Kronika religijna

Stolica Apostolska •  Kościół w Świecie •  ...i w Polsce

 

STOLICA APOSTOLSKA

• Pielgrzymka śladami św. Pawła – była tematem katechezy Jana Pawła II podczas audiencji środowej. „Tydzień temu – mówił Papież – zakończyła się moja pielgrzymka śladami św. Pawła, która poprowadziła mnie do Grecji, Syrii i na Maltę (...) Jestem wdzięczny tym wszystkim, którzy towarzyszyli mi modlitwą w tym niezapomnianym »powrocie do źródeł«, aby tam doznać świeżości pierwszych doświadczeń chrześcijańskich”. „Chciałem – przekonywał Jan Paweł II – zapewnić Kościoły prawosławne o miłości i szacunku Kościoła katolickiego, pragnąc, aby pamięć dawnych win przeciwko jedności została w pełni oczyszczona i pozwoliła na pojednanie i braterstwo. Miałem ponadto możliwość potwierdzenia szczerej otwartości Kościoła wobec wiernych islamu, z którymi jednoczy nas wielbienie jedynego Boga”. Na początku trzeciego tysiąclecia – zdaniem biskupa Rzymu – ateński Areopag stał się w pewnym sensie „areopagiem świata”, skąd chrześcijańskie orędzie zbawienia zostało ogłoszone tym wszystkim, którzy szukają Boga i „bogobojnie” przyjmują Jego niewyczerpaną tajemnicę Prawdy i miłości. Dziś stało się to poprzez odczytanie „Wspólnej deklaracji”, którą na zakończenie braterskiego spotkania podpisałem wraz z Jego Świątobliwością Chrystodulosem, arcybiskupem Aten i całej Grecji, do narodów kontynentu europejskiego, aby nie zapomniały o swoich chrześcijańskich korzeniach”.

• Perspektywy Kościoła w trzecim tysiącleciu – to główny temat szóstego konsystorza nadzwyczajnego, który zapowiedział Jan Paweł II przed niedzielną modlitwą „Regina caeli”. Konsystorz odbędzie się w dniach 21-23 maja w Rzymie. Dlatego Papież nawiązał do przypadających tej niedzieli czytań mszalnych, mówiących o tzw. soborze jerozolimskim. Kościół – przekonywał Jan Paweł II – od tamtego dnia otwiera się na świat „gotów do głoszenia Ewangelii wszystkim ludziom i kulturom”.

W wywiadzie dla miesięcznika „Jesus” austriacki kard. Franz König mówił m.in. o możliwości podjęcia przez konsystorz debaty nad relacjami między papieżem a biskupami oraz nad formami sprawowania Prymatu Piotrowego. „Według Kościoła katolickiego – stwierdził – papież jest Następcą Piotra, odpowiedzialnym za jedność Kościoła. Niczym więcej. W istocie rzeczy jego rola nie polega na sprawowaniu centralnych rządów. Należy na większą skalę wprowadzić kolegialność, nie szkodząc jedności. (...) Sam Papież uznał, że jego posługa stanowi dużą trudność dla ekumenizmu. Wezwał Kościoły chrześcijańskie do dyskusji na ten temat, ale jak dotąd odzew był słaby”.

• Kongregacja Nauki Wiary opublikowała 15 maja „Notę” w sprawie kilku książek autorstwa hiszpańskiego teologa moralisty ks. Marciana Vidala, redemptorysty; stawia mu zarzut, że w słusznym skądinąd dążeniu do nawiązania dialogu z „autonomicznym, laickim i konkretnym człowiekiem” relatywizuje nadmiernie zasady moralne, które uważa za zbyt rygorystyczne, a prezentując nauczanie Kościoła niejednokrotnie dystansuje się od niego i podważa kompetencje Magisterium w sprawach moralności. Kontrowersyjne tezy ks. Vidala dotyczą przede wszystkim etyki seksualnej (antykoncepcji, homoseksualizmu, autoerotyzmu, prokreacji wspomaganej) oraz aborcji. Kongregacja zobowiązała ks. Vidala, aby w następnych wydaniach omawianych publikacji wprowadził stosowne zmiany, zaleciła też, aby dotychczasowe wydania i przekłady na inne języki nie były wykorzystywane w nauczaniu teologii.

