Kronika religijna

Stolica Apostolska •  Kościół w Świecie •  ...i w Polsce

 

STOLICA APOSTOLSKA

• „Kościół stoi dzisiaj w obliczu ogromnych wyzwań, które wystawiają na próbę ufność i entuzjazm ewangelizatorów” – powiedział Jan Paweł II w homilii podczas Mszy św., którą wraz z ponad 150 kardynałami odprawił 24 maja w Bazylice św. Piotra na zakończenie nadzwyczajnego Konsystorza. – Nigdy w przeszłości zwłaszcza w dziedzinie wielkich kwestii bioetyki, nie mówiąc o sprawiedliwości społecznej, instytucji rodzinny, życia małżeńskiego, ludzkość nie stała przed problemami, które stawiają pod znakiem zapytania jej przeznaczenie. Zdaniem Jana Pawła II problemy, w obliczu których stoi Kościół, wynikają z „generalnych przemian horyzontu kulturowego, zdominowanych przez prymat nauk doświadczalnych” (czytaj także artykuł Lugi Accatolego, s. 18).

• „Wniebowstąpienie Pańskie ma swe odniesienie do życia Kościoła i wierzących, którzy mają być obywatelami ziemi i nieba” – powiedział Jan Paweł II podczas rozważań przed modlitwą maryjną „Regina Caeli”. Wniebowstąpienie Jezusa to niezwykłe wydarzenie – przekonywał Papież – które pozostawiło niezapomniany ślad w pamięci pierwszych uczniów, a także w Ewangelii i w Dziejach Apostolskich. Chrystus sam stworzył pomost między niebem a ziemią: jest mediatorem między Bogiem a człowiekiem, między królestwem niebieskim a historią świata. „Zjednoczeni z Nim w tym samym duchu wierzący tworzą nową wspólnotę – nauczał Jan Paweł II – Kościół, którego natura jest zarazem widzialna i duchowa, pielgrzymująca w świecie i uczestnicząca w chwale niebieskiej”.

Przypomniał jednocześnie, że „spośród wszystkich stworzeń, Przenajświętsza Maria została bardziej niż inne zjednoczona z tą tajemnicą”. Zaś jako nowa Ewa, z której narodził się nowy Adam wskazuje nam drogę naszego zaangażowania na ziemi, a jednocześnie, będąc sama wzięta do nieba z ciałem i duszą, zaprasza, byśmy i my zmierzali do nowej ojczyzny, gdzie oczekuje nas pełnia życia w miłości Boga jedynego. Gdy Kościół wyrusza w ocean nowego milenium, nie traci z oczu gwiazdy, która wskazuje nam drogę: gwiazdą jest Chrystus – Pan wieków, mówił Jan Paweł II.

• Psalm 149 – hymn chwały i dziękczynienia – był tematem katechezy Jana Pawła II podczas audiencji ogólnej. Wezwanie z tego psalmu („Niech się weselą święci wśród chwały, niech się cieszą na swoich sofach”) – mówił Papież – nawiązuje do rozpoczynającego się świtu, który pozwala widzieć wiernych gotowych do odśpiewania porannego uwielbienia. Uwielbienie to zostało określone znamiennym wyrażeniem, jako „pieśń nowa”, czyli uroczysty i doskonały hymn, właściwy dla dni ostatecznych, kiedy Pan w odnowionym świecie zgromadzi sprawiedliwych. Cały ten Psalm pełen jest świątecznego nastroju, zapoczątkowanego przez słowa »alleluja« na początku i wzmaganego następnie przez śpiew, wychwalanie, radość, taniec, dźwięk bębnów i cytr. Modlitwa, do jakiej skłania ten Psalm, pobudza do radości serce pełne religijnego uniesienia”.

