Kronika religijna

Stolica Apostolska •  Kościół w Świecie •  ...i w Polsce

STOLICA APOSTOLSKA

W niedzielę 25 listopada Jan Paweł II kanonizował w Watykanie nowych świętych. Na ołtarze wyniesieni zostali: Giuseppe Marello – biskup z Aqui i założyciel zgromadzenia oblatek św. Józefa (józefitek) oraz trzy zakonnice: Paula Montal Fornés de San José de Calasanz, Léonii Françoise de Sales Aviat i Maria Crescenti Höß. Przed modlitwą „Anioł Pański” Papież przypomniał, że 14 grudnia jest w Kościele Dniem Postu w intencji pokoju: „Powinniśmy modlić się bezustannie, aby otrzymać ten wielki dar, jakim jest pokój”.

Dwudziestolecie, które upłynęło od ogłoszenia adhortacji „Familiaris consortio”, przyniosło „nową świadomość i nową wrażliwość w stosunku do rodziny” – uważa Jan Paweł II. W orędziu napisanym do przewodniczącego Papieskiej Rady ds. Rodziny kard. Alfonso Lópeza Trujillo oraz do uczestników rocznicowej konferencji czytamy m.in.: „zaniepokojenie budzi obecność na forum międzynarodowym błędnych koncepcji seksualności oraz godności i misji kobiety. (...) A cóż powiedzieć o kryzysie tylu rozbitych rodzin, osób samotnych oraz sytuacji tak zwanych związków faktycznych?”. Wśród zagrażających rodzinie strategii „jest również próba odmawiania godności ludzkiej embrionowi przed zagnieżdżeniem się w łonie matki, jak również zamachy na jego życie przy pomocy różnych metod”.

Jan Paweł II ogłosił nową posynodalną adhortację apostolską – „Ecclesia in Oceania”. Dokument ten podsumowuje obrady Zgromadzenia Specjalnego Synodu Biskupów dla Oceanii, które odbywa się w dniach 22 listopada – 12 grudnia 1998 r. W adhortacji Kościół prosi prześladowanych przez białych Aborygenów i inne ludy Oceanii o wybaczenie popełnionych względem nich błędów. „Kościół wyraża głęboki żal i prosi o wybaczenie za wszystkie sytuacje, w których jego synowie czy córki uczestniczyli lub jeszcze uczestniczą w tych niesprawiedliwościach” – czytamy w dokumencie. W adhortacji mowa jest także o wykorzystywaniu seksualnym przez księży i osób duchownych, „które spowodowały wielkie cierpienia i duchową szkodę ofiar”. „Ojcowie synodalni chcą jednocześnie przeprosić ofiary za ból i rozczarowanie, jakie były ich udziałem” – głosi dokument. Adhorację Papież wysłał do biskupów Oceanii po raz pierwszy pocztą elektroniczną, naciskając klawisz „enter”.

Według katolickiego tygodnika z USA – „National Catholic Reporter” – cytującego wewnętrzny raport watykański na ten temat, do aktów wykorzystywania seksualnego kobiet przez księży doszło w ostatnich latach m.in. w Papui-Nowej Gwinei.

Wyśpiewany przez Mojżesza i Izraelitów po przekroczeniu Morza Czerwonego hymn zwycięstwa jest kluczowym wydarzeniem historii zbawienia – mówił Jan Paweł II w czasie środowej katechezy. Kiedy lud Izraela znalazł się w sytuacji, po ludzku biorąc, beznadziejnej, został uratowany przez Boga. Znane są fakty: po długiej niewoli w Egipcie, już w drodze do ziemi obiecanej, Żydzi zostali wypędzeni przez wojsko faraona, i gdyby Bóg nie interweniował własną potężną ręką, nic nie wybawiłoby ich od unicestwienia – wyjaśniał Papież.

Na zakończenie audiencji Jan Paweł II modlił się za czworo dziennikarzy, zabitych dwa dni wcześniej w Afganistanie. Wezwał obecnych na audiencji – ponad 7 tys. pielgrzymów – do modlitw w intencji wszystkich ofiar wojny w tym kraju azjatyckim.