• Nowi członkowie Kongregacji. Jan Paweł II mianował nowych członków niektórych kongregacji – poinformował rzecznik Stolicy Apostolskiej, Joaquin Navarro-Valls. Nowymi członkami Kongregacji Nauki Wiary zostali kardynałowie: Walter Kasper, Zenon Grocholewski, Giovanni Battista Re, Desmond Connell (Irlandia), Ivan Dias (Indie) oraz Ignace Moussa Daoud (Syria). Na czele tej kongregacji stoi od 1981 r. niemiecki kardynał Joseph Ratzinger.

W Kongregacji Biskupów nowymi członkami zostali kardynałowie: Karl Lehmann, Zenon Grocholewski, Desmond Connell, Louis-Marie Bille (Francja), Agostino Cacciavilla (Włochy) i Jose Saraiva Martins (Portugalia). Na czele tej kongregacji, która przygotowuje nominacje biskupów na całym świecie (oprócz krajów misyjnych), stoi kard. Giovanni Battista Re. Natomiast nowymi członkami Kongregacji Wychowania Katolickiego zostali arcybiskup Wiednia, kard. Christoph Schönborn OP oraz arcybiskup Paderbornu, kard. Joachim Degenhardt. Kongregacji Wychowania Katolickiego podlegają przede wszystkim seminaria duchowne na całym świecie oraz szkoły i uniwersytety katolickie. Jednocześnie Papież powołał kardynałów Karla Lehmanna i Waltera Kaspera w skład Kongregacji ds. Kościołów Wschodnich.

• „Happy Birthday Santo Padre!” – zaśpiewali 20 maja Papieżowi wierni rzymskiej parafii św. Edyty Stein. W dwa dni po swoich 81. urodzinach Jan Paweł II odwiedził kolejną rzymską parafię na południowych obrzeżach Wiecznego Miasta. „81 lat to już coś znaczy”, żartobliwie odparł Papież, dziękując za życzenia. Prosił wiernych o modlitwę, by „w pełnej zgodzie z Bożą Opatrznością” mógł sprawować powierzony mu urząd.

• Kandydaci z Internetu. Straż przyboczna Papieża – Gwardia Szwajcarska – szuka ochotników w swoje szeregi za pośrednictwem Internetu. W tym celu uruchomiono nową stronę: http://www.gardesuisse.org. Podczas tradycyjnego ślubowania 26 nowych rekrutów (w wieku od 20 do 24 lat) nie zapełniło wszystkich wolnych miejsc. W chwili obecnej jest 7 wakatów. Gwardia, powołana do życia w 1506 r. przez Juliusza II liczy dziś 96 żołnierzy i 7 gwardzistów pomocniczych. Statutowo może ich być do 110.

 

 

 

 

 

KOŚCIÓŁ W ŚWIECIE

 

• Polski misjonarz o. Henryk Dejneka został zastrzelony w kameruńskiej miejscowości Karna (17 maja). Na razie brak jest informacji na temat przebiegu i motywów zbrodni. 51-letni kapłan należał do zgromadzenia oblatów Maryi Niepokalanej. W Kamerunie pracował od 1976 r.

• Trzech salezjanów zastrzelili hinduscy ekstremiści w miejscowości Imphal w północnoindyjskim stanie Manipur (15 maja). Uzbrojeni napastnicy wtargnęli do seminarium zakonnego i zażądali od rektora placówki, ks. Raphaela Paliakary wydania wszystkich nowicjuszy pochodzących z plemienia Naga. Gdy kapłan odmówił, zastrzelili go. Ks. Andreas Kindo i kleryk Joseph Shinu, którzy usiłowali pomóc przełożonemu, również zostali zabici.

Zdaniem miejscowego prowincjała salezjanów chrześcijanie w stanie Manipur (3,5 proc wszystkich mieszkańców) żyją w ciągłym zagrożeniu. Okolicę terroryzują ugrupowania paramilitarne, które walczą o oderwanie tego terytorium od Indii. Największe z nich – Armia Wyzwolenia Ludowego – zagroziło w marcu tego roku wysadzeniem w powietrze wszystkich tamtejszych szkół katolickich, jeśli Kościół nie „opodatkuje się” na potrzeby tej organizacji. W grudniu ubiegłego roku został zamordowany kierownik jednej ze szkół, ks. Shajan Jacob Chittinapilly. Salezjanie w tym regionie prowadzą 8 z ponad 80 placówek dydaktycznych kierowanych przez Kościół katolicki.

