Kronika religijna

Stolica Apostolska •  Kościół w Świecie •  ...i w Polsce

 

STOLICA APOSTOLSKA

• Posłannictwo biskupa jako nauczyciela wiary, relacje między konferencjami episkopatów a Kurią Rzymską oraz rola i metodologia Synodu należały do głównych tematów debaty synodalnej, prowadzonej w minionym tygodniu w 12 zespołach językowych („circuli minores”). Relatorzy poszczególnych zespołów postulowali m.in., aby „sprawowanie posługi Piotrowej było w większej mierze wspomagane przez Synod Biskupów” oraz by relacje między Kurią a konferencjami episkopatów kształtowane były przez „współodpowiedzialność, konsultacje, wzajemne zaufanie i miłość”. Opracowane przez zespoły „propositiones” (tajne wnioski, przekazane na piśmie sekretariatowi Synodu) staną się podstawą papieskiej adhortacji posynodalnej. W piątek na 21. sesji plenarnej biskupi głosowali nad pierwszym projektem końcowego orędzia Synodu do Ludu Bożego. (Zob. relacja Zbigniewa Nosowskiego na str. 11.)

• W 23. rocznicę wyboru na Stolicę Piotrową, Jan Paweł II przyjął gratulacje i życzenia od biskupów zgromadzonych na porannej sesji Synodu (16 października). „Prawdę mówiąc są one trochę przedwczesne – powiedział – bo o tej godzinie nie wszystko było jeszcze jasne. Decyzja zapadła około siedemnastej, osiemnastej po południu. Bardzo dziękuję i polecam się waszej modlitwie”. Obecny pontyfikat jest – jak dotąd – siódmym pod względem długości w całych dziejach Kościoła.

• „Kiedy słabnie przekonanie, że niedopuszczalna jest żadna forma równouprawnienia rodziny opartej na małżeństwie z innymi postaciami związków uczuciowych, zagrożona zostaje sama struktura społeczeństwa i jego fundamenty prawne” – powiedział Papież w przemówieniu do kilkunastu tysięcy włoskich rodzin, zgromadzonych w sobotę na Placu św. Piotra w związku z obchodami 20-lecia adhortacji „Familiaris consortio”. Spotkanie poprzedzone było kilkudniową konferencją nt. „Rodzina podmiotem życia społecznego”, która zgromadziła w podrzymskim sanktuarium Divino Amore 1200 delegatów, reprezentujących włoskie diecezje i stowarzyszenia rodzin. W liście skierowanym z tej okazji do wikariusza Rzymu kard. Camillo Ruiniego Papież napisał, że „należy odejść od wizji rodziny jako jednego z wielu sektorów życia społecznego i uczynić ją probierzem wszelkiej działalności politycznej”. W niedzielę Jan Paweł II dokonał pierwszej w dziejach Kościoła beatyfikacji dwojga małżonków – Alojzego Beltrame Quattrocchi (1880–1951) i Marii Corsini (1884–1965) – zob. tekst Józefa Majewskiego obok.

• Do dialogu między wyznawcami różnych religii i do wzajemnej tolerancji wezwał Jan Paweł II w orędziu na Światowy Dzień Migranta i Uchodźcy 2002. „Wyrażam nadzieję, że ideał solidarnego współistnienia urzeczywistni się także w krajach, gdzie większość mieszkańców wyznaje religię inną niż chrześcijańska, ale gdzie żyją chrześcijańscy imigranci, którzy nie zawsze niestety cieszą się prawdziwą wolnością religii i sumienia”. Komentując orędzie podczas konferencji prasowej, o. Paolo Negri z Papieskiej Rady ds. Duszpasterstwa Migrantów zaproponował, aby w krajach chrześcijańskich kalendarze podawały również daty ważnych świąt obchodzonych przez muzułmanów i wyznawców innych religii oraz by mass media, także kościelne, informowały o życiu imigranckich społeczności religijnych.

• Podczas środowej audiencji generalnej Papież modlił się za zabitych i rannych w starciach między chrześcijanami a muzułmanami w Nigerii, nazywając je „kolejnym epizodem śmiercionośnej przemocy”, do jakiego doszło w „tragicznej sytuacji międzynarodowej ostatnich dni”. Walki wybuchły w mieście Kano w północnej Nigerii po demonstracji muzułmanów przeciw amerykańskiej interwencji militarnej w Afganistanie. W głównej części katechezy Papież komentował Psalm 48 – „hymn dziękczynienia za wybawienie ludu”: „Człowiek ukryty w cieniu Bożej opieki zachowuje niewzruszoną pewność, że ostatnie słowo nie należy do zła, ale do dobra; Bóg triumfuje nad wrogimi mocarstwami, nawet gdy wydają się potężne i niezwyciężone”.

