Kronika religijna
Stolica Apostolska •
Kościół w Świecie • ...i w Polsce
STOLICA APOSTOLSKA
•
„Swe miecze przekują na lemiesze, a swoje włócznie na
sierpy. Naród przeciw narodowi nie podniesie miecza, nie będą
się więcej zaprawiać do wojny” – mówił Jan Paweł
II w czasie modlitwy „Anioł Pański”. „Te słowa
proroka Izajasza zawierają obietnicę większego pokoju, który
nigdy nie był tak ważną sprawą jak dzisiaj dla ludzkości,
zwłaszcza dla Ziemi Świętej, skąd napływają wiadomości o
wielkiej tragedii” – mówił Papież (w niedzielę,
2 grudnia, fundamentaliści palestyńscy dokonali trzech aktów
terroru, w których zginęło 30 osób). Niech potęga słów
proroka Izajasza, mówił dalej Papież, inspiruje ludzi i serca
wierzących oraz ludzi dobrej woli, którzy 14 grudnia będą
chcieli przyłączyć się do dnia postu w intencji pokoju na całym
świecie. A także tych, którzy połączą się z nami w
ostatnią niedzielę stycznia przyszłego roku w modlitwie
skupiającej przedstawicieli różnych religii i wyznań w Asyżu.
• Mimo
„humanitarnych” zamiarów i rzekomo ogromnych szans na
leczenie różnych chorób klonowanie jest manipulowaniem
ludzkim życiem, a nie tylko komórkami – czytamy w
specjalnym komunikacie biura prasowego Stolicy Apostolskiej.
Jest to reakcja na wiadomość o amerykańskich próbach „wyprodukowania
ludzkiego embrionu in vitro”. Watykański komunikat podważa
wartość składanych przez uczonych amerykańskich zapewnień,
iż zamiarem ich nie było wyprodukowanie ludzkiego klonu. „Początku
życia nie można wyznaczać umownie na jednym z etapów
rozwoju. Wyznacza go bowiem już pierwsza chwila istnienia
samego embrionu” – czytamy. Zasada ta, zdaniem
Watykanu obowiązuje zarówno w przypadku naturalnego zapłodnienia
komórki jajowej, jak i w przypadku sztucznego zaprogramowania jądra
takiej komórki. Odejście od niej prowadzi do usankcjonowania
dyskryminacji istot ludzkich. Wynika z tego – czytamy w
komunikacie - że embrion jest mniej cenny od płodu, płód
jest mniej cenny od dziecka, a dziecko mniej cenne od osobnika
dorosłego. Ta zasada obala imperatyw moralny, zgodnie z którym
należy otaczać szczególną opieką i szacunkiem zwłaszcza te
istoty, które nie są w stanie same się bronić.
Zdaniem Watykanu istnieją również
dziś inne możliwości dokonywania eksperymentów przy użyciu
komórek macierzystych. Za zgodne z prawem naturalnym uważa się
doświadczenia na komórkach macierzystych, pochodzących od
organizmów dorosłych, pobranych z krwi matki, lub z komórek
pochodzących z płodu w przypadku poronienia.
• „ Osoby
konsekrowane, związane blisko z Bogiem, muszą być także
blisko ludzi, przyczyniając się w ten sposób do odnowy Kościoła”
– czytamy w liście Jana Pawła II do uczestników zakończonego
w Salzburgu X zgromadzenia ogólnego Unii Europejskich
Konferencji Wyższych Przełożonych Zakonnych (UCESM). Obrady
odbyły sięs pod hasłem: „Przejdźcie na drugi brzeg... Nie
lękajcie się”. Papież nawiązał także do utrzymującego
się, a nawet nasilającego spadku powołań i starzenia się członków
wielu wspólnot zakonnych. „Ufność pokładana w Bogu uczy
nas, że rzeczywistość niekiedy dalece odbiega od liczb i
statystyk”- czytamy w liście.
• Jan
Paweł II pojedzie do Bułgarii (23-25 maja 2002). W programie
papieskiej pielgrzymki będą spotkania m.in.; z katolikami,
prawosławnymi, żydami i muzułmanami. Jednak patriarcha Maksym
powiedział, że Synod Świętej Cerkwi Bułgarskiej nie
zapraszał i nie ma zamiaru zapraszać Papieża. Zapewnił
jednaka, że jeśli Jan Paweł II przyjedzie, to zostanie przez
biskupów Bułgarskich przyjętych, jak wymaga tego tradycyjna
bułgarska gościnność.
