Kronika religijna

Stolica Apostolska •  Kościół w Świecie •  ...i w Polsce

 

STOLICA APOSTOLSKA

Do pokory, uniżenia i skromności wezwał wiernych – Jan Paweł II w rozważaniach przed południową modlitwą Anioł Pański 2 września w Castel Gandolfo. „Mentalność świata popycha do pójścia z prądem bez skrupułów – mówił Papież – nawet stosując przebiegłość, aby utwierdzić samego siebie i swoje własne interesy. W Królestwie Bożym nagradzana jest skromność i pokora. Tymczasem w sprawach ziemskich odwrotnie, nierzadko bardziej cenione są karierowiczostwo i dominowanie; skutki tego są oczywiste dla wszystkich: rywalizacja, krzywdy, niezadowolenie”. Świadectwo Chrystusa pokazuje ludziom wszystkich czasów – przekonywał dalej Jan Paweł II – że wywyższanie się i karierowiczostwo, jeśli nawet przynoszą jakiś natychmiastowy sukces, to jednak nie budują prawdziwego dobra człowieka i społeczeństwa. Królestwo Boże przygotowali skutecznie ci, którzy w sposób poważny i uczciwy wypełniają właściwe sobie działania, nie dążąc do rzeczy zbyt wielkich, ale pochylając się z codzienną ufnością nad tym, co pokorne.

• Polscy rektorzy i profesorowie u Papieża. Na audiencji 30 sierpnia Jan Paweł II przyjął grupę stu rektorów i profesorów polskich uczelni wyższych. Witając Papieża przewodniczący Kolegium Rektorów Akademickich Szkół Polskich prof. Jerzy Woźnicki nawiązał do encykliki „Fides et ratio”: „Nie ma podstaw do nadziei, że kiedykolwiek uzyska się dostatecznie mocne narzędzie, pozwalające ustalić wszystkie prawdy matematyki klasycznej, a nawet choćby samej arytmetyki z jednoczesnym wykluczeniem wszystkiego, co jest nieprawdziwe. Tak oto, na gruncie matematyki, nauka pozostawia miejsce dla wiary”.

Jan Paweł II mówił o poczuciu stałego zagrożenia ze strony tego, co jest samym wytworem człowieka. To zagrożenie stale rośnie i prowadzi do stałej alienacji człowieka. Z jednej strony człowiek chce zgodnie z wolą Boga czynić sobie ziemię poddaną, z drugiej zaś lęka się, że owoce jego twórczego wysiłku mogą się stać narzędziami zagłady ludzkości – powiedział Papież nawiązując do myśli ze swojej encykliki „Redemptor hominis”. W przekonaniu Jana Pawła II to „właśnie szkoły wyższe kreują postęp w różnych dziedzinach życia. Wobec tego trzeba myśleć, jaki powinien być kształt tych instytucji, aby nieustanny proces tworzenia tak się w nich dokonywał, by jego owoce nie podlegały alienacji i nie były odwracane przeciw samemu twórcy, przeciw człowiekowi”.

W auli Pawła VI odbył się 30 sierpnia, w obecności Papieża prapremierowy pokaz filmu Jerzego Kawalerowicza „Quo vadis” (relację z pokazu zamieszczamy na str. 11).

Judyta stała się chlubą kobiet Izraela, ponieważ to jej przypadło ukazanie wyzwoleńczej potęgi Boga w dramatycznej chwili życia jej narodu – powiedział Jan Paweł II w czasie środowej katechezy. Prawdziwym nieprzyjacielem – przekonywał Papież – którego Izrael winien się lękać, nie są możni tej ziemi, lecz niewierność wobec Pana. To ona pozbawia go opieki Bożej i czyni go podatnym na rany. Kiedy natomiast naród pozostaje wierny, może liczyć na moc samego Boga, „przedziwnego w sile swojej i niezwyciężonego”. Zasadę tę wspaniale ilustruje cała historia Judyty.