• O nadal dramatycznej sytuacji w Ziemi Świętej wspomniał Jan Paweł II podczas niedzielnej Mszy beatyfikacyjnej przed końcową modlitwą „Anioł Pański”: „Przemoc i śmierć wtargnęły nawet na plac przed Bazyliką Narodzenia w Betlejem. W imię Boga powtarzam: przemoc uwłacza Bożej świętości i godności człowieka”.

• Choć ubóstwo nie jest samoistną przyczyną terroryzmu, nie można skutecznie zwalczać terroryzmu, nie podejmując problemu pogłębiających się nierówności między bogatymi a ubogimi – stwierdził na forum 56. sesji Zgromadzenia Generalnego ONZ stały obserwator Stolicy Apostolskiej abp Renato Martino. „Musimy uznać, że globalne nierówności są absolutnie nie do pogodzenia z globalnym bezpieczeństwem”. Również Papież w liście skierowanym do dyrektora FAO z okazji Światowego Dnia Wyżywienia (16 października) napisał, że refleksja nad problemem głodu „wydaje się szczególnie aktualna po tragicznych atakach terrorystycznych na Stany Zjednoczone. (...) Te dramatyczne wydarzenia każą nam zastanowić się wnikliwie nad najgłębszymi motywami naszych wspólnych działań na rzecz ubogich”.

• Przekonanie, że Papież odwiedzi Rosję w przyszłym roku, wyraził abp Tadeusz Kondrusiewicz, administrator apostolski europejskiej części Rosji, w wywiadzie dla miesięcznika „Inside the Vatican”. Z ostatnich sondaży wynika, że ok. 60 proc. obywateli Rosji jest przychylnych papieskiej wizycie (o 10 proc. więcej niż przed podróżą Jana Pawła II do Kazachstanu i Armenii).

 

 

 

 

 

 

KOŚCIÓŁ W ŚWIECIE

 

• O. Celestino Digiovambattista został zamordowany w Wagadugu, stolicy Burkina Faso. 67-letni kamilianin pracował jako kapelan w jednym z tamtejszych więzień. Podczas wizyty duszpasterskiej w zakładzie karnym zasztyletował go psychicznie chory więzień.

• Ks. Tadeus Nguyen Van Ly z Wietnamu został skazany na 15 lat więzienia za sabotaż. Oskarżono go o opuszczenie aresztu domowego, który nałożyły na niego komunistyczne władze. Była to z kolei kara za to, że wietnamski duchowny wystosował list do rządu USA, w którym apelował o nieratyfikowanie układu handlowego z Wietnamem, dopóki władze w Hanoi nie będą respektować praw człowieka. Kapłan nie miał prawa opuszczania diecezji i odprawiania Mszy św. W 80-milionowym Wietnamie żyją ok. 2 mln katolików.

• W miejscowości Dimataling na filipińskiej wyspie Mindanao uprowadzono o. Giuseppe Pierantoniego z zakonu sercanów. 15 uzbrojonych mężczyzn wdarło się na plebanię parafii Matki Bożej Fatimskiej, gdzie obezwładnili 44-letniego misjonarza z Włoch. Następnie sprawcy odpłynęli motorówką na sąsiednią wyspę. Ordynariusz diecezji Pagadian, bp Zacharias Jimenez zaprzeczył doniesieniom, że sercanin został porwany przez islamskich separatystów z ugrupowania Abu Sayyaf. Jego zdaniem „akt ten ma podłoże finansowe, a porywacze są pospolitymi przestępcami”. Chrześcijanie i muzułmanie „wspólnie protestują na ulicach, manifestując solidarność z porwanym misjonarzem” – dodał biskup.

