Kronika religijna
Stolica Apostolska •
Kościół w Świecie • ...i w Polsce
STOLICA APOSTOLSKA
• „Małżeństwo
jest nierozerwalne i zgodne z prawem natury” –
powiedział Papież 28 stycznia podczas audiencji dla pracowników
Roty Rzymskiej z okazji rozpoczęcia nowego roku sądowniczego. „Ważną
rzeczą dla pozytywnego obrazu nierozerwalnego związku –
przekonywał Jan Paweł II – jest odkrycie jego dobra i piękna.
Nade wszystko trzeba przezwyciężyć upatrywanie w
nierozerwalności małżeństwa granic wolności kontrahentów,
a zatem ciężaru, który czasem staje się nie do zniesienia.
Nierozerwalność w tym rozumieniu postrzegana jest jako prawo
obce małżeństwu, jako »narzucenie« normy
sprzecznej z »uprawnionymi« oczekiwaniami dalszej
realizacji osoby. Dochodzi do tego dość rozpowszechniona idea,
według której małżeństwo nierozerwalne dotyczyłoby wierzących,
dlatego nie mogą oni domagać się »narzucenia« go
całemu społeczeństwu”. „Do tego, aby się to mogło
zrealizować, mówił dalej Papież, konieczne jest, by świadectwo
tej prawdzie dawał Kościół, a w szczególności indywidualne
rodziny jako »kościoły domowe«... – Nie
wolno poddawać się mentalności rozwodowej: nie pozwala na to
ufność w przyrodzone i nadprzyrodzone dary Boże dla człowieka...
Mogłoby się wydawać, że rozwód tak dalece jest zakorzeniony
w niektórych środowiskach społecznych, iż właściwie nie
warto dalej z nim walczyć. A przecież warto! W rzeczywistości
dobro to sytuuje się u samych podstaw całego społeczeństwa,
jako niezbędny
warunek istnienia rodziny”.
Wśród inicjatyw, które
należałoby podjąć w tym celu, Papież wymienił starania o „publiczne
uznanie nierozerwalnego małżeństwa w prawodawstwie
cywilnym”. Podkreślił, że „zdecydowanemu sprzeciwowi
wobec wszystkich kroków prawnych i administracyjnych wprowadzających
rozwód bądź zrównujących z małżeństwem wolne związki
czy nawet związki homoseksualne, towarzyszyć powinna postawa
pozytywna, za pośrednictwem posunięć prawnych, zmierzających
do poprawy społecznego uznania prawdziwego małżeństwa w
ramach prawodawstwa, które – niestety – dopuszcza
rozwody”. „Z drugiej strony – tłumaczył Jan Paweł
II – pracownicy wymiaru sprawiedliwości w dziedzinie
cywilnej powinni unikać osobistego udziału we wszystkim, co
mogłoby pociągać za sobą przyczynianie się do rozwodu. Może
się to okazać trudne w przypadku sędziów, albowiem
prawodawstwo nie uznaje sprzeciwu sumienia jako uzasadnienia
powstrzymania się od wydawania orzeczeń. Z poważnych i
proporcjonalnych motywów mogą oni zatem postępować według
tradycyjnych zasad materialnego współudziału w złu. Jednak i
oni powinni znaleźć środki skutecznie sprzyjające związkom
małżeńskim, przede wszystkim poprzez mądrze prowadzone działanie
pojednawcze”. „Adwokaci zaś – zdaniem Papieża
– jako ludzie wolnego zawodu, muszą zawsze odmawiać użycia
swoich umiejętności zawodowych do sprzecznego ze sprawiedliwością
celu, jakim jest rozwód” (zobacz także raport na temat
rodziny, s. 1, 10 i 11).
• „Uznać życie,
oznacza zagwarantowanie każdemu ludzkiemu istnieniu prawa do
rozwoju według jego własnych możliwości i zabezpieczenie
niezbywalnych praw od poczęcia do naturalnej śmierci”
– mówił Jan Paweł II podczas niedzielnej modlitwy „Anioł
Pański”. „Nikt nie jest właścicielem życia, nikt nie
ma prawa nim manipulować, godzić w nie, a nade wszystko
pozbawiać życia siebie samego oraz innych; tym bardziej nie można
tego robić w imię Boga, który jest jedynym panem i
najwspanialszym miłośnikiem życia” – przekonywał
Papież. Natomiast, gdy chodzi o embrion ludzki, mówił Jan
Paweł II, nauka udowodniła już, że jest to istota ludzka od
momentu poczęcia, posiadająca swoją tożsamość. Zgodnie więc
z logiką, należy się domagać, aby ta tożsamość została
uznana także prawnie, przede wszystkim w jej prawie do życia.