• Kard.
Walter Kasper, Przewodniczący Papieskiej Rady ds. Jedności
Chrześcijan, zdementował informację prasy izraelskiej, że
doszło do porozumienia w kontrowersyjnej sprawie budowy meczetu
w Nazarecie. Nie jest zgodna z prawdą informacja zamieszczona w
dzienniku „Maariv”, że zgodzono się na dom modlitwy
pod warunkiem, iż będzie on mały, powiedział kard. Kasper 26
listopada w Rzymie. Przypomniał, że podczas wizyty w Izraelu,
w dniach 19-22 listopada, spotkał się m.in. z prezydentem
Izraela Mosze Kacawem. Po spotkaniu powiedział dziennikarzom: „Budowa
meczetu w sąsiedztwie Bazyliki Zwiastowania NMP nie służy
stosunkom między chrześcijanami a muzułmanami. Byłoby to
prowokacją, gdyby to była duża budowla”. Chrześcijanie
w Ziemi Świętej i Stolica Apostolska od początku krytykowali
plan budowy meczetu na publicznym placu przed sanktuarium chrześcijańskim.
Przeciwni budowie byli także muzułmanie i przywódca Autonomii
Palestyńskiej Jaser Arafat.
• „ Jest
to najkrótszy z Psalmów, bo składający się w oryginale
hebrajskim z siedemnastu słów. Ale dziewięć jest z nich jest
bardzo ważnych” – tymi słowami Jan Paweł II zaczął
komentarz do psalmu 150 podczas katechezy środowej. „Jest to
mała doksologia, mówił dalej Papież, czyli zasadniczo pieśń
uwielbienia, która idealnie mogłaby służyć jako zakończenie
większych śpiewów modlitewnych. Tak też się stało w
liturgii, podobnie, jak dzieje się z naszym »Gloria Patri«,
które odmawiamy na zakończenie każdego Psalmu”.
• Trudności,
na jakie napotyka ostatnio Międzynarodowa Komisja ds. Dialogu
Teologicznego między Kościołem katolickim i prawosławnym,
powinny zostać przeanalizowane i przezwyciężone –
napisał Jan Paweł II w orędziu do patriarchy ekumenicznego
Bartłomieja I. List przekazali patriaresze przedstawiciele
Watykanu, którzy brali udział w uroczystościach ku czci św.
Andrzeja Apostoła w Stambule. Delegacji katolickiej
przewodniczył kard. Walter Kasper.
• Papież
przyjął Romano Prodiego. Rozmowy z przewodniczącym Komisji
Europejskiej dotyczyły reformy traktatów Unii Europejskiej,
rozszerzenie na Wschód oraz walki z terroryzmem. Wizyta
Prodiego w Watykanie ma charakter prywatny.
KOŚCIÓŁ W ŚWIECIE
• Rodzice upośledzonego
dziecka otrzymają odszkodowanie za to, że lekarze nie
poinformowali ich o uszkodzeniu płodu – postanowił
Francuski Sąd Najwyższy (28 listopada). Sędziowie uznali, że
nie uszanowano prawa do usunięcia ciąży. Sąd poprosił też
Trybunał Apelacyjny w Paryżu, by ustalił wysokość
odszkodowania dla 6-letniego Lionela.
Jan Paweł II w orędziu przesłanym
na Katolicki Tydzień Społeczny we Francji ostro skrytykował
zgodę sądownictwa tego kraju na eliminowanie nienarodzonych,
upośledzonych dzieci. Papież podkreślił, że chodzi tu nie
tylko łamanie ich podstawowych praw, ale także zagrożenie
tych niepełnosprawnych, którzy już się urodzili. Zdaniem
Jana Pawła II poprzez takie wyroki państwo daje im do
zrozumienia, że byłoby lepiej, gdyby zostali wyeliminowani
jeszcze przed narodzeniem.
Arcybiskup Tours i przewodniczący
Komisji ds. Rodziny francuskiego Episkopatu, André Vingt-Trois
powiedział, że decyzja Sądu Najwyższego jest policzkiem dla
tych wszystkich, którzy przyjmują dzieci upośledzone. „Ze
smutkiem myślę o tych rodzinach, które przyjęły dziecko z
zespołem Downa, otoczyły je miłością i w zamian przyjęły
jego miłość” – dodał hierarcha. Jego zdaniem
wyrok Sądu „oznacza, że taka miłość nie zasługuje na życie”.