• „W Rosji nie ma pełnej wolności sumienia i wyznania, choć sytuacja jest o wiele lepsza niż dawniej” – uważają członkowie Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy, którzy spotkali się w Moskwie z przedstawicielami tamtejszych wspólnot religijnych. Na pierwsze spotkanie przybyli reprezentanci Armii Zbawienia i Świadków Jehowy – obie wspólnoty mają trudności z rejestracją. Od ponad dwóch lat ciągnie się proces przeciw Świadkom, a moskiewski sąd niedawno zdelegalizował Armię Zbawienia. W drugim spotkaniu uczestniczyli przedstawiciele Kościołów katolickiego, staroobrzędowego, Prawdziwie Prawosławnego, adwentystów i kilku wspólnot protestanckich. Duchowni zgodnie stwierdzili, że źródłem ich problemów z rejestracją i działalnością są: „niedoskonała ustawa o wolności sumienia” z 1997 r. oraz „rosyjska mentalność, której obca jest idea wolności sumienia”. Poza tym władze państwowe często kierują się nie prawem, ale „życzeniami Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego”. Większość uczestników spotkania wypowiedziała się także przeciw nauczaniu religii w szkołach – jest ono ich zdaniem sprzeczne z zasadą świeckości wychowania.

• Gruziński Kościół katolicki ma trudności z odzyskaniem świątyń przejętych przez Cerkiew prawosławną – poinformowała administratura apostolska w Tbilisi. W miastach Gori, Kutaisi, Batumi, Ude i Ivlita prawosławni nie zgadzają się na zwrot kościołów ich prawowitym właścicielom. Trudno jest też uzyskać zgodę na budowę nowych świątyń. W Kutaisi wspólnota rzymskokatolicka nabyła parcelę, jednak władze nie zgadzają się na budowę kościoła ze względu, jak poinformowano nieoficjalnie, na sprzeciw tamtejszego biskupa prawosławnego. W leżącym na południu Gruzji mieście Abchalciche burmistrz twierdzi, że zgoda na wznoszenie budynków kościelnych musi być konsultowana z Cerkwią prawosławną. Administrator apostolski w Gruzji, bp Giuseppe Pasotto zapowiedział, że Kościół katolicki zaskarży te incydenty do sądu.

• Bez udziału przedstawicieli Watykanu odbyło się w Pekinie międzynarodowe sympozjum z okazji 400. rocznicy przybycia do Chin jezuickiego misjonarza Matteo Ricciego. Spotkanie zorganizowano dzięki współpracy Ricci Institute Uniwersytetu San Francisco w Kalifornii oraz Instytutu Studiów nad Religiami Chińskiej Akademii Nauk Społecznych. Zdaniem agencji Ucan fakt, że na sympozjum nie zaproszono delegacji Stolicy Apostolskiej, świadczy o pogorszeniu stosunków między Pekinem i Watykanem.

W 1957 r. powstało Patriotyczne Stowarzyszenie Katolików Chińskich, które nie uznaje zwierzchności Papieża. W tym samym roku Pekin zerwał stosunki z Watykanem. Wierni Stolicy Apostolskiej katolicy tworzą prześladowany przez komunistyczne władze tzw. Kościół podziemny. Prasa spekulowała ostatnio, że w najbliższym czasie dojdzie do porozumienia między Pekinem i Watykanem: papieska dyplomacja miała rozważać zamknięcie nuncjatury apostolskiej na Tajwanie (Stolica Apostolska to ostatni kraj europejski, który utrzymuje stosunki dyplomatyczne z Tajpej). Dziennikarze „Far Eastern Economic Review” twierdzą też, że Michael Fu Tieshan, biskup Pekinu i zwierzchnik Kościoła patriotycznego przyjedzie do Rzymu na obchody rocznicy urodzin Ricciego.

• Grupa franciszkanów zamierza udać się z misją pokojową do Afganistanu. Zakonnicy w wieku 35-40 lat pochodzą z różnych kontynentów. Chcą oni nawiązać do wizyty, jaką 800 lat temu, podczas V wyprawy krzyżowej św. Franciszek złożył sułtanowi Malek El-Kamilowi. Przełożony generalny Zakonu Braci Mniejszych, o. Giacomo Bini nazwał tę inicjatywę „gestem profetycznym”, całkowicie zgodnym z charyzmatem założyciela ich zakonu. „Posiadamy szczególną metodologię pokoju i pojednania. Zmusza nas ona do pokojowego zaangażowania i obecności w miejscach objętych konfliktami, podziałami i napięciem. Przebywamy tam po prostu jako chrześcijanie” – powiedział o. Bini. Przełożony zalecił jednak zakonnikom uwzględnienie sytuacji pakistańskich franciszkanów, którzy mogliby ponieść „bezpośrednie konsekwencje” inicjatywy ich współbraci.