SIGNIS – nowa międzynarodowa organizacja katolicka, obejmująca wszystkie rodzaje audiowizualnych środków przekazu winna skutecznie działać na rzecz ewangelizacji przez media – uważa Jan Paweł II. Słowa te padły w przemówieniu wygłoszonym do uczestników kongresu zwołanego do Rzymu przez Międzynarodowe Katolickie Stowarzyszenie Radia i Telewizji (UNDA) i Międzynarodową Katolicką Organizację Kina i Środków Audiowizualnych (OCIC). Z połączenia obu instytucji powstała międzynarodowa organizacja katolicka dla wszystkich rodzajów mediów audiowizualnych (SIGNIS). Papież ma nadzieję, że nowe stowarzyszenie będzie się pomyślnie rozwijać i zwiększy skuteczność pracy, jaką w minionych 70 latach wykonały obie organizacje.

Kontrowersyjna budowa meczetu w bezpośrednim sąsiedztwie Bazyliki Zwiastowania Najświętszej Maryi Panny w Nazarecie negatywnie odbija się na stosunkach między chrześcijanami a muzułmanami – uważa przewodniczący Papieskiej Rady Jedności Chrześcijan kard. Walter Kasper. W wywiadzie dla izraelskiego dziennika „Jerusalem Post” (z 20 listopada) kard. Kasper przestrzegł, że wydając zgodę na budowę tego meczetu państwo Izrael musi się liczyć z nowymi problemami. Meczet w tym miejscu, zwłaszcza jeśli będzie dużych rozmiarów, może być traktowany jako prowokacja.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

KOŚCIÓŁ W ŚWIECIE

 

Odkryte pod koniec lat 40. rękopisy z Qumran zostały opublikowane w 37 tomach przez Oxford University Press. „To największe przedsięwzięcie wydawnicze XX wieku” – powiedział Jacob Fish ze stowarzyszenia Przyjaciół Starożytności Izraela. Jego zdaniem rękopisy otworzyły archeologom i teologom nowe horyzonty w badaniach nad Pismem Świętym i życiem Jezusa. Setki dokumentów z izraelskiej miejscowości Qumran, odkryte przez beduina w 1947 r., były do tej pory owiane tajemnicą, a na ich temat toczyły się zażarte dyskusje. Są to prawie wszystkie księgi Starego Testamentu oraz pisma tamtejszej wspólnoty religijnej (połowa II wieku przed Chr. – 60 r. po Chr.). Jej członkiem mógł być Jan Chrzciciel.

Do tej pory wydano zaledwie 7 tomów tych cennych rękopisów. Sytuację tę określano mianem „akademickiego skandalu wieku”. Niektórzy twierdzili, że to Watykan blokował publikację tekstów z Qumran, bo miały one rzekomo podważać fundamenty chrześcijaństwa. W rzeczywistości wieloletnie opóźnienie to wynik konfliktu palestyńsko-izraelskiego oraz sporów w łonie międzynarodowej ekipy naukowej (Amerykanie, Izraelczycy i Europejczycy), która badała i tłumaczyła rękopisy.

Światowa Rada Kościołów z zadowoleniem przyjęła inicjatywę Jana Pawła II, by 24 styczniu przyszłego roku przedstawiciele największych religii modlili się w Asyżu w intencji pokoju. Ekspert ds. dialogu międzyreligijnego Rady, Hans Ucko powiedział, że głębokie zranienie, jakiego doświadczyły narody na skutek tragicznych wydarzeń z 11 września stanowi dobry powód do wspólnej modlitwy. „Nie mamy takiej samej liturgii, ale wszyscy jesteśmy w takiej samej sytuacji – podkreślił Ucko. – Dialog między religiami nie może odbywać się tylko na płaszczyźnie intelektualnej, lecz musi mieć także wymiar duchowy”. Dodał też, że Rada otrzymała zaproszenie i najprawdopodobniej będzie reprezentowana w Asyżu.