„Druga część Psalmu budzi zdumienie – wyjaśniał Jan Paweł II – ponieważ pełna jest wyrażeń wojennych. Wydaje nam się dziwne, że w tym samym wierszu Psalm zestawia »chwałę Bożą w ich ustach« i »miecze obosieczne w ich ręku«. Po namyśle możemy zrozumieć, dlaczego: Psalm został skomponowany dla »wiernych«, którzy byli zaangażowani w walkę o wyzwolenie; walczyli o wyzwolenie swego uciśnionego ludu i o umożliwienie mu służenia Bogu. W epoce Machabeuszów w II wieku przed Chrystusem, walczący o wolność i o wiarę, poddani ciężkiemu uciskowi ze strony hellenistycznej władzy, nazywali się właśnie »chasidim«, »wiernymi« Słowu Bożemu i tradycjom ojców”.

• Rosyjskie prawosławie wobec podróży Papieża na Ukrainę. Stolica Apostolska spokojnie odnosi się do krytycznego stanowiska rosyjskiego prawosławia wobec planowanej na czerwiec wizyty Jana Pawła II na Ukrainie. Przebywający w Moskwie z okazji 10-lecia katolickich struktur kościelnych w tym kraju, sekretarz ds. stosunków z państwami w Sekretariacie Stanu Stolicy Apostolskiej, abp Jean-Louis Tauran powiedział, że nie całe prawosławie jest przeciwne papieskiej wizycie na Ukrainie. Krytycy zaś, przekonywał dziennikarzy, nie rozumieją celu tej wizyty. „Papież pragnie – mówił watykański hierarcha – przyjechać na Ukrainę jako pielgrzym, a nie po to, by regulować kwestie polityczne, ani tym bardziej rozwiązywać problemy z prawosławiem”. Abp Tauran zapewnił, że Jan Paweł II „pragnie umocnić katolików w wierze i spotkać się z tymi wyznawcami prawosławia, którzy takie życzenie wyrażą”. Nawiązując do niedawnej wizyty Papieża w Grecji, Syrii i na Malcie i abp Tauran powiedział, że przebieg spotkania w Atenach mógłby stanowić „modelowe rozwiązanie” dla Ukrainy.

• Według nauki społecznej Kościoła wszelka własność prywatna obciążona jest „hipoteką społeczną” - przypomniał przewodniczący Papieskiej Rady ds. Duszpasterstwa Służby Zdrowia abp Javier Lozano Barragán, przemawiając w Genewie na forum 54. Światowej Konferencji Ochrony Zdrowia. Zasada ta odnosi się także do własności intelektualnej posiadaczy patentów farmaceutycznych i powinna prowadzić do obniżenia cen lekarstw i wszystkich wytworów techniki medycznej. Należy ustalać inne ceny lekarstw dla krajów uprzemysłowionych i inne dla krajów rozwijających się. Przedstawiciel papieski powiedział też, że konieczne jest tworzenie barier prawnych dla monopolu wielkich firm farmaceutycznych.

 

 

 

 

 

KOŚCIÓŁ W ŚWIECIE

 

• Muzułmańscy fundamentaliści zaatakowali chrześcijańskie wsie na indonezyjskich Molukach (20 maja). Bojówkarze uzbrojeni w bagnety, maczety i broń palną zamordowali sześć, a zranili 17 osób. Biskup diecezji Ambon w archipelagu Moluków Petrus Canisius Mandagi po raz kolejny zaapelował – za pośrednictwem Stolicy Apostolskiej – o interwencję ONZ w tym regionie. Tylko w ciągu ostatnich kilku dni 600 katolikom na wyspach Kasui i Teor grożono śmiercią, jeśli odmówią przejścia na islam. Podobny los spotkał kilkuset protestantów, poinformował biskup. W walkach między tamtejszymi muzułmanami a chrześcijanami zginęło od 1998 r. ponad 5 tys. osób, a ponad pół miliona musiało opuścić archipelag.

• W Moskwie zakończyły się obchody 10-lecia katolickich struktur kościelnych w Rosji. Uczestniczyli w nich m.in. specjalny wysłannik Stolicy Apostolskiej abp Jean-Louis Tauran, biskupi i przedstawiciele czterech administratur apostolskich Federacji Rosyjskiej oraz goście z dawnych republik ZSRR, a także z Polski, Włoch, Francji, Niemiec, Danii, USA.