• Prawosławny arcybiskup Wincenty zabronił podległym mu duchownym korzystania z samochodów zagranicznych marek. Zwierzchnik eparchii jekaterynburskiej i wierchoturskiej wydał w tej sprawie specjalny okólnik. Abp Wincenty zakazuje w nim „zakupów, wymiany, sprzedaży (...) samochodów osobowych i mikrobusów zagranicznych marek dla potrzeb zarówno parafialnych, jak i osobistych”. Zakupione już auta należy zamienić „na marki krajowe”. W przyszłości kupno, zamiana lub sprzedaż samochodów i mikrobusów dla parafii lub kapłana wymagać będzie zgody arcybiskupa.


 

 

 

 

... I W POLSCE

• W Radomiu odbyły się uroczystości pogrzebowe bp. Jana Chrapka (22 października). Biskup radomski zginął w wypadku samochodowym 18 października. „Bólem napełniła mnie wiadomość o śmierci bp. Jana ordynariusza radomskiego. Odszedł pasterz dobry” – napisał w telegramie kondolencyjny Jan Paweł II. Papież zacytował fragment z Księgi Mądrości: „»I będą przyjemne dzieła moje, będę rozsądzał lud Twój sprawiedliwie i stanę się godnym tronu mego Ojca«. Prawdziwie dzieła bp. Jana były »przyjemne« – spełniane z pełnym pogody uśmiechem i kompetencją. Takim go wspominam. Takim go znałem, gdy przewodził michalickiej wspólnocie w Castel Sant’Elia, a potem całemu zgromadzeniu. Tak pełnił swoją posługę jako biskup w Drohiczynie, potem w Toruniu, a w końcu jako ordynariusz radomski. A jak nie wspomnieć tych »przyjemnych dzieł«, jakimi były ostatnie papieskie pielgrzymki do Ojczyzny, przygotowywane w dużej mierze przez biskupa Jana”.

Mszy św. pogrzebowej, odprawionej przed radomską katedrą, przewodniczył nuncjusz apostolski abp Józef Kowalczyk, homilię wygłosił biskup sosnowiecki Adam Śmigielski. Liturgię koncelebrowało blisko 500 księży i ok. 65 biskupów, m.in. Prymas Polski kard. Józef Glemp, kard. Franciszek Macharski i kard. Henryk Gulbinowicz oraz 65 biskupów i arcybiskupów. Jak poinformowała KAI, w pogrzebie uczestniczyło ok. 50 tys. osób. (Zob. teksty o bp. Chrapku na str. 3 i 10.)

• W kościele parafialnym w Nieszawie odbyło się nabożeństwo pokutne za zbrodnię, jakiej wiosną 1945 r. dopuściła się na cywilnej ludności niemieckiej ówczesna Milicja Obywatelska. W nurtach Wisły utopiono wtedy kilkanaście osób pochodzenia niemieckiego (zob. reportaż Jędrzeja Morawieckiego pt. „Cichociemno” w „TP” nr 9/2001). Na Mszy św. odprawianej przez biskupa włocławskiego Bronisława Dembowskiego byli obecni duchowni wspólnot protestanckich, m.in. biskup ewangelicko-augsburski z Warszawy Mieczysław Cieślar.

• W Polsce przebywa z kilkudniową wizytą Zwierzchnik Serbskiego Kościoła Prawosławnego patriarcha Paweł (20-24 października). Patriarcha odprawił 21 października liturgię w warszawskiej katedrze prawosławnej św. Marii Magdaleny. Wraz z nim sprawowali ją zwierzchnik Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego metropolita Sawa oraz 6 innych biskupów polskich. Po Mszy abp Sawa udekorował patriarchę orderem św. Marii Magdaleny I stopnia.

Podczas pobytu w naszym kraju patriarcha Paweł spotka się z prezydentem Aleksandrem Kwaśniewskim oraz z prymasem Polski kard. Józefem Glempem. Odwiedzi Chrześcijańską Akademię Teologiczną w Warszawie oraz uda się w podróż po Polsce: odwiedzi Świętą Górę Grabarkę, Bielsk Podlaski, Klejniki i Białystok.

• Metropolita Paryża kard. Jean-Marie Lustiger wygłosił wykład podczas zorganizowanej w Warszawie konferencji „Kościół i Unia Europejska: jaka rola wobec jakich wartości?” (16 października). Spotkanie, w którym uczestniczył także Tadeusz Mazowiecki i ks. Adam Boniecki, zorganizowane zostało przez Polską Fundację Roberta Schumana, Przedstawicielstwo Komisji Europejskiej, Ambasadę Francji, Fundację Francja-Polska i Instytut Francuski w Warszawie.