Założona w 1948 r. Światowa Rada Kościołów skupia 342 wspólnoty protestanckie i prawosławne z ponad 100 krajów świata. Kościół rzymskokatolicki nie jest członkiem Rady, ale ma status stałego obserwatora jej posiedzeń.

To Watykan jest odpowiedzialny za brak stosunków dyplomatycznych z Pekinem – oświadczył chiński minister spraw zagranicznych, Tang Jiaxuan. W wywiadzie udzielonym turyńskiemu dziennikowi „La Stampa” Tang Jiaxuan stwierdził, że prośba Jana Pawła II z października tego roku o przebaczenie win i błędów, których katolicy dopuścili się wobec Chińczyków, jest niewystarczająca. Pekiński dyplomata zaznaczył, że Papież powinien przeprosić także za ubiegłoroczną kanonizację 120 męczenników chińskich, „która tak bardzo uraziła uczucia Chińczyków”. Przypomniał też dwa warunki, które zdaniem chińskiego rządu są konieczne do nawiązania kontaktów dyplomatycznych z Watykanem: „Po pierwsze, Watykan musi zerwać stosunki dyplomatyczne z Tajpej i uznać, że Chińska Republika Ludowa to jedyny legalny rząd chiński, a Tajwan jest częścią Chin. Po drugie, Stolica Apostolska nie może ingerować w wewnętrzne sprawy Chin nawet wtedy, gdy ucieka się do pretekstu, że chodzi o kwestie natury religijnej”.

Włoski kardynał Carlo Maria Martini zaleca ostrożność w badaniach komórek macierzystych. Podczas seminarium zorganizowanego przez stowarzyszenie lekarzy Lombardii, arcybiskup Mediolanu przestrzegł jego członków przed dawaniem fałszywej nadziei chorym, którzy wiele oczekują od osiągnięć genetyki. Kardynał dodał, że „nauka powinna wypróbować wszystkie ścieżki, które mogą prowadzić do dobra człowieka, pod warunkiem jednak, że będzie respektować godność ludzkiego życia od poczęcia do naturalnego kresu”. Hierarcha potępił uzyskiwanie komórek macierzystych z embrionów i zaapelował o rozważenie „tożsamości i statusu embrionów”. Obecny na spotkaniu kard. Ersilio Tonini, emerytowany arcybiskup Rawenny, skrytykował pojęcie tzw. pre-embrionów, czyli istot do 14. dnia od poczęcia. Zdaniem kardynała to „naukowy bubel i uczeni nie powinni ślepo godzić się na tę definicję”.

Włoscy komuniści przyłączą się do postu w intencji pokoju na świecie, który Jan Paweł II ogłosił na dzień 14 grudnia. Na papieski apel odpowiedział przywódca włoskiej partii neokomunistycznej Fausto Bettinotti. „Chociaż jesteśmy niewierzący, podzielamy nadzieję na pokój i możliwość spotkania kobiet i mężczyzn różnych wyznań, którym leżą na sercu losy ludzkości” – powiedział lider „Partito della Rifondazione Comunista”. Do inicjatywy przyłączą się także włoscy zieloni, „zawsze zaangażowani w obronę pokoju i zapobieganie konfliktom religijnym” – jak zaznaczyła przewodnicząca partii Grazia Francescato, autorka wydanej niedawno książki o Aniele Stróżu. Mario Scialoja, reprezentujący w Rzymie Światową Ligę Muzułmańską, zwrócił uwagę na fakt, że dzień postu i modlitwy zbiega się z zakończeniem ramadanu. „Ceniliśmy sobie zawsze otwarcie Jana Pawła II na islam, ma się rozumieć islam autentyczny, a nie wypaczony. Z radością witamy wszystko, co zmierza do uniknięcia niebezpiecznego powiązania religii z polityką” – oświadczył Scialoja.