Azerbejdżan bardziej niż Armenia potrzebuje miłosierdzia, troski i moralnego poparcia Papieża – powiedział minister spraw zagranicznych Azerbejdżanu, Wilajat Gulijew, przyjmując listy uwierzytelniające nuncjusza apostolskiego w krajach południowego Kaukazu, abp Piotra Zubriggena. Minister poinformował o ciężkiej sytuacji ponad 800 tys. uchodźców i przymusowych przesiedleńców z siedmiu rejonów Azerbejdżanu zajętych przez siły zbrojne Armenii. Od ponad dziesięciu lat między Azerbejdżanem i Armenią trwa faktycznie stan wojny o sporną enklawę w Górnym Karabachu. Spór o ten region poprzedziły w ostatnich latach istnienia ZSRR antyormiańskie pogromy w Baku i innych miastach Azerbejdżanu. Min. Guljew powiedział nuncjuszowi apostolskiemu, że wizyta Jana Pawła II w Erywaniu z okazji 1700-lecia chrześcijaństwa Armenii wywołuje w Azerbejdżanie „mieszane uczucia”. Wizyta Jana Pawła II w Armenii przewidziana jest na 25-27 września. Nuncjusz, abp Zurbriggen, reprezentuje Stolicę Apostolską w Armenii, Azerbejdżanie i Gruzji. Na stałe rezyduje w stolicy Gruzji, Tbilisi. Abp Zubriggen zapewnił ministra Azerbejdżanu, że Jan Paweł II z pewnością przybędzie do Baku. Wizyta ta może odbyć się już wiosną 2002 roku.

Trzy godziny trwało spotkanie abpa Emmanuela Milingo z Marią Sung, koreańską lekarką, którą poślubił 27 maja w Nowym Jorku podczas publicznej ceremonii w sekcie Moona. Arcybiskup nazywał ją „drogą siostrą” i przypomniał, że „udział w życiu Kościoła poprzez celibat nie pozwala na to, aby był żonaty”. Zapewnił, że zdaje sobie sprawę z cierpień Marii Sung i że będzie się za nią modlił. „Błogosławieństwo Boże niechaj ci towarzyszy przez całe życie” – napisał w liście do Marii Sung. W czasie zaimprowizowanej konferencji prasowej w oknie hotelu Maria Sung oświadczyła, że pogodziła się z decyzją byłego już „męża”. Obiecała mu, że do końca życia pozostanę sama i że będzie go wspierać w jego pracy (nie wyjaśniła jak). Ujawniła też, że Milingo poprosił ją, by przerwała strajk głodowy. „Natychmiast to zrobiłam i zgodziłam się zjeść z nim kolację” – powiedziała Koreanka.

 

 

 

 

 

KOŚCIÓŁ W ŚWIECIE

 

Irlandzki ksiądz Rufus Halley został zastrzelony w mieście Malabang na filipińskiej wyspie Mindanao. Napastnicy chcieli 57-letniego kapłana porwać dla okupu, a kiedy stawiał opór, zabili go. Ks. Halley, zwany przez miejscowych „ojcem Popong”, należał do zgromadzenia misyjnego św. Kolumbana, pracował na Filipinach ponad 30 lat: w Manili, później na wyspie Mindanao. Uczestniczył w inicjatywach na rzecz pojednania chrześcijańsko-muzułmańskiego. Na wieść o jego śmierci Jan Paweł II skierował na ręce ks. Edwina de la Peńa, przełożonego prałatury terytorialnej Marawi, w której pracował o. Halley, depeszę z wyrazami współczucia i zapewnieniami o pamięci i modlitwie.

Trzy osoby zginęły podczas napadu na kościół w prowincji Makabma w południowo-wschodniej części Burundi. Rebelianci Hutu z tzw. Sił Obrony Demokracji zaatakowali tamtejszy garnizon wojskowy oraz świątynię, w której schroniło się ok. stu cywili z Nkondo. Wśród zabitych są dwaj chłopcy w wieku 11 i 16 lat. Wojna domowa w Burundi między rządzącym plemieniem Tutsi a dyskryminowanym plemieniem Hutu wybuchła w 1993 r. Walki trwają nadal, choć rok temu podpisano układ pokojowy.

W diecezji Kikwit w Demokratycznej Republice Konga zamordowano belgijskiego jezuitę, o. Emila Joureta. Nieznani sprawcy zadali 82-letniemu misjonarzowi kilka ciosów nożem. Motywy zbrodni nie są znane.