• „ Żydzi
i chrześcijanie utrzymują szczególne stosunki. Poprzez orędzie
otrzymane od Boga w przymierzu mojżeszowym patriarchowie i
prorocy należą do naszego wspólnego dziedzictwa i ono
zaprasza nas do współpracy na rzecz życia na świecie”-
napisał Papież w orędziu do uczestników sympozjum katolicko-żydowskiego
w Paryżu. Tematem spotkania, które odbyło się w Paryżu były
stosunki między żydami i katolikami w Europie podczas
pontyfikatu Jana Pawła II. „Żydzi i chrześcijanie są z sobą
związani i powinni żyć kulturą dialogu, o którym mówi
filozof Martin Buber. Do nas należy przekazanie nowym
pokoleniom naszych wspólnych bogactw i wartości, ażeby nigdy
człowiek nie pogardzał swoim bratem w człowieczeństwie i żeby
już nigdy nie prowadzono wojen lub konfliktów w imię
ideologii, która nie szanuje kultury lub religii. Natomiast różne
tradycje religijne wezwane są do wprzęgnięcia swoich tradycji
w służenie wszystkim w perspektywie budowania razem wspólnego
domu europejskiego, zjednoczonego w sprawiedliwości, pokoju, różnorodności
i solidarności” – czytamy w przesłaniu.
• „ Psalm
19 jest nie tylko modlitwą-hymnem o niezwykłej intensywności,
ale także poetycką pieśnią zanoszoną do słońca”
– mówił Papież podczas audiencji generalnej. „Można
się tu dopatrzyć podobieństwa z hołdem składanym słońcu w
starożytności na Bliskim Wschodzie. Ale dla człowieka Biblii
istnieje jednak zasadnicza różnica: słońce nie jest bogiem,
lecz stworzeniem na służbie jedynego Boga i stwórcy. Bóg
rozjaśnia wszechświat blaskiem słońca i oświeca ludzkość
splendorem swego Słowa zawartego w biblijnym Objawieniu. Chodzi
niejako o dwojakie słońce: pierwsze jest kosmicznym
objawieniem Stwórcy, drugie – historycznym i
bezinteresownym wyrazem Boga Zbawiciela” – mówił
Papież.
• Przekazaniem dokumentów
procesowych Kongregacji Spr aw
Kanonizacyjnych rozpoczął się w Watykanie drugi etap procesu
beatyfikacyjnego Sługi Bożego ks. Franciszka Blachnickiego
– założyciela Ruchu Światło-Życie.
KOŚCIÓŁ W ŚWIECIE
• Niemiecki
parlament zezwolił na import komórek macierzystych pochodzących
z ludzkich embrionów. Za wnioskiem głosowało 340 deputowanych
(m.in. kanclerz Gerhard Schröder i przewodnicząca opozycyjnej
Unii Chrześcijańsko-Demokratycznej, Angela Merkel), przeciw było
265. Deputowanych nie obowiązywała dyscyplina partyjna.
Jeszcze przed głosowaniem
niemieckie Kościoły (katolicki i ewangelicki) protestowały
przeciwko importowi komórek macierzystych, ponieważ przy ich
pozyskiwaniu zabijane są liczne embriony. Przewodniczący
niemieckiego Episkopatu, kard. Karl Lehmann wraz z przewodniczącym
Rady Kościołów Ewangelickich Manfredem Kockiem oświadczyli,
że są głęboko rozczarowani decyzją Bundestagu.
• Li
Guangqiang, protestant z Honkongu skazany za przemyt Biblii, spędzi
dwa lata w chińskim więzieniu. 38-letniemu biznesmenowi
zarzucono „nielegalną działalność gospodarczą” (wwóz
wszelkich wydawnictw zagranicznych bez zezwolenia jest w Chinach
zakazany). Rzecznik chińskiego MSZ zapewnił, że proces
przebiegał zgodnie z prawem i nie naruszył wolności religii.
Li został aresztowany
wiosną ub. roku, gdy usiłował przemycić z Hongkongu do Chin
16 280 egz. Biblii z zamiarem sprzedania ich wiernym
nielegalnego protestanckiego „Kościoła Krzyczących”
(głośny krzyk poprzedza modlitwy i pieśni w czasie nabożeństw).