„Przed laty wydawało się, że ciężkie prześladowania całkowicie wykorzeniły życie katolickie w Rosji i jeśli kiedykolwiek pojawią się możliwości normalnej działalności religijnej, to trzeba będzie wielu lat na odbudowę struktur kościelnych. A jednak dla Boga nie ma rzeczy niemożliwych i dzisiaj możemy powiedzieć, że Kościół katolicki jest już mocno zakorzeniony i na trwale obecny na ziemi rosyjskiej” – podkreślił administrator apostolski dla katolików obrządku łacińskiego Północy Europejskiej Części Rosji abp Tadeusz Kondrusiewicz, który otworzył sympozjum biblijno-eklezjologiczne „A bramy piekielne nie zwyciężą Go” [Mt 16,18]. Arcybiskup przypomniał, że jednak nie odzyskano jeszcze wszystkich dawnych kościołów katolickich i większość parafii nie ma własnej świątyni. Poza tym katolicy są nadal dyskryminowani w życiu publicznym. „Osobny problem stanowią stosunki z Kościołem prawosławnym, który zarzuca katolikom uprawianie prozelityzmu” – powiedział hierarcha. Zapewnił, że Kościół katolicki nikogo nie przeciąga na swoją stronę, ale też nikomu nie może zabronić kontaktu z katolicyzmem. Sekretarz ds. stosunków z państwami w Sekretariacie Stanu Stolicy Apostolskiej abp Tauran przekazał zebranym pozdrowienia i życzenia od Jana Pawła II.

Przed 10 laty Kościół katolicki w Rosji właściwie nie istniał. W kilku parafiach i 4 świątyniach pracowało ośmiu księży. 13 kwietnia 1991 r. Jan Paweł II ustanowił dwie administratury apostolskie dla katolików obrządku łacińskiego: dla europejskiej części Rosji – z siedzibą w Moskwie (abp Tadeusz Kondrusiewicza) i części azjatyckiej (syberyjskiej) – w Nowosybirsku (bp Joseph Werth). W 1999 r. powstały dwie kolejne administratury: dla południa części europejskiej – w Saratowie (bp Klemens Pickel) i dla Syberii Wschodniej – w Irkucku (bp Jerzy Mazur). W Federacji Rosyjskiej jest dziś ponad 220 parafii katolickich i ok. 300 mniejszych jednostek. Kapłanów jest 215, a sióstr zakonnych 230.

• W nigeryjskiej miejscowości Kumo podpalono kościół i meczet. To efekt zamieszek, które wybuchły po tym, jak władze stanu Gombe zapowiedziały wprowadzenie szariatu, surowego prawa islamskiego. Nie-muzułmanie protestowali również przeciwko ustawie, która ma powołać specjalne sądy świeckie dla chrześcijan i członków innych wyznań.

Muzułmanie, mieszkający przede wszystkim w północnej części Nigerii, stanowią ok. 45 proc. z 118 mln obywateli tego kraju, a ok. 50 proc. to chrześcijanie i animiści skupieni głównie na południu. Wprowadzenie szariatu w północnych stanach doprowadziło w lutym i maju ubiegłego roku do walk w mieście Kaduna, w których zginęło ponad 400 osób. Szariat obowiązuje w co najmniej 8 nigeryjskich stanach m.in. w Nigrze, Sokoto, Kaduna, Kano i Yobe. Pozostałe planują jego wprowadzenie.

• „Kościół katolicki na Kubie pragnąłby, by władze zrozumiały, czym jest nowoczesne państwo świeckie” – stwierdził przewodniczący Kubańskiej Konferencji Episkopatu abp Adolfo Rodríguez podczas pobytu w Miami. Jak donosi wydawany tam po hiszpańsku miesięcznik archidiecezjalny „La Voz Catolica”, hierarcha przyznał, że w ostatnim okresie nastąpiło wyraźne pogorszenie stosunków między państwem a Kościołem.

Choć stosunki te są lepsze niż 15 lat temu, to „nie chcielibyśmy, aby przyszłość wyglądała tak jak dzień dzisiejszy”. Zdaniem arcybiskupa władze w Hawanie nadal nie uznają praw, jakie przysługują Kościołowi w nowoczesnym państwie laickim, gdzie Kościół nie ma przywilejów, ale nie jest też dyskryminowany.