• Bojownicy z islamskiej
organizacji „ Laskar
dżihad” wypędzili z domów tysiące indonezyjskich chrześcijan.
Według watykańskiej agencji misyjnej „Fides” 50 tys.
chrześcijan zostało wypędzonych z domów na wyspie Sulawesi
– błąkają się po okolicy, ostrzeliwani i obrzucani
granatami przez islamistów. Członkowie „Laskar dżihad”
podpalili bądź zburzyli buldożerami wiele domów. Josef
Suwatan, biskup tamtejszej diecezji Manado zażądał
natychmiastowej interwencji wojsk rządowych. Spośród ok. 210
mln Indonezyjczyków 88 proc. to muzułmanie, 10 proc. –
chrześcijanie.
• Ks. Hubert Hofmans
został zastrzelony w miejscowości Lae (Papua Nowa Gwinea).
62-letni Holender z misyjnego ruchu Marianhill został zabity
przez dwóch niezidentyfikowanych dotąd napastników, którzy
ukradli zamordowanemu 12 dolarów. Msjonarz pracował w Papui
Nowej Gwinei od 30 lat.
• Ks. Peter Obore został
zamordowany przez ugandyjskich partyzantów. Według włoskiej
agencji informacyjnej „Misna” kapłan z Sudanu został
zabity w regionie Gulu na północy Ugandy. To już trzeci
duchowny zamordowany w pobliżu granicy między tymi dwoma
afrykańskimi krajami.
• Muzułmańscy ekstremiści
uprowadzili 50 filipińskich chrześcijan z wyspy Mindanao. W
miejscowości Zamboanga doszło do strzelaniny między wojskami
rządowymi a islamskimi partyzantami byłego gubernatora Nur
Misurariego. Fundamentaliści wycofali się, porywając głównie
kobiety i dzieci. Miejscowy klaretyn, ks. Max Rodriquez uważa,
że porywacze uwolnią zakładników w zamian za ustępstwa ze
strony władz. Do tej pory partyzanci wypuścili na wolność pięcioro
dzieci.
• Chińskie władze
aresztowały katolickiego biskupa z tzw. Kościoła podziemnego
oraz dwunastu księży z prowincji Shaanxi. Zamknięto też trzy
klasztory – męski i dwa żeńskie, a ich mieszkańców
wypędzono. „Diecezji Feng Xiang, położonej w prowincji
Shaanxi grozi likwidacja” – ostrzega rzymski
dziennik „La Repubblica”. Na początku listopada chińscy
policjanci wdarli się do katedry w Feng Xiang i pod pretekstem
udziału w „posiedzeniu politycznym” wywieźli w
nieznanym kierunku 81-letniego biskupa Lucasa
Li Jingfenga oraz jego asystenta.
Tego samego dnia policja i
agenci służby bezpieczeństwa aresztowali co najmniej 12 księży,
których do dziś nie zwolniono. Według miejscowych źródeł
zamknięto ich w trzech lub czterech schroniskach, gdzie
zmuszani są do studiowania tzw. „Regulacji na temat
religii”, które umożliwiają komunistycznym władzom pełną
kontrolę nad życiem religijnym w kraju.
Pod koniec listopada
funkcjonariusze służby bezpieczeństwa wyrzucili wszystkich
zakonników i nowicjuszy z klasztoru, a z położonego obok
katedry domu usunięto 15 seminarzystów i 4 zakonnice. Podobny
los spotkał 20 sióstr z pobliskiej miejscowości Waiyoutou. W
diecezji Feng Xiang pozostało na wolności tylko dwóch kapłanów
(90 i 78 lat) – obaj są ciężko chorzy. Kilku młodych
księży, choć nie zostali aresztowani, opuściło diecezję w
obawie przed aresztowaniem.