Oprócz kary więzienia wymierzono mu również grzywnę w
wysokości ok. 21 tys. euro, a dwaj współpracujący z nim
obywatele Chin skazani zostali na trzy lata więzienia. Za Li,
któremu początkowo groziła nawet kara śmierci, wstawił się
prezydent USA George Bush.
• Ekumenizm
„należy dziś do normalnych realiów w życiu całego Ludu Bożego”
– oświadczył przewodniczący Rady Konferencji Biskupów
Europy (CCEE), bp Amedee Grab. W wywiadzie dla niemieckiej
agencji katolickiej KNA szwajcarski biskup podkreślił, że nową
fazę ekumenizmu w Europie zapoczątkowała „Charta
Oecumenica”, podpisana w kwietniu ubiegłego roku w
Strasburgu. Karta zaowocowała „całą falą spotkań i
projektów”, a w jej realizację włącza się wiele wspólnot,
zgromadzeń zakonnych oraz organizacji chrześcijańskich. Mimo
że podpisany w Strasburgu dokument nie ma w myśl prawa
kanonicznego mocy obowiązującej, jednak dysponuje „dużym
autorytetem moralnym”. Bp Grab zaznaczył też, że dialog
ekumeniczny zakłócają często problemy natury nie tyle
teologicznej, ile historycznej, kulturalnej i prawnej. Biskup
zapowiedział, że prawdopodobnie w latach 2004/2005 wypracowana
zostanie bardziej wiążąca wersja Karty.
• Katolickie
zakony w Irlandii wypłacą ofiarom molestowania seksualnego
odszkodowania w wysokości 128 mln euro. Równocześnie rząd
Irlandii ze swej strony wypłaci ofiarom ok. 500 mln euro. Do
takiego porozumienia doszła utworzona przed dwoma laty
specjalna państwowo-kościelna komisja – poinformował
tamtejszy minister edukacji Michael
Woods.
We wrześniu 2000 r. rząd
Irlandii zobowiązał się wypłacić odszkodowania wszystkim
osobom, które w dzieciństwie były molestowane seksualnie
przez pracowników instytucji państwowych i kościelnych.
Rekompensaty pieniężne powinno otrzymać ok. 3,5 tys. osób.
Ze strony rządu pieniądze otrzymają te osoby, na których
aktu pedofilii dopuściła się osoba duchowna, zatrudniona
przez państwo, a nie np. ksiądz pracujący w instytucji kościelnej.
Odszkodowania otrzymają osoby molestowane seksualnie w okresie
od lat 40. do końca lat 90. W 1999 r. w imieniu Kościoła
katolickiego ofiary przeprosił arcybiskup Dublina, kard.
Desmond Conell. Zachowanie księży i zakonników, którzy dopuścili
się pedofilii, arcybiskup nazwał wtedy „skandalicznym”.
• Dwaj
księża katoliccy z Bostonu zostali suspendowani ze skutkiem
natychmiastowym za wykorzystywanie seksualne nieletnich.
Rzeczniczka archidiecezji, Donna Morrissey poinformowała, że
teraz pod takim kątem analizowane są akta personalne
wszystkich kapłanów archidiecezji. Nazwiska podejrzanych
zostaną przekazane prokuratorowi.
• Przewodniczący
Papieskiej Rady ds. Jedności Chrześcijan, kard. Walter Kasper
odwiedzi pod koniec lutego patriarchę Aleksego II, zwierzchnika
Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego. Będzie to rutynowe
spotkanie kardynała, odpowiedzialnego w Stolicy Apostolskiej za
stosunki ekumeniczne z rosyjskim prawosławiem. Zdaniem watykańskich
publicystów celem wizyty kard. Kaspera w Moskwie nie są
przygotowania do podróży Jana Pawła II do Rosji. Patriarcha
Aleksy II powtórzył ostatnio zarzut, że katolicy uprawiają w
Rosji prozelityzm.
• Podczas
zimowych Igrzysk Olimpijskich w Salt Lake City dwa razy dziennie
będą odbywać się modlitwy ekumeniczne. Organizatorzy
zapraszają do przylegającej do wioski olimpijskiej kaplicy św.
Katarzyny ze Sieny (rano o godz. 8 i wieczorem o godz. 18).
Tematem spotkań będzie jedność, pokój i pojednanie. Ich
schemat nawiązuje do modlitw ekumenicznej Wspólnoty Taizé z
Francji. W Salt Lake City przygotowano teksty biblijne w
kilkunastu językach. Organizatorzy liczą na udział w
modlitwach nie tylko zawodników, ale także ich rodzin i kibiców.