• Były katolicki arcybiskup Lusaki w Zambii Emmanuel Milingo poślubił 43-letnią Koreankę w czasie zbiorowego ślubu przygotowanego przez sektę Moona – poinformowała Polska Agencja Prasowa. Ślub odbył się w Nowym Jorku, a małżonkę byłemu członkowi Papieskiej Rady ds. Emigracji wybrał guru sekty, Sun Myung Moon. Arcybiskup, kontrowersyjny egzorcysta i uzdrowiciel, zapewnił, że nie ma zamiaru zrywać z Kościołem katolickim. Zostanie jednak najprawdopodobniej ekskomunikowany. „Papież może tylko modlić się za arcybiskupa Milingo” – powiedział bliski współpracownik Jana Pawła II.


 

 

 

... I W POLSCE

• W warszawskim kościele Wszystkich Świętych Episkopat Polski wyraził ubolewanie z powodu zbrodni Polaków dokonanych na Żydach (27 maja). W „Modlitwie Episkopatu Polski za pomordowanych w Jedwabnem i innych miejscowościach” uczestniczyło ok. 50 biskupów, kardynałowie: Józef Glemp, Franciszek Macharski, Henryk Gulbinowicz oraz nuncjusz apostolski w Polsce abp Józef Kowalczyk. Przybył także ks. Janusz Narzyński z Kościoła Ewangelicko-Reformowanego, marszałek Sejmu Maciej Płażyński, minister spraw zagranicznych Władysław Bartoszewski, doradca premiera Barbara Sułek-Kowalska. W modlitwie nie uczestniczył natomiast rabin Warszawy i Łodzi Michael Schudrich, który – jak tłumaczył – nie mógł przybyć na tę uroczystość, gdyż w tym czasie rozpoczyna się żydowskie święto Szawuot. (Zob. relację z przebiegu nabożeństwa ks. Adama Bonieckiego na str.1 oraz tekst wprowadzenia do liturgii bp. Stanisława Gądeckiego – obok.)

W modlitwie wiernych znalazły się m.in. wezwania: „Módlmy się za Żydów, naród Pierwszego Przymierza, aby dochowywali wierności przykazaniu miłości Boga i bliźniego i nigdy już nie doświadczyli na sobie gwałtu ani wyniszczającej przemocy. (...) Módlmy się za tych, którzy nie doceniają wkładu Żydów do światowej i naszej narodowej kultury, a zwłaszcza za wszystkich żywiących niechęć i urazy wobec narodu żydowskiego, aby przyjęli od Boga łaskę przemiany serca ku prawdziwemu i owocnemu pojednaniu. (...) Módlmy się za ofiary wszelkiej nienawiści, zwłaszcza skierowanej przeciw narodowi żydowskiemu, za pomordowanych i zmarłych w bólu i rozpaczy, aby osiągnęły wieczny pokój i szczęśliwość z Bogiem. (...) Módlmy się za zbrodniarzy i morderców, którzy gdziekolwiek, a zwłaszcza w Jedwabnem i na ziemiach polskich dopuścili się okropności i zła, aby Bóg w swoim miłosierdziu udzielił im przebaczenia. (...) Módlmy się za nas samych, abyśmy wierni Ewangelii Jezusa Chrystusa żyli zawsze przykazaniem miłości Boga i bliźniego, niezłomnie opowiadali się po stronie prześladowanych i cierpiących”.

Pokutną liturgię zakłóciła kilkunastoosobowa grupa nacjonalistów, rozdająca przed kościołem ulotki, wzywające do protestów przeciw „roszczeniom szowinistycznych środowisk żydowskich wobec Polski”.

