewodniczącego Krajowego Instytutu Akcji Katolickiej. Został nim 55-letni inż. Jan Stefanek, prezes zarządu diecezjalnego Akcji Katolickiej w archidiecezji poznańskiej. Zaś bp. Marka Jędraszewskiego powołano na nowego członka Rady Programowej Katolickiej Agencji Informacyjnej.

Na zakończenie obrad biskupi wydali oświadczenie nt. zorganizowanej w Brukseli przez polskich artystów wystawy „Irreligia”. Biskupi „przyjęli z bólem nasilające się ostatnio oznaki lekceważenia i ośmieszania uczuć osób wierzących, zwłaszcza przez bluźniercze wystawy w kraju i zagranicą”. „Agresywny kicz, poszukujący taniej popularności, narusza podstawowe zasady tolerancji, rani i jątrzy w okresie, gdy tak bardzo potrzeba nam wzajemnego szacunku i zgodnego współdziałania. Nasza wspólna troska o kulturę narodu woła o solidarne współdziałanie wszystkich ludzi dobrej woli. Zechciejmy się przeciwstawić złu, przez które do życia społecznego przenika prymitywizm, zakłócając harmonię więzi międzyludzkich” – napisali biskupi.

Przed zebraniem plenarnym biskupi uczestniczyli w czterodniowych rekolekcjach. Nauki rekolekcyjne głosił w tym roku wieloletni generał zakonu paulinów o. Józef Płatek.

• Opinie. „Jeśli chodzi o zdanie Kościoła w sprawie integracji europejskiej, to nie zdarzyło się, aby na tym tle doszło do jakiegoś rozdarcia w Episkopacie Polski. Owszem, w dyskusji padają niekiedy zdania kontrowersyjne, ale to chyba zrozumiałe. Jestem przekonany, że w kwestii integracji europejskiej, tak jak ją widzi Stolica Apostolska, nie ma żadnych podziałów w Episkopacie. Jeśli któryś z biskupów pod wpływem czyichś opinii chce być większym patriotą, broniąc naszej tożsamości i suwerenności narodowej przed Unią Europejską, to znaczy, że powinien jeszcze głębiej przestudiować związane z nią zagadnienia i problemy” (fragment rozmowy KAI z kard. Józefem Glempem z 28 listopada).

• Ruszyła siódma edycja Wigilijnego Dzieła Pomocy Dzieciom, które trwać będzie przez cały Adwent. Od ubiegłego roku Dzieło ma charakter ekumeniczny. Biorą w nim udział trzy siostrzane organizacje charytatywne: rzymskokatolicka Caritas Polska, ewangelicko-augsburska Diakonia i Prawosławny Ośrodek Miłosierdzia Eleos. Patronat nad Dziełem objął I Program TVP, wspiera go większość polskich mediów. W ubiegłym roku zebrano ponad 13 mln zł ze sprzedaży 4,3 mln świec. Dochód przeznaczono na parafialne i diecezjalne programy pomocy najuboższym dzieciom. Pieniądze przeznaczone na wsparcie działań Caritas można wpłacać na konto: Caritas Polska, Skwer Kard. S. Wyszyńskiego 6, Warszawa PKO BP I O/Centrum w Warszawie nr: 90 10201013 122640130.

• Żadnych ludzkich istot nie wolno „produkować” na części zamienne – w ten sposób eksperyment sklonowania ludzkich zarodków w USA skomentował ks. prof. Andrzej Szostek, etyk i rektor KUL. „Jeśli naukowcy w Massachusetts wyprodukowali zarodek ludzki, to – niezależnie od intencji – naruszyli elementarną zasadę poszanowania ludzkiego życia” – powiedział ks. prof. Szostek. Korzystanie z takiej pomocy medycznej równa się, jego zdaniem, uśmierceniu dorosłego człowieka, by oddać jego organ komuś innemu. Szacunek należy się bowiem każdemu – tak samo dorosłemu, dziecku, jak i człowiekowi w zarodkowym stadium rozwoju. Ks. prof. Szostek podkreśla, że „makabryczny i okrutny” jest argument, że chodzi o produkowanie „części zamiennych”. „Gdyby analizować wytrzymałość ludzkiej psychiki na stres czy ból, to wynik takich badań mógłby przynieść duży pożytek, ale jednak odrzucamy takie eksperymenty, bo ucierpieliby przy nich ludzie” – powiedział rektor KUL.

• Kard. Franciszek Macharski odprawił Mszę św., inaugurującą 400-lecie sanktuarium bernardynów w Kalwarii Zebrzydowskiej (26 listopada). Centralne obchody zaplanowano na 18 sierpnia przyszłego roku. Połączone one będą z tradycyjną procesją Wniebowzięcia NMP – jednym z największych odpustów maryjnych w Polsce. W grudniu 1999 roku sanktuarium bernardynów i zespół kaplic w Kalwarii Zebrzydowskiej zostały wpisane na listę światowego dziedzictwa kulturowego UNESCO.

• Katolicki Uniwersytet Lubelski i Instytut Pamięci Narodowej podpisały umowę o współpracy (29 listopada). Umowa przewiduje m.in. Wzajemne udostępnienie archiwów i prowadzenie wspólnych działań edukacyjnych.

• W Bibliotece Narodowej w Warszawie można obejrzeć wystawę poświęconą ks. Józefowi Tischnerowi. Wystawa prezentuje zdjęcia z różnych etapów życia ks. Tischnera oraz jego działalność pisarską. Część wystawy przedstawia relację z obchodów Dni Tischnerowskich, które odbyły się w czerwcu 2001 r. w Krakowie. Dotychczas ekspozycję mogli zobaczyć m.in. mieszkańcy Krakowa i Katowic. W Warszawie można ją oglądać do 19 stycznia.

 

 

 

 

 

 


 

 

 

 

 

 

 

 



 

Nr 49, 9 grudnia 2001

Szczegółowe omówienie


Obraz tygodnia


Kronika religijna


Komentarze

 

Medytacja Biblijna

 

Liturgiczne czytania tygodnia

do góry

 

© 2000 Tygodnik Powszechny
Szczegółowe informacje o Redakcji; e-mail: redakcja@tygodnik.com.pl