Kronika religijna

Stolica Apostolska •  Kościół w Świecie •  ...i w Polsce

 

STOLICA APOSTOLSKA

• „Młodzi radośni, pokojowo nastawieni, gotowi do pozdrowienia i uśmiechu, pełni szacunku wobec miasta i przyrody, zakochani w Jezusie Chrystusie i w Jego przesłaniu” – tak w rozważaniach przed modlitwą Anioł Pański Jan Paweł II scharakteryzował uczestników Światowych Dni Młodzieży (27 sierpnia). Papież przypomniał dalej, że dni te były „jednak tylko etapem na drodze, którą trzeba przebyć. Każdy młody człowiek po powrocie do swego kraju jest wezwany do pogłębiania swego wyboru na rzecz Ewangelii i życia zgodnego z nią”. Biskup Rzymu podkreślił, że „swego rodzaju przedłużeniem Jubileuszu Młodych będzie Jubileusz Nauczycieli Akademickich” oraz wyraził przekonanie o konieczności sprzyjania „uważnemu dialogowi między wiarą a kulturami, tak aby odrodziły się one na nowo w wyniku spotkania ze starą a ciągle aktualną Dobrą Nowiną”.

Po modlitwie Jan Paweł II zwracał się do poszczególnych grup pielgrzymów, a grupę z Krakowa określił jako „swoje środowisko, tak bardzo oczekiwane”. „Ileż by powiedzieć, ile radości, ale i ile smutku. Serdecznie wam dziękuję za przybycie” – powiedział wzruszony Papież, a na widok trzymanego przez jednego z pątników dużego wiosła dodał, że już ponad 20 lat temu po raz ostatni miał takie wiosło w ręce.

• Wielkiemu posłannictwu budowania cywilizacji miłości przez młodych poświęcił Jan Paweł II swą katechezę podczas audiencji ogólnej (23 sierpnia). Papież przybył na Plac św. Piotra ze swej letniej rezydencji w Castel Gandolfo. „Powracam naturalnie myślą do tego naprawdę niezwykłego spotkania, które przekroczyło wszelkie oczekiwania a nawet, można powiedzieć, wszelkie ludzkie wyobrażenia” – mówił Biskup Rzymu. Opisując swoje wrażenia z przelotu śmigłowcem nad Tor Vergata, Papież mówił o swoim podziwie wobec tego niepowtarzalnego i imponującego widowiska: ogromnego ludzkiego dywanu „świętujących osób, szczęśliwych, że są razem. Nigdy nie będę mógł zapomnieć entuzjazmu tych młodych” – podkreślił Jan Paweł II. Dodał: „pragnąłbym objąć ich wszystkich i wyrazić każdemu uczucie, które łączy mnie z młodzieżą tych naszych czasów, której Bóg powierza wielką misję służby cywilizacji Miłości”. Papież apelował także, „aby nie rozproszył się ewangeliczny klimat, którym w tych dniach oddychano, lecz przeciwnie, aby nadal był klimatem wspólnot młodzieżowych i stowarzyszeń, parafii i diecezji, zwłaszcza w ciągu tego Roku Jubileuszowego, który wzywa wszystkich wierzących do spotkania się z Panem zmarłym i zmartwychwstałym dla nas”.

• Jan Paweł II zapewnił o modlitwie w intencji ofiar katastrofy rosyjskiego okrętu podwodnego „Kursk”. Na zakończenie audiencji generalnej zaprosił zgromadzonych wiernych do modlitwy za ofiary tragedii, w większości młodych ludzi. „Wyrażając solidarność z bólem rodzin, polecam ofiary miłosierdziu Boga, by zechciał przyjąć je w swoim pokoju”, powiedział Papież.

• Audiencje. Jan Paweł II przyjął na prywatnej audiencji w Castel Gandolfo premiera Jerzego Buzka wraz z rodziną.

• Papieska Akademia Życia potępiła klonowanie zarodków ludzkich w celach badawczych. Specjalny dokument Akademii został wydany po decyzjach rządów Wielkiej Brytanii i USA, zezwalających na podobne praktyki. Inicjatorzy tych eksperymentów najwyraźniej nie uważają embrionów za istoty ludzkie i odmawiają im podstawowych praw, z prawem do życia na czele – stwierdza dokument. Podkreśla też, że do tego samego celu można używać komórek dorosłych ludzi. O możliwości tej wspomniał w wywiadzie dla Radia Watykańskiego wiceprezes Papieskiej Akademii Życia bp Elio Sgreccia, który uważa, iż niedawne decyzje rządów amerykańskiego i brytyjskiego „stanowią ustępstwo wobec przemysłu zainteresowanego handlem materiałem ludzkim”.