• Zarząd Spółki Producenckiej Plus złożył do sądu gospodarczego wniosek o upadłość spółki – poinformował KAI prezes Rady Nadzorczej Spółki ks. Mirosław Piesiur. Ks. Piesur tłumaczy, że złożenie wniosku 17 października było konieczne, ponieważ zadłużenie aktywów Spółki przekroczyło 50 proc. Na 24 października zaplanowane jest walne zgromadzenie akcjonariuszy Spółki Producenckiej Plus. 96,6 proc. udziałów w Spółce posiada Konferencja Episkopatu Polski, która jednak przekazała je 21 sierpnia br. w umowne użytkowanie firmie Silesia Agencja Reklamowa Sp. z o.o. w Katowicach. 15 października dziennikarze Radia Plus w Warszawie, których zatrudnia Spółka, zostali przez zarząd Spółki zwolnieni z obowiązku świadczenia pracy. W informacji dla prasy prezes Zarządu Spółki Producenckiej Plus ks. Joachim Oleś tłumaczył swoją decyzję brakiem płatności przez Agencję Reklamową PLUS.

• Dziewięć nowych prac architektonicznych wpłynęło na drugi zamknięty konkurs na projekt Świątyni Opatrzności Bożej. Nowy konkurs ogłoszono po rezygnacji z projektu prof. Marka Budzyńskiego. Prace oceni Prymas Polski kard. Józef Glemp oraz zespół ekspertów powołanych przez Zarząd Fundacji Budowy Świątyni Opatrzności Bożej.

• Do Świątyni Bożej Opatrzności, która ma powstać na warszawskim Wilanowie, zostanie być może sprowadzona Monastyczna Wspólnota Jerozolimska – poinformował pochodzący z Polski członek Wspólnoty br. Ireneusz-Maria. Do rozmowy na ten temat z Prymasem Polski kard. Józefem Glempem doszło 15 października. Członkowie Wspólnoty odwiedzili polskie miasta: Poznań, Warszawę, Lublin, Katowice i Kraków.

Monastyczna Wspólnota Jerozolimska jest to instytut zakonny, zaliczany do tzw. nowych wspólnot francuskich. Jej powołaniem jest życie rytmem wielkiego miasta, a jednocześnie prowadzenie głębokiego życia modlitwy. Pierwsza Wspólnota Jerozolimska została założona 26 lat temu w Paryżu przez o. Pierre-Marie Delfieux. Dziś podobne grupy działają m.in. w Strasburgu, Florencji i Brukseli. Zrzeszają 160 członków z blisko 30 krajów, w tym także z Polski. Wspólnoty tworzone są przez braci i siostry, którzy składają śluby posłuszeństwa, ubóstwa i czystości. Kobiety i mężczyźni mieszkają osobno w wynajętych mieszkaniach, ale trzy razy dziennie modlą się razem, śpiewając liturgię zawierającą elementy chrześcijańskiego Wschodu i Zachodu. Na swoje utrzymanie pracują w świeckich zawodach, ale tylko na pół etatu, by nie bogacić się i mieć czas na modlitwę.

• Nuncjusz apostolski abp Józef Kowalczyk otrzymał doktorat honoris causa KUL (21 października). Uroczystość odbyła się podczas inauguracji nowego roku akademickiego na lubelskiej uczelni.

• Piłkarska Reprezentacja Księży zwyciężyła Reprezentację Artystów Polskich 2:1. Całkowity dochód ze spotkania, które zostało rozegrane 21 października na stadionie warszawskiej Legii, będzie przeznaczony na budowę Domu Dziecka w Wąwolnicy, prowadzonego przez siostry kapucynki. W drużynie artystów grał m.in. Cezary Pazura, Olaf Lubaszenko i Paweł Deląg. Mecz sędziował Michał Listkiewicz, niegdyś sędzia międzynarodowy, obecnie prezes PZPN.


 

 

 

 

 

 

 

 



 

Nr 43, 28 października 2001

Szczegółowe omówienie


Obraz tygodnia


Kronika religijna


Komentarze

 

Medytacja Biblijna

 

Liturgiczne czytania tygodnia

do góry

 

© 2000 Tygodnik Powszechny
Szczegółowe informacje o Redakcji; e-mail: redakcja@tygodnik.com.pl