Saudyjska policja religijna aresztowała w Dżiddzie ośmiu chrześcijan pod zarzutem nawracania muzułmanów – poinformowała misyjna agencja informacyjna Fides. Jednym z zatrzymanych jest Nigeryjczyk, który w Arabii Saudyjskiej przeszedł z islamu na chrześcijaństwo – grozi mu za to kara śmierci. Według organizacji „Światowa Solidarność Chrześcijańska” celem tych represji było ustalenie nazwisk Saudyjczyków, utrzymujących kontakty z chrześcijańskimi robotnikami cudzoziemskimi. W Arabii Saudyjskiej pracuje ok. 6 mln obcokrajowców, w tym ponad 600 tys. katolików, protestantów i koptów.

By chronić przed profanacją święte dla islamu miejsca, saudyjskie władze nie pozwalają niemuzłmanom na publiczne modlitwy i budowę świątyń. Chrześcijanie są w tym kraju najlepiej zorganizowaną podziemną grupą wyznaniową i to oni są najczęściej represjonowani: posiadanie różańca, krzyżyka czy Biblii grozi aresztowaniem przez policję religijną, tzw. mutawain.

Bp Jerzy Mazur, administrator apostolski Syberii Wschodniej poświęcił kamień węgielny pod pierwszy kościół w Magadanie. Na uroczystość przybyli m. in. arcybiskup Anchorage na Alasce, Roger Schweitz, kanclerz kurii biskupiej w Irkucku, ks. Józef Węcławik oraz ks. Aleksander Pietrzyk, dyrektor Caritas Syberii Wschodniej. We Mszy św. uczestniczyło wielu byłych więźniów obozów i łagrów dorzecza Kołymy. W Magadanie do tej pory nigdy nie było kościoła katolickiego. Parafia została utworzona w styczniu 1991 r. Pierwszym proboszczem był Amerykanin o. Austin Morbacher.

Pod hasłem „Europa zrasta się – ale jak? Kościoły a integracja europejska odbył się we Fryzyndze 5. Międzynarodowy Kongres organizacji „Renovabis”, czyli Akcji Solidarności Katolików Niemieckich z Mieszkańcami Europy Środkowej i Wschodniej (patrz relacja na str. 10).

Ponad 3 miliony Greków podpisały protest przeciw usunięciu z dowodów osobistych adnotacji o wyznaniu – poinformował arcybiskup Aten Christodoulos. „Przemówił naród” – dodał hierarcha i wezwał rząd grecki do przeprowadzenia referendum w tej sprawie. Jego zdaniem zebranie 3 008 901 podpisów na 11 milionów Greków jest „faktem o znaczeniu historycznym w Europie i świecie”. „Liczba podpisów nie ma dla nas znaczenia – odpowiedział rzecznik rządu, Dimitris Reppas. – Prawa człowieka nie zależą od większości czy mniejszości”. Rzecznik podkreślił, że sprawa dowodów osobistych jest „zamknięta”. Przypomniał on, że w marcu Rada Państwa uznała adnotację o wyznaniu w paszporcie za „niezgodną z konstytucyjną”. Po dojściu do władzy socjalistów w kwietniu 2000 roku zniesiono w paszportach obowiązkową adnotację o religii. Wykreślenia podobnej adnotacji w greckich dowodach osobistych domaga się Unia Europejska.

Adolf Hitler zamierzał zniszczyć Watykan i porwać papieża Piusa XII – ujawnił włoski historyk Andrea Tornielli. W książce pt. „Pius XII. Papież Żydów” Tornielli tłumaczy, że Hitler chciał w ten sposób zemścić się za pomoc udzielaną Żydom przez Stolicę Apostolską i opór Kościoła katolickiego wobec hitleryzmu. Papież miał być przez nazistów deportowany do Lichtensteinu. Zdaniem historyka po podpisaniu zawieszenia broni między włoskim rządem Pietro Badoglio a aliantami 8 września 1943 r. Hitler nie miał już żadnych wątpliwości, że należy porwać Piusa XII i zniszczyć Watykan. Od realizacji tych planów odwiódł go jednak gen. Karl Wolff, który dowodził oddziałami SS we Włoszech.

Jan Paweł II jest w Austrii najpopularniejszą osobą z grona przywódców religijnych, szefów państw i polityków zagranicznych – wynika z ankiety instytutu badań opinii społecznej w Linzu. Aż 26 proc. Austriaków, spośród 1180 biorących udział w ankiecie, ma dobre zdanie o Papieżu. Na drugim miejscu listy popularności znalazł się premier Wielkiej Brytanii Tony Blair, na trzecim królowa tego kraju Elżbieta II. Obecny prezydent Stanów Zjednoczonych G.W. Bush nie spotkał się z takim uznaniem, jak jego poprzednik Bill Clinton.