Włoski lekarz i zakonnik, sługa Boży brat Emanuel Stablum, otrzymał pośmiertnie tytuł „Sprawiedliwy wśród narodów świata”. Tytuł ten przyznaje jerozolimski instytut Yad Vashem tym, którzy w czasach holocaustu z narażeniem życia ratowali Żydów. Przedstawiciel ambasady Izraela w Rzymie wręczył związany z tytułem medal przełożonemu generalnemu Zgromadzenia Synów Niepokalanego Poczęcia, do którego należał br. Stablum. Ceremonia odbyła się w rzymskim instytucie chorób skórnych, gdzie – jako dyrektor i ordynator dermatologii – zakonnik ukrywał przed deportacją 50 Żydów. Umieścił ich w salach szpitalnych jako chorych. Brat Stablum zmarł w 1950 r. Niedawno rozpoczął się jego proces beatyfikacyjny.


 

 

 

 

... I W POLSCE

• W Poznaniu odbył się I Krajowy Kongres Akcji Katolickiej (23-25 listopada). Kongres zakończyła Msza św. sprawowana w poznańskiej farze pod przewodnictwem kard. Józefa Glempa. Wcześniej ok. tysiąc delegatów dyskutowało nt. zaangażowania Akcji Katolickiej w społeczeństwie obywatelskim. Wysłuchano m.in. referatów: bp. Stanisława Ryłko z Papieskiej Rady ds. Świeckich, byłego rektora KUL bp. Stanisława Wielgusa, prof. Marka Ziółkowskiego z UAM i prof. Haliny Gajdamowicz z UŁ. Krajowy asystent kościelny Akcji bp Piotr Jarecki m.in. ostrzegał katolików świeckich przed pokusą zamknięcia się w ciepłej i bezpiecznej zakrystii. Zachęcał też członków Akcji Katolickiej do podjęcia dialogu, a nawet współpracy, także z innymi podmiotami społeczeństwa obywatelskiego, w imię realizacji dobra wspólnego. Nawet jeśli są to organizacje niepodzielające chrześcijańskiego sposobu myślenia.

Uczestnicy Kongresu skierowali apel do członków Akcji i wszystkich ludzi dobrej woli. „W czasie, kiedy sytuacja społeczna, gospodarcza, kulturalna i polityczna nie dają zbyt wiele powodów do radości, a sprzyjają raczej przygnębieniu – napisali sygnatariusze apelu – pragniemy dzielić się z wszystkimi naszymi braćmi i siostrami tą właśnie radością wewnętrzną wypływającą z żywej i autentycznej wiary. Wiara jest źródłem radości pokonującej każde przygnębienie i dającej siłę do zwalczania głównych jego przyczyn”. Organizatorów i uczestników Kongresu pozdrowił Jan Paweł II podczas niedzielnej modlitwy „Anioł Pański”.

• Niewykluczone, że Episkopat wyda specjalny dokument dotyczący perspektywy wejścia Polski do UE – zapowiedział Prymas Polski. Kard. Józef Glemp był 21 listopada gościem programu „Kropka nad i” w Telewizji TVN. „Okoliczności sprzyjają obecnie jednoczeniu się narodów” – powiedział Prymas, uzasadniając swój pozytywny stosunek do integracji Polski z Unią. Kard. Glemp zauważył, że Unia „raczej nie lubi religii”. Jednak ta zsekularyzowana rzeczywistość jest wyzwaniem dla Kościoła – również dla Kościoła w Polsce. Zapytany o pojawiające się także w Kościele głosy obawy o utratę polskiej suwerenności, zaznaczył, że w obecnej sytuacji na świecie najbardziej potrzeba współpracy i życzliwości, a nie izolowania.

• Śledztwo w sprawie rzekomego seksualnego molestowania dzieci przez ks. Michała M., proboszcza z Tylawy będzie kontynuowała Prokuratura Rejonowa w Jaśle. Zastępca prokuratora okręgowego w Krośnie Andrzej Dworzański 19 listopada powiedział KAI, że po umorzeniu postępowania przez Prokuraturę Rejonową w Krośnie wpłynęły zażalenia i skargi w tej sprawie. Wiadomo także, że ponowne podjęcie tej sprawy zarządziła Prokuratura Krajowa jeszcze zanim wpłynęły zażalenia. Dworzański potwierdził, że teraz sprawą zajmie się Prokuratura Rejonowa w Jaśle, ponieważ prowadzący do tej pory śledztwo prokurator Stanisław Piotrowicz złożył wniosek o wyłączenie go ze sprawy.