• Czeskie Kościoły
skrytykowały nową ustawę o działalności religijnej. „Dokument,
przyjęty 27 listopada w drugim czytaniu przez Izbę Posłów,
ogranicza swobody wspólnot religijnych w Czechach i
dyskryminuje je” – czytamy w oświadczeniu Biura
Prasowego tamtejszego Episkopatu. Jeszcze przed głosowaniem nad
ustawą Kościoły zgłaszały zastrzeżenia wobec jej
postanowień, np. uzależniających budowę obiektów sakralnych
od zgody Ministerstwa Kultury. Nowe przepisy zapewniają też władzom
wyłączność w decydowaniu o statusie prawnym nowo powstających
związków wyznaniowych – ostrzegają przedstawiciele wspólnot
chrześcijańskich. Ustawa dyskryminuje uderza też w należące
do Kościoła zakłady pracy. Nakazuje im bowiem przekazywanie
wypracowanych zysków jedynie na cele kościelne, a nie, np. na
rozwój przedsiębiorstwa.
• Polska teolożka, Elżbieta
Adamiak otrzymała nagrodę holenderskiej Fundacji im. Margi
Klompe. Wyróżnienie to przyznawane jest młodym ludziom w
uznaniu ich zaangażowania na rzecz sprawiedliwości, pokoju i
emancypacji kobiet w Kościele i społeczeństwie. Autorka „TP”
otrzymała tę nagrodę ze względu na „połączenie w swojej
pracy badań teologicznych, praktyki chrześcijańskiej i dążenia
do sprawiedliwości dla kobiet” – napisano w
uzasadnieniu.
... I W POLSCE
• Na Jasnej Górze odbyło
się 315. zebranie plenarne Konferencji Episkopatu Polski (29-30
listopada). Biskupi dyskutowali na temat problemów społecznych
– zwłaszcza bezrobocia i sytuacji na wsi – oraz
programu duszpasterskiego Kościoła w Polsce. Zapowiedzieli też
wydanie dwóch listów: o sytuacji polskich rodzin (który będzie
czytany w kościołach 30 grudnia) oraz nt. integracji
europejskiej. Prymas Polski powołał specjalną roboczą komisję
ds. integracji (w jej skład weszli trzej jezuici: ks. Bogusław
Trzeciak, ks. Grzegorz Dobroczyński i ks. Leszek Gęsiak).
Biskupi zaakceptowali plan
restrukturyzacji Radia Plus i udzielili pełnomocnictwa kard.
Franciszkowi Macharskiemu do podpisania umów z inwestorami
strategicznymi. KAI poinformowała, że będą to prawdopodobnie
dwie firmy: międzynarodowy fundusz inwestycyjny Dresdner
Kleinwort Benson oraz Prokom Investment. Strona kościelna
zachowa większość głosów, czyli 51 proc. Plan
restrukturyzacji Radia Plus opracowała trzyosobowa komisja w składzie:
kard. Franciszek Macharski, abp Tadeusz Gocłowski i bp Jan
Wieczorek.
Konferencja Episkopatu wybrała nowego
przewodniczącego Rady ds. Środków Społecznego Przekazu. Zmarłego
bp. Jana Chrapka zastąpił biskup polowy WP Sławoj Leszek Głódź.
Wybrano też nowego przewodniczącego Krajowego Instytutu Akcji
Katolickiej. Został nim 55-letni inż. Jan Stefanek, prezes
zarządu diecezjalnego Akcji Katolickiej w archidiecezji poznańskiej.
Zaś bp. Marka Jędraszewskiego powołano na nowego członka
Rady Programowej Katolickiej Agencji Informacyjnej.
Na zakończenie obrad biskupi
wydali oświadczenie nt. zorganizowanej w Brukseli przez
polskich artystów wystawy „Irreligia”. Biskupi „przyjęli
z bólem nasilające się ostatnio oznaki lekceważenia i ośmieszania
uczuć osób wierzących, zwłaszcza przez bluźniercze wystawy
w kraju i zagranicą”. „Agresywny kicz, poszukujący
taniej popularności, narusza podstawowe zasady tolerancji, rani
i jątrzy w okresie, gdy tak bardzo potrzeba nam wzajemnego
szacunku i zgodnego współdziałania. Nasza wspólna troska o
kulturę narodu woła o solidarne współdziałanie wszystkich
ludzi dobrej woli. Zechciejmy się przeciwstawić złu, przez które
do życia społecznego przenika prymitywizm, zakłócając
harmonię więzi międzyludzkich” – napisali
biskupi.
Przed zebraniem plenarnym
biskupi uczestniczyli w czterodniowych rekolekcjach. Nauki
rekolekcyjne głosił w tym roku wieloletni generał zakonu
paulinów o. Józef Płatek.