 

 

 

 

... I W POLSCE

Prymas Polski wyraził na Jasnej Górze ubolewanie, że polscy rolnicy nie mogą sprzedać zebranych przez siebie płodów. W homilii wygłoszonej 2 września podczas ogólnopolskich dożynek kard. Józef Glemp wezwał zarazem rolników, by za panujący w rolnictwie kryzys przestali winić tylko innych, ale umieli też dostrzec własne zaniedbania. „Potrafimy dość sprawnie wyliczać winnych. Winne jest prawodawstwo, rząd, koniunktura gospodarcza. Rzadko kiedy pojawia się przyznanie: także my jesteśmy winni” – wołał Prymas do ponad 50 tys. mieszkańców wsi. „Czy wysłuchanie racji drugiej strony zawsze było spokojne? Czy był pozostawiony czas właśnie na racje, na rozważenie argumentów, czy raczej na emocje, na krzyk, na wyzwiska? A więc może być i nasza wina” – podkreślił kard. Glemp. W uroczystości uczestniczył premier Buzek.

Kościół o wyborach. W listach pasterskich do diecezjan biskupi wzywają do udziału w wyborach parlamentarnych. Biskup płocki Stanisław Wielgus podkreśla, że udział w wyborach jest obowiązkiem katolika, nie głosując bierzemy odpowiedzialność za sytuację, w której kraj będzie źle rządzony. Zdaniem biskupa zielonogórsko-gorzowskiego Adama Dyczkowskiego jednym z motywów uczestniczenia w wyborach powinna być wierność nauczaniu Jana Pawła II. „Byłoby niedopuszczalne – napisał w liście do diecezjan bp Dyczkowski – gdybyśmy podczas spotkań z Ojcem Świętym wyrażali narodowy entuzjazm, a potem w życiu społecznym lekceważyli obowiązki wobec Ojczyzny”. Biskup radomski Jan Chrapek w liście pasterskim prosi diecezjan, „aby wyborczy głos poprzedzać wielką modlitwą, wyciszeniem serc, uwrażliwieniem sumień na prawdziwe dobro Ojczyzny”. Zdaniem metropolity gdańskiego abp Tadeusza Gocłowskiego „Polacy nie mogą dać sobie wmówić, że prawie 40-milionowy naród nie ma takich przedstawicieli, którzy byliby profesjonalni i trzymaliby się zasad chrześcijańskich przy rozwiązywaniu problemów państwa” (rozmowa z KAI).

O wyborach wypowiedziała się także Akcja Katolicka. „Katolicy nie mogą dokonywać wyboru polityków, którzy odrzucają Ewangelię przez zgodę na aborcję, eutanazję czy dążenia zmierzające do legalizacji związków homoseksualnych na podobieństwo małżeństwa – czytamy w oświadczeniu wydanym przez Zarząd Krajowego Instytutu Akcji Katolickiej. Akcja Katolicka uważa, że uczestnictwo w wyborach jest moralnym obowiązkiem każdego katolika.

Do pojednania i miłosierdzia wzywał 1 września w rocznicę wybuchu II wojny światowej metropolita gdański abp Tadeusz Gocłowski. Wraz z kapłanami z Niemiec koncelebrował on Mszę św. na Cmentarzu Bohaterów Narodowych na Westerplatte. W uroczystościach uczestniczyli przedstawiciele niemieckiej organizacji Misja Pojednania im. Martina Menzla.

Martin Menzel we wrześniu 1939 r. służył jako marynarz na okręcie wojennym „Schleswig-Holstein”. Po wojnie nawiązał kontakt z Polakami walczącymi na Westerplatte. „W 1939 r. przyszło im walczyć po przeciwnej stronie – wspomina Mimi Menzel, żona Martina. – Po wojnie przyjaźnili się. Pisali do siebie listy, odwiedzali się”. Menzel marzył o zorganizowaniu wyjazdów Niemców do Polski, które pozwolą na pojednanie. Po jego śmierci rodzina Menzla założyła organizację jego imienia. W tym roku po raz pierwszy jej członkowie odwiedzili Polskę.