• Nowo powstały Wydział Teologiczny na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu zainaugurował swoją działalność (23 listopada). Na uroczystości obecny był prefekt Kongregacji Wychowania Katolickiego kard. Zenon Grocholewski. Na pierwszy rok studiów teologicznych przyjęto 141 osób świeckich i kleryków. Jest to już szósty wydział teologiczny, który funkcjonuje w ramach państwowego uniwersytetu. Pozostałe istnieją na uniwersytetach w Poznaniu, Opolu, Olsztynie, na warszawskim Uniwersytecie Kardynała Stefana Wyszyńskiego oraz na Uniwersytecie Śląskim w Katowicach.

• W klasztorze redemptorystów w Krakowie odbyło się pierwsze posiedzenie Komisji Języka Religijnego przy Prezydium Polskiej Akademii Nauk. Obrady prowadził przewodniczący Komisji, redemptorysta ks. dr hab. Wiesław Przyczyna. W najbliższym czasie Komisja zamierza ujednolicić pisownię języka religijnego, sporządzić aktualną bibliografię i przygotować antologię tekstów nt. pojęcia języka religijnego oraz nawiązać współpracę z instytucjami innych Kościołów chrześcijańskich w naszym kraju.

Komisja Języka Religijnego zawiązała się w czerwcu br. z inicjatywy PAN-u w Krakowie, a jednym z pomysłodawców był ks. Wiesław Przyczyna, który już wcześniej wszedł do Rady Języka Polskiego PAN. Obecnie dobiegają końca prace nad nowym polskim przekładem Mszału Rzymskiego, który ma uwzględniać w większym stopniu literacki język współczesny.

• W Katowicach podczas publicznej sesji zamknięto diecezjalny etap procesu beatyfikacyjnego ks. Franciszka Blachnickiego, twórcy ruchu oazowego (24 listopada). Metropolita górnośląski abp Damian Zimoń poinformował, że zebrana w ciągu ostatnich sześciu lat dokumentacja zostanie przekazana do Stolicy Apostolskiej.

• Kard. Miloslav Vlk spotkał się z klerykami seminarium duchownego w Lublinie (21 listopada). Arcybiskup Pragi przyjechał na zaproszenie metropolity lubelskiego abp. Józefa Życińskiego, by zachęcić młodych księży do pracy w Czechach. W archidiecezji praskiej jest 368 parafii i 160 księży. Wśród nich pracuje obecnie 24 księży z Polski, m.in. towarzyszący kardynałowi polski ksiądz Artur Matuszek, który jest rektorem praskiego seminarium duchownego. Ośmiu z kapłanów jest już na stałe, inni podpisali pięcioletnie umowy.

• Wyróżnienia. Złotym krzyżem Pro Ecclesia et Pontifice uhonorowany został 21 listopada Tomasz Arabski, redaktor naczelny gdańskiego Radia Plus. Uroczystość odbyła się w kościele pw. św. Bernarda w Sopocie. Krzyż Pro Ecclesia et Pontifice ma już 113-letnią tradycję. Przyznaje go Papież na wniosek biskupa diecezjalnego w dowód uznania dla postawy moralnej i zaangażowania w pracę na rzecz dobra wspólnego.

• Jan Paweł II otrzyma 15 grudnia tytuł honoris causa Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie. Taką uchwałę podjął 23 listopada Senat uczelni.

 

 


 

 

 

 

 

 

 

 



 

Nr 48, 2 grudnia 2001

Szczegółowe omówienie


Obraz tygodnia


Kronika religijna


Komentarze

 

Medytacja Biblijna

 

Liturgiczne czytania tygodnia

do góry

 

© 2000 Tygodnik Powszechny
Szczegółowe informacje o Redakcji; e-mail: redakcja@tygodnik.com.pl