• Opinie. „Jeśli
chodzi o zdanie Kościoła w sprawie integracji europejskiej, to
nie zdarzyło się, aby na tym tle doszło do jakiegoś
rozdarcia w Episkopacie Polski. Owszem, w dyskusji padają
niekiedy zdania kontrowersyjne, ale to chyba zrozumiałe. Jestem
przekonany, że w kwestii integracji europejskiej, tak jak ją
widzi Stolica Apostolska, nie ma żadnych podziałów w
Episkopacie. Jeśli któryś z biskupów pod wpływem czyichś
opinii chce być większym patriotą, broniąc naszej tożsamości
i suwerenności narodowej przed Unią Europejską, to znaczy, że
powinien jeszcze głębiej przestudiować związane z nią
zagadnienia i problemy” (fragment rozmowy KAI z kard. Józefem
Glempem z 28 listopada).
• Ruszyła siódma edycja
Wigilijnego Dzieła Pomocy Dzieciom, które trwać będzie przez
cały Adwent. Od ubiegłego roku Dzieło ma charakter
ekumeniczny. Biorą w nim udział trzy siostrzane organizacje
charytatywne: rzymskokatolicka Caritas Polska,
ewangelicko-augsburska Diakonia i Prawosławny Ośrodek Miłosierdzia
Eleos. Patronat nad Dziełem objął I Program TVP, wspiera go
większość polskich mediów. W ubiegłym roku zebrano ponad 13
mln zł ze sprzedaży 4,3 mln świec. Dochód przeznaczono na
parafialne i diecezjalne programy pomocy najuboższym dzieciom.
Pieniądze przeznaczone na wsparcie działań Caritas można wpłacać
na konto: Caritas Polska, Skwer Kard. S. Wyszyńskiego 6,
Warszawa PKO BP I O/Centrum w Warszawie nr: 90 10201013
122640130.
• Żadnych ludzkich istot
nie wolno „produkować” na części zamienne – w
ten sposób eksperyment sklonowania ludzkich zarodków w USA
skomentował ks. prof. Andrzej Szostek, etyk i rektor KUL. „Jeśli
naukowcy w Massachusetts wyprodukowali zarodek ludzki, to
– niezależnie od intencji – naruszyli elementarną
zasadę poszanowania ludzkiego życia” – powiedział
ks. prof. Szostek. Korzystanie z takiej pomocy medycznej równa
się, jego zdaniem, uśmierceniu dorosłego człowieka, by oddać
jego organ komuś innemu. Szacunek należy się bowiem każdemu
– tak samo dorosłemu, dziecku, jak i człowiekowi w
zarodkowym stadium rozwoju. Ks. prof. Szostek podkreśla, że „makabryczny
i okrutny” jest argument, że chodzi o produkowanie „części
zamiennych”. „Gdyby analizować wytrzymałość ludzkiej
psychiki na stres czy ból, to wynik takich badań mógłby
przynieść duży pożytek, ale jednak odrzucamy takie
eksperymenty, bo ucierpieliby przy nich ludzie” –
powiedział rektor KUL.
• Kard. Franciszek
Macharski odprawił Mszę św., inaugurującą 400-lecie
sanktuarium bernardynów w Kalwarii Zebrzydowskiej (26
listopada). Centralne obchody zaplanowano na 18 sierpnia przyszłego
roku. Połączone one będą z tradycyjną procesją Wniebowzięcia
NMP – jednym z największych odpustów maryjnych w Polsce.
W grudniu 1999 roku sanktuarium bernardynów i zespół kaplic w
Kalwarii Zebrzydowskiej zostały wpisane na listę światowego
dziedzictwa kulturowego UNESCO.
• Katolicki Uniwersytet
Lubelski i Instytut Pamięci Narodowej podpisały umowę o współpracy
(29 listopada). Umowa przewiduje m.in. Wzajemne udostępnienie
archiwów i prowadzenie wspólnych działań edukacyjnych.
• W Bibliotece Narodowej
w Warszawie można obejrzeć wystawę poświęconą ks. Józefowi
Tischnerowi. Wystawa prezentuje zdjęcia z różnych etapów życia
ks. Tischnera oraz jego działalność pisarską. Część
wystawy przedstawia relację z obchodów Dni Tischnerowskich, które
odbyły się w czerwcu 2001 r. w Krakowie. Dotychczas ekspozycję
mogli zobaczyć m.in. mieszkańcy Krakowa i Katowic. W Warszawie
można ją oglądać do 19 stycznia.
|