Nowym prezesem Spółki Producenckiej Plus został prawnik – Krzysztof Wąsowski. Powodem mojego zatrudnienia w „Plusie” jest uzdrowienie finansowe spółki – powiedział Wąsowski w rozmowie z KAI. Zastąpił on na tym stanowisku ks. Ireneusza Sokalskiego, który prezesował spółce od 1997 r. Krzysztof Wąsowski jest doktorantem na Wydziale Prawa w Katedrze Prawa i Postępowania Administracyjnego Uniwersytetu Warszawskiego. Dotychczas był szefem nadzoru właścicielskiego inwestycji kapitałowych w spółce Polskie Sieci Elektroenergetyczne SA.

Prezydium Konferencji Episkopatu Polski przekazało 21 sierpnia „w umowne użytkowanie” wszystkie swoje udziały w Spółce Producenckiej Plus, czyli 99,6 proc., firmie Silesia Plus Agencja Reklamowa Sp. z o.o. w Katowicach. Firma Silesia została powołana w tym roku jako agencja reklamy Radia Plus Katowice. Właścicielem radia, jak również firmy Silesia, jest Kuria Metropolitalna w Katowicach. Rada Stała Konferencji Episkopatu Polski zmieniła 25 sierpnia skład Rady Nadzorczej Spółki Producenckiej Plus. Przewodniczącym Rady Nadzorczej został ekonom archidiecezji katowickiej – ks. Mirosław Piesiur. Do Rady weszli również ks. Roman Kempny, rzecznik prasowy metropolity katowickiego i ks. Krzysztof Gajda, dyrektor wydziału gospodarczego katowickiej kurii.

Spółka Producencka Plus powstała w 1997 r. jako własność Konferencji Episkopatu Polski. Jest producentem wspólnego pasma programowego dla katolickich rozgłośni „Radio Plus”. Pasmo to zajmuje ok. 35 proc. antenowego czasu rozgłośni lokalnych. Do Porozumienia należy obecnie 28 diecezjalnych stacji radiowych.

• Prof. Tadeusz Chrzanowski odebrał z rąk kard. Franciszka Macharskiego Order św. Grzegorza. Jan Paweł II uhonorował prezesa Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa w uznaniu jego zasług w renowacji krakowskich świątyń. Uroczystość odbyła się 29 sierpnia w Domu Arcybiskupów Krakowskich (zob. nota na str. 11).

Nowym moderatorem generalnym Ruchu Światło-Życie został ks. Roman Litwińczuk z diecezji zielonogórsko-gorzowskiej. Biskupi wybrali kandydaturę ks. Litwińczuka, który na początku maja br. otrzymał najwięcej głosów w wyborach przeprowadzonych wśród świeckich i duchownych odpowiedzialnych ruchu. Ks. Roman Litwińczuk jest już czwartym moderatorem generalnym Ruchu Światło-Życie. Pierwszym był sam założyciel ruchu ks. Franciszek Blachnicki, którego zastąpił po wyjeździe w 1981 roku za granicę ks. Wojciech Danielski z archidiecezji warszawskiej. Od 1985 roku, kiedy zmarł ks. Danielski, obowiązki moderatora pełnił ks. Henryk Bolczyk z archidiecezji katowickiej.

Blisko 50 tys. dzieci rozpoczęło we wrześniu naukę w 400 szkołach katolickich w Polsce – poinformował KAI ks. Andrzej Dymer, przewodniczący Krajowej Rady Szkół Katolickich. Dzieci uczące się w szkołach katolickich stanowią niecały jeden procent ogólnej liczby uczniów kształcących się w Polsce w szkołach podstawowych, gimnazjalnych i średnich. Czesne w niepublicznych szkołach katolickich w Polsce waha się w granicach 200–600 zł miesięcznie. Według „Informatora adresowego szkół katolickich w Polsce” ok. 20 proc. szkół katolickich jest szkołami publicznymi, gdzie czesne nie jest pobierane.

 

 

 

 

 

 



 

Nr 36, 9 września 2001

Szczegółowe omówienie


Obraz tygodnia


Kronika religijna


Komentarze

 

Medytacja Biblijna

 

Liturgiczne czytania tygodnia

do góry

 

© 2000 Tygodnik Powszechny
Szczegółowe informacje o Redakcji; e-mail: redakcja@tygodnik.com.pl