• Wietnamskie władze aresztowały salezjanina ks. Thaddeusa Nguyen Van Ly (17 maja). W listopadzie ubiegłego roku 54-letni kapłan z parafii An Truyen w archidiecezji Hue ogłosił kampanię na rzecz wolności religijnej w Wietnamie. Tuż przed rozpoczęciem Mszy św. do świątyni wtargnęło 600 policjantów, którzy zatrzymali duchownego i pobili broniących go wiernych.

Ks. Van Ly w lutym tego roku w liście do Kongresu USA ujawnił przypadki łamania praw człowieka i wolności religijnej przez władze. Wezwał też Waszyngton do odmowy ratyfikacji umowy gospodarczej z Wietnamem. Wtedy komunistyczne władze zakazały kapłanowi sprawowania liturgii i prowadzenia działalności duszpasterskiej, jednak salezjanin nie podporządkował się tym decyzjom. Przedstawiciele rządu zażądali od metropolity diecezji Hue abp Etienne’a Nguyen Nhu The, by zabronił księdzu wykonywania obowiązków, ale hierarcha odmówił. Ks. Van Ly, nazywany przez oficjalną propagandę „zdrajcą ojczyzny”, już 10 lat spędził w wietnamskich więzieniach. Choć w kraju tym wolność religijna jest oficjalnie zagwarantowana, to podporządkowany partii komunistycznej „Front Patriotyczny” kontroluje działalność wszystkich wspólnot religijnych. Co dziesiąty mieszkaniec 74-milionowego Wietnamu jest katolikiem.

• „Wizyta Papieża będzie poważnym krokiem Ukrainy ku Zachodowi” – powiedział na spotkaniu z polskimi dziennikarzami zwierzchnik Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego Patriarchatu Kijowskiego, patriarcha Filaret. Zdaniem hierarchy pielgrzymka papieska sprzyjać będzie staraniom Kijowa o integrację z Unią Europejską oraz wzmocni ruch ekumeniczny na Ukrainie. Dotyczy to przede wszystkim stosunków między niezależnymi od Moskwy Kościołami prawosławnymi (Patriarchatu Kijowskiego i Autokefalicznego) a Kościołami katolickimi obu obrządków. Patriarcha podkreślił, że z wizytą Jana Pawła II wiąże również nadzieję na wyprowadzenie z izolacji wspomnianych Kościołów prawosławnych. Ich kanoniczność jest bowiem kwestionowana – z racji zdecydowanego sprzeciwu Patriarchatu Moskiewskiego – przez inne Kościoły prawosławne.

• Na forum 28. sesji plenarnej CELAM obradującej w Caracas biskupi Wenezueli przedstawili dokument ostro krytykujący prezydenta kraju Hugo Chaveza. Zarzucają mu, że stwarza zagrożenie dla demokracji, skupiając władzę we własnych rękach i podsycając napięcia w społeczeństwie. Mimo znacznych zysków czerpanych z eksportu ropy naftowej rząd Chaveza, sprawującego władzę od dwóch lat, nic nie uczynił – zdaniem biskupów – aby poprawić los większości obywateli państwa, żyjących w ubóstwie, powstrzymać falę przestępczości i zmniejszyć bezrobocie. Prezydent, choć deklaruje się jako katolik, wielokrotnie atakował publicznie hierarchię, nazywając wręcz niektórych biskupów „diabłami w sutannach”. Wenezuelski minister obrony, komentując pod nieobecność prezydenta dokument Episkopatu, nazwał go „politycznym pamfletem, pasującym raczej do partii opozycyjnych”.

• Anglikanie i żydzi z Wielkiej Brytanii protestują przeciw kampanii nawracania wyznawców judaizmu na chrześcijaństwo. Akcję misyjną przygotowuje amerykańska organizacja „Żydzi dla Jezusa”. W ciągu najbliższych pięciu lat w 60 miastach świata – na początku w Londynie i Manchesterze – rozlepione zostaną billboardy w jidysz, hebrajskim i angielskim głoszące np.: „Zanim odrzucisz moją wiarę, wysłuchaj, co mam do powiedzenia”, a do żydowskich dzielnic zostaną wysłani uliczni ewangelizatorzy. Organizacja, założona w 1973 r. przez misjonarza Moishe Rosena, przeznaczyła na ten cel 7 mln funtów.

„Wszystko to budzi rozdrażnienie i złość oraz prowadzi do niezgody” – powiedział rabin Shmuel Arkush, dyrektor organizacji „Operacja Judaizm”, której celem jest „ochrona społeczności żydowskiej przed próbami ewangelizowania”. Honorowy zwierzchnik światowej Wspólnoty Anglikańskiej, abp Canterbury George Carey zdecydowanie sprzeciwił się prozelityzmowi wśród Żydów: „Traktuję ich jako ludzi kochanych przez Boga i tym samym szanowanych i cenionych przeze mnie”. Dodał też, że choć nie opuszcza go „chęć zapoznania ich ze swoją wiarą”, jednak czyni to tylko „we właściwym czasie i kontekście i zwykle wtedy, gdy to moi przyjaciele uczynią pierwszy krok”.


 

 

 

... I W POLSCE

• „Chcemy przeprosić przede wszystkim Boga, ale także wszystkich pokrzywdzonych, za tych polskich obywateli, którzy uczynili zło obywatelom wyznania mojżeszowego” – powiedział kad. Józef Glemp w rozmowie z KAI nt. przygotowywanego w Warszawie przez Kościół aktu przeproszenia Żydów za zbrodnię w Jedwabnem. Zapytany o współczesny polski antysemityzm ks. Prymas powiedział, że nie dostrzega w Polsce „niechęci do wiary żydowskiej ani też nigdy dotąd nie zauważył takiego zjawiska jak antyjudaizm”. „Sądzę, że w tej dyskusji bardzo złą robotę robi m.in. ks. Michał Czajkowski, który nieustannie imputuje Kościołowi i hierarchii antysemityzm, polegający rzekomo na niechęci do Żydów, wypływającej z wyznawanej wiary” – powiedział kard. Glemp. Jednocześnie zwrócił uwagę na antypolonizm, który według niego przejawiają obecnie niektóre środowiska żydowskie. Kard. Glemp pyta również „czy Żydzi nie powinni uznać, że są winni wobec Polaków, w szczególności za okres współpracy z bolszewikami, za współdziałanie w wysyłkach na Sybir, za kierowanie Polaków do więzień, za degradację wielu swych współobywateli?”. Według Ks. Prymasa książka Grossa pisana jest „wyraźnie »na zamówienie«”. Nie zgadza się z sugestiami Grossa, że zbrodnia w Jedwabnem miała podłoże wyznaniowe. „Względy wyznaniowe – jeśli chodzi o niechęć do Żydów – nie odgrywały w przedwojennej Polsce szczególnej roli. Nie lubiano Żydów za ich dziwny folklor. Taka niechęć z powodu folkloru przejawia się dziś np. wśród kibiców drużyn piłkarskich w Łodzi” – powiedział kard. Glemp. Zdaniem Prymasa Polski „prezydent Kwaśniewski nie ma formalnego tytułu, by przepraszać w imieniu narodu”.

• Jak być dzieckiem, jak chronić dziecko i jak je kochać – to tematy trzech dni Międzynarodowego Kongresu „O godność dziecka” (18-20 maja). Nad tymi problemami zastanawiało się ponad 40 osób, w tym m.in. przewodniczący Papieskiej Rady ds. Rodziny kard. Alfonso Lopez Truhillo. Wśród najbardziej niepokojących zagrożeń godności dziecka kard. Truhillo wymienił aborcje, których na świecie dokonuje się ok. 50 mln rocznie, nieuznawanie dziecka jako osoby od momentu jego poczęcia, dzieciobójstwo, wyzysk seksualny i pornografię dziecięcą. Gość spotkania przypomniał, że na konferencji w Tajlandii, która odbyła się w 1992 roku, Kościół domagał się, aby wyzysk seksualny dzieci uznany był za zbrodnię przeciw ludzkości. Za bardzo bolesną sprawę uznał także prawo do adopcji dzieci przez związki homoseksualne.

• Godność kobiety i feminizm katolicki, globalizacja i tożsamość narodowa oraz wizja katolicyzmu i duszpasterstwa w myśli Prymasa Wyszyńskiego – to główne tematy zakończonego 20 maja w Warszawie VIII Tygodnia Społecznego. W spotkaniach organizowanych przez Akcję Katolicką z Warszawy uczestniczyło ok. 600 członków tego ruchu z 26 diecezji. Wśród gości VIII Tygodnia Społecznego znaleźli się m.in.: Janne Haaland-Matlary – znany polityk norweski, członkini Papieskiej Rady „Iustitia et Pax” i Papieskiej Rady ds. Rodziny, kosmolog ks. prof. Michał Heller, architekt Marek Budzyński, matematyk o. Marek Pieńkowski OP, reżyser Krzysztof Zanussi i redaktor naczelny miesięcznika „Więź” Zbigniew Nosowski.

• W Lublinie odbyło się międzynarodowe sympozjum “O solidarności rodziny narodów Europy” (24 maja). Sympozjum na zamku lubelskim zorganizowały Instytut Jana Pawła II Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego i Dom Fundacji Jana Pawła II w Lublinie. Spotkaniu patronowali m.in. Metropolita Lubelski, Marszałek Senatu, Prezydent Lublina i Dyrektor Muzeum na Zamku. Jednodniowe sympozjum wypełniły, w pierwszej części, programowe wystąpienia arcybiskupa Józefa Życińskiego, rektora KUL-u ks. porof. Andrzeja Szostka, ks. prof. Tadeusza Stycznia i ordynariusza diecezji Grazu, a zarazem przedstawiciela Episkopatu Austrii w COMECE Egona Capellari oraz – w drugiej część – “debata okrągłego stołu” z wystąpieniami m.in. kard. Mariana Jaworskiego, abp. Henryka Muszyńskiego, Natalii Gorbaniewskiej oraz prof. Jerzego Kłoczowskiego. Mszy św. odprawionej po łacinie, w kaplicy zamkowej przewodniczył kard. Franciszek Macharski.

• Ks. prof. Andrzej Szostek MIC został wybrany rektorem Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego na drugą kadencję. Nowe władze uczelni wybrał Senat Akademicki KUL na posiedzeniu 18 maja.

• Film Kingi Dębskiej „Kocham Jezusa” zdobył Grand Prix XVI Międzynarodowego Festiwalu Filmów Katolickich i Multimediów „Niepokalanów 2001”. Film „Prymas – trzy lata z tysiąca” w reżyserii Teresy Kotlarczyk dostał I nagrodę w kategorii filmów fabularnych i nagrodę specjalną Międzynarodowej Organizacji Filmu i Audiowizji OCIC. Wśród nagrodzonych filmów znalazły się dokumenty poświęcone Janowi Pawłowi II i państwu watykańskiemu, relacje z Europejskiego Spotkania Młodych zorganizowanych przez wspólnotę z Taizé w Warszawie oraz z czuwania młodych nad Jeziorem Lednickim.

• To jest demagogia, którą człowiek tak szacownej instytucji nie powinien się posługiwać – powiedział bp Jan Chrapek, odnosząc się do listu Piotra Sławińskiego, w którym szef „Wiadomości” TVP określił Papieża jako „pana Wojtyłę”, „przywódcę religijnego rzymskich katolików” oraz „lidera państwa watykańskiego”. Fotokopię tego dokumentu opublikowała „Rzeczpospolita” 12 maja. Zdaniem przewodniczącego Rady Episkopatu Polski ds. Środków Społecznego Przekazu o wielkości człowieka, jego kulturze i profesjonalizmie świadczy to, w jaki sposób formułuje myśli i odnosi się do innych.

 

 

 

 

 

 

 



 

Nr 21, 27 maja 2001

Szczegółowe omówienie


Obraz tygodnia


Kronika religijna


Komentarze

 

Rekolekcje Wielkopostne

 

Medytacja Biblijna

 

Liturgiczne czytania tygodnia

do góry

 

© 2000 Tygodnik Powszechny
Szczegółowe informacje o Redakcji; e-mail: redakcja@tygodnik.com.pl