... I W POLSCE
• We wszystkich polskich
diecezjach osoby konsekrowane świętowały VI Dzień Życia
Konsekrowanego, obchodzony w Kościele katolickim w święto
Ofiarowania Pańskiego. W katedrach biskupi diecezjalni
odprawiali Mszę św., podczas których przedstawiciele instytutów
życia konsekrowanego odnawiali śluby zakonne: czystości, posłuszeństwa
i ubóstwa.
W Polsce żyje ponad 40 tys. osób
konsekrowanych, skupionych w blisko 240 zakonach, zgromadzeniach
zakonnych, stowarzyszeniach życia apostolskiego i instytutach
świeckich. Tegoroczny Dzień Życia Konsekrowanego w Polsce poświęcony
był instytutom świeckim – formie życia konsekrowanego
zatwierdzonej przed 55 laty przez Piusa XII. Członkowie tych
instytutów praktykują rady ewangeliczne w świecie, bez trwałej
formy życia wspólnego i bez zewnętrznych oznak swojego powołania.
W Polsce funkcjonują 34 instytuty świeckie, skupiające 1,1
tys. świeckich konsekrowanych. Do najliczniejszych należą: „Elianum”
– instytut świecki o duchowości karmelitańskiej, żeński
Instytut Świecki Chrystusa Króla, związany z kard. Stefanem
Wyszyńskim Instytut Prymasowski, zwany popularnie „Ósemką”
oraz Instytut Niepokalanej Matki Kościoła założony przez ks.
Franciszka Blachnickiego. „Instytuty świeckie powstały po
to, aby ich członkowie chodzili za Chrystusem i wchodzili z Nim
w swoje środowisko świeckiej pracy zawodowej, we własne
rodziny oraz w całą sferę życia społecznego, kulturalnego,
gospodarczego, politycznego i towarzyskiego, nie wyłączając
oczywiście parafii zamieszkania” – czytamy w liście
Episkopatu Polski na VI Dzień Życia Konsekrowanego.
• Przebywająca w
Brukseli grupa biskupów z Polski wyraziła swe poparcie dla
przystąpienia do Unii Europejskiej, ale pod warunkiem twardych
negocjacji z Komisją Europejską, szczególnie w sprawach
dotyczących rolnictwa. Podczas seminarium, zorganizowanego pod
patronatem Komisji Episkopatów Unii Europejskiej (ComECE) w
dniach 3-4 stycznia, biskupi z Czech, Bułgarii, Węgier,
Rumunii i Polski spotkali się z Jose Manuelem Silvą
Rodriguezem z Hiszpanii, dyrektorem generalnym Komisji
Europejskiej ds. Rolnictwa. W dyskusji uczestniczył nuncjusz
apostolski przy UE abp Faustino Sainz Munoz oraz sekretarz
ComECE Nöel Treanor. Wśród poruszonej problematyki najczęstszym
pytaniem stawianym przez polskich biskupów była sprawa bezpośrednich
dopłat do rolnictwa dla krajów kandydujących. Biskupi podkreślali,
że propozycja 10-letniego okresu przejściowego na wprowadzenie
pełnych dopłat bezpośrednich, poczynając od 25 proc. poziomu
w dniu przystąpienia, jest krzywdząca dla Polski. W dyskusji
wskazywano na strukturę naszego rolnictwa, gdzie np. na południu
Polski większość rolników posiada gospodarstwa małorolne.
Odpowiadając na pytanie, Rodriguez przypomniał, że polityka
rolna UE zakłada przede wszystkim zmiany w strukturze
gospodarczej kraju. Podkreślił on, że zatrudnienie w
rolnictwie nie może przekraczać 5 proc. Bp Gołębiewski z
Koszalina pytał o los rolników, którzy nie kryją obaw, że
ostatecznie zostaną wydziedziczeni ze swoich gospodarstw.
Rodriguez zwrócił uwagę, że jako Hiszpan zna bardzo dobrze
ten problem, gdyż sam pochodzi z terenu, gdzie przed przystąpieniem
jego kraju do UE było także wiele małych gospodarstw. Przyznał,
że w tej sprawie koncepcja pomocy dla tego typu gospodarstw
musi zostać na nowo przez Unię przemyślana. Przypomniał, że
wspólnota europejska powinna przestrzegać obok twardej zasady
konkurencyjności gospodarki, także deklarowanej od początku
swojego istnienia zasady solidarności. Na zakończenie nuncjusz
apostolski – abp Munoz zaapelował, aby obie strony:
przedstawiciele UE i krajów kandydujących kierowały się
przede wszystkim wolą wzajemnego zrozumienia.
W brukselskiej konferencji
uczestniczyli biskupi: tarnowski Wiktor Skworc, pelpliński Jan
Szlaga, Mieczysław Cisło z Lublina, Edward Janiak z Wrocławia
i Jacek Jezierski z Olsztyna. Ponadto w delegacji polskiej znaleźli
się: prof. Zofia Kawczyńska-Butrym z Uniwersytetu Olsztyńskiego,
Władysław Piskorz, doradca ds. rolnictwa przy UE oraz Jerzy
Plewa, podsekretarz stanu w ministerstwie rolnictwa.
• Abp Władysław Ziółek
otworzył w Łodzi proces beatyfikacyjny o. Anzelma Gądka,
karmelity bosego i założyciela zgromadzenia sióstr
karmelitanek Dzieciątka Jezus (2 lutego). O. Anzelm od św.
Andrzeja Corsini urodził się w 1884 r. w Marszowicach, w
parafii Niegowić, w diecezji krakowskiej. Mając 17 lat wstąpił
do karmelitów bosych, święcenia kapłańskie otrzymał w
Rzymie w 1907 roku. W 1921 r. założył Zgromadzenie Sióstr
Karmelitanek Dzieciątka Jezus. Następnie przez 22 lata
przebywał w Rzymie, gdzie na polecenie generała zakonu założył
Międzynarodowe Kolegium Teresianum i przez 19 lat był jego
rektorem. Wrócił do Polski w 1947 roku. Ostatnie 10 lat życia
spędził w Łodzi, gdzie zmarł 15 października 1969 r.
Obecnie jego grób znajduje się w przedsionku kościoła
karmelitów bosych w Łodzi.
• Werbista o. Marian Żelazek,
od 50 lat pracujący wśród trędowatych w Indiach, został
oficjalnie ogłoszony polskim kandydatem do Pokojowej Nagrody
Nobla. O. Żelazek urodził się w 1918 r. Jako dwudziestoletni
kleryk, razem z innymi werbistami został wywieziony przez Niemców
do obozu koncentracyjnego w Dachau, gdzie przebywał 5 lat. Po
wyzwoleniu udał się do Rzymu, gdzie ukończył studia
teologiczne i w 1948 r. przyjął święcenia kapłańskie. W
1950 r. wyjechał na misje do Indii. Od 1975 r. pracuje w Puri
nad Zatoką Bengalską w południowej części stanu Orisa. Założył
kilkusetosobową kolonię trędowatych zapewniając swoim
podopiecznym leczenie, mieszkania, żywność, pracę i wykształcenie.
• Stefan Wilkanowicz
otrzymał nagrodę Europejskiego Kongresu Żydów dla „pionierów
dialogu żydowsko-katolickiego w Europie”. Przewodniczący
Fundacji Kultury Chrześcijańskiej ZNAK uczestniczył w Paryżu,
w dniach 28-29 stycznia, w sympozjum katolików i żydów poświęconym
relacji obydwu religii w czasie pontyfikatu Jana Pawła II. W
sympozjum uczestniczyli z Polski: Jan Grosfeld z Komitetu ds.
Dialogu z Judaizmem przy Episkopacie Polski, ks. Romuald
Weksler-Waszkinel z Lublina, a ze strony Europejskiego Kongresu
Żydów przewodniczący związku żydowskich gmin wyznaniowych w
Polsce Jerzy Kichler.
• O. Maciej Zięba,
dotychczasowy prowincjał polskich dominikanów został ponownie
wybrany na ten urząd. Wyboru na czteroletnią kadencję dokonała
28 stycznia odbywająca się w Krakowie kapituła Polskiej
Prowincji Dominikanów.
• Kościół katolicki w
Polsce przekaże Węgrom relikwie św. Jadwigi Królowej. Zostaną
one złożone w kościele franciszkanów w Egerze. Przeniesienie
relikwii z Krakowa połączone będzie z uroczystą liturgią w
katedrze w Egerze 24 lutego, którą sprawować będzie
metropolita krakowski kard. Franciszek Macharski.
• W Rudnikach k. Częstochowy
ma powstać w ciągu kilku najbliższych lat port lotniczy. List
intencyjny podpisali 31 stycznia w jasnogórskim sanktuarium:
prezes Korporacji Rozwoju Wschód-Zachód Bahab Toi i prezydent
Częstochowy Wiesław Maraz. Symboliczny podpis złożył również
przeor Jasnej Góry o. Izydor Matuszewski.
|