• Katolicy i przedstawiciele społeczności żydowskiej uczcili wspólną modlitwą pamięć ofiar zagłady w Piaskach koło Lublina. 24 maja wieczorem, w uroczystość Wniebowstąpienia Pańskiego, okoliczni mieszkańcy zebrali się na Eucharystii pod przewodnictwem metropolity lubelskiego abp. Józefa Życińskiego, a potem na żydowskim cmentarzu uczestniczyli w modlitwie za zmarłych. W uroczystości uczestniczyli przedstawiciele lubelskiego koła Stowarzyszenia „Sprawiedliwi wśród narodów świata” oraz członkowie Towarzystwa Przyjaźni Polsko-Izraelskiej i Towarzystwa Społeczno-Kulturalnego Żydów. Kolejne takie spotkanie odbędzie się w Izbicy 10 czerwca.

• O prawo do pracy dla każdego człowieka upomniał się metropolita górnośląski abp Damian Zimoń podczas pielgrzymki mężczyzn do sanktuarium maryjnego w Piekarach Śląskich (27 maja). Uroczystościom przewodniczył arcybiskup Chicago kard. Francis George, a kazanie wygłosił duchowy opiekun polskiej emigracji abp Szczepan Wesoły. Według piekarskiej policji, w pielgrzymce uczestniczyło ok. 80–90 tys. pątników. Abp Zimoń przypomniał pracodawcom, że nie można wykorzystywać bezrobocia do dyktowania niesprawiedliwych warunków pracy, m.in. w supermarketach. Zdaniem metropolity walka z bezrobociem to nie tylko problem gospodarczy, ale przede wszystkim problem moralny i jako taki jest on nie tylko sprawą samych bezrobotnych, ale także problemem nas wszystkich.

• Nieznani sprawcy napadli na plebanię w Gorzejowej w diecezji tarnowskiej (24 maja). Kilku zamaskowanych sprawców wyważyło dwoje drzwi prowadzących do pomieszczeń mieszkalnych. Odgłosy włamywaczy usłyszała gospodyni, wyszła na korytarz i została zaatakowana przez jednego z mężczyzn. Księdzu udało się wyskoczyć przez okno i wezwać pomoc. Sprawcy zbiegli.

• O konieczności doszkolenia osób przygotowujących kursy przedmałżeńskie i księży prowadzących rekolekcje parafialne dla rodzin mówiono na posiedzeniu Rady Episkopatu ds. Rodzin oraz wiosennej sesji diecezjalnych duszpasterzy rodzin i doradców życia rodzinnego (24 maja). Na sesji w Sulejówku ustalono, że niebawem powstaną szkoły liderów małych grup, którzy będą pracowali z narzeczonymi. Pierwsze warsztaty rozpoczną się w sierpniu w diecezji opolskiej i łomżyńskiej.

• W krakowskiej bazylice OO. Karmelitów na Piasku rozpoczęły się czterodniowe obchody Jubileuszu 750-lecia Szkaplerza Świętego (27 maja). W ramach obchodów otwarto wystawę „Szkaplerz karmelitański – historia Arcybractwa, kult, ikonografia”.

• Bp Tadeusz Pieronek został ponownie wybrany rektorem Papieskiej Akademii Teologicznej w Krakowie. Senat Akademii powołał biskupa na drugą kadencję, która potrwa trzy lata.

• Graffiti przestawiające wizerunek Papieża, litery „IHS” oraz napis „Jezus żyje” pojawiło się na murze otaczającym plebanię parafii św. Macieja Apostoła w Siewierzu. Pomysłodawcą dekoracji jest ks. Krzysztof Wąsik z Siewierza. Pomysł zaakceptował proboszcz parafii św. Macieja, ks. Józef Dawczyński. „Wcześniej na murze młodzi ludzie umieszczali różne napisy, nie zawsze cenzuralne. Teraz jest o wiele lepiej i kolorowo” – stwierdził ks. Dawczyński.

 

 

 

 

 

 

 



 

Nr 22, 3 czerwca 2001

Szczegółowe omówienie


Obraz tygodnia


Kronika religijna


Komentarze

 

Medytacja Biblijna

 

Liturgiczne czytania tygodnia

do góry

 

© 2000 Tygodnik Powszechny
Szczegółowe informacje o Redakcji; e-mail: redakcja@tygodnik.com.pl