• „Uniwersytet na rzecz nowego humanizmu” – to hasło Jubileuszu Nauczycieli Akademickich pod patronatem m.in. Kongregacji Wychowania Katolickiego i Papieskiej Rady Kultury (3-10 września). W ramach tego światowego spotkania wykładowców wyższych uczelni w 21 miastach (19 włoskich, a także w Jerozolimie i Saidzie w Libanie) planowanych jest 59 konferencji dotyczących takich tematów, jak: osoba ludzka – genealogia, biologia, biografia; miasto ludzi – społeczeństwo, środowisko, gospodarka; odkrycia i technologie; sztuki piękne, literatura, muzyka, dramat. Uczestnicy Jubileuszu zaczną przybywać do Rzymu 7 września. Dodatkowe wiadomości na ten temat można uzyskać pod adresem internetowym: http://www.universitas2000.com.

 

KOŚCIÓŁ W ŚWIECIE

• W Kenii zamordowano misjonarza. Amerykanin, 67-letni o. John Anthony Kaiser, był obrońcą praw człowieka i krytycznie odnosił się do obecnego reżimu. W ubiegłym roku oskarżył dwóch ministrów rządu w Nairobi o popieranie walk międzyplemiennych, a innego przedstawiciela władzy o przemoc wobec robotników. W listopadzie ub.r. otrzymał nakaz opuszczenia kraju, który jednak później, pod wpływem licznych protestów ze strony Kościoła, a także organizacji praw człowieka cofnięto. Biskupi katoliccy Kenii zażądali jak najszybszego wyjaśnienia okoliczności tej zbrodni.

• Porozumienie w sprawie małżeństw mieszanych. Zakończony Synod Kościoła Waldensów zaaprobował porozumienie z Kościołem katolickim w sprawie małżeństw mieszanych. Odpowiedni dokument w tej sprawie w imieniu episkopatu Włoch podpisał bp Alberto Ablondi z Livorno, a z ramienia waldensów i metodystów – Maria Sfaffi Girardet, przewodnicząca komisji tego Kościoła ds. dialogu ekumenicznego. Porozumienie m.in. powierza małżonkom wychowanie potomstwa w duchu ekumenizmu.

Kościół Waldensów jest najstarszym włoskim wyznaniem protestanckim, a chociaż nawiązuje nazwą do ruchu kościelnego z XII w., podważającego oficjalne nauczanie Kościoła katolickiego, w rzeczywistości opiera się na nauczaniu Jana Kalwina z XVI w. i należy do nurtu reformowanego.

• Po katastrofie „Kurska”. Kościół katolicki włączył się w pomoc rodzinom ofiar katastrofy łodzi podwodnej „Kursk”. W niedzielę wszystkie katolickie parafie europejskiej części Rosji będą modlić się za ofiary tragedii i ich rodziny. Pomoc materialną pozbawionym mężów i ojców rodzinom przygotowuje „Caritas”.

• Dylematy związane z klonowaniem embrionów. Z krytyką ze strony państw europejskich spotkała się decyzja rządu brytyjskiego odnośnie klonowania ludzkich embrionów dla celów terapeutycznych. Włoski deputowany do Parlamentu Europejskiego Rocco Buttiglione powiedział, że jesienią podejmie polityczne wysiłki, aby doprowadzić do potępienia stanowiska władz Wielkiej Brytanii.

We Włoszech, gdzie od 1997 r. obowiązuje zakaz doświadczeń z klonowaniem nie tylko ludzi, ale i zwierząt, minister ds. kontaktów z parlamentem, Patrizia Toia nazwała brytyjską zgodę na klonowanie ludzkich embrionów „wyborem poważnym i niepokojącym”. We Francji natomiast głos zabrał prof. Jean-François Mattei, który w 1994 r. był sprawozdawcą parlamentarnym projektu prawa o bioetyce w Zgromadzeniu Narodowym. Jego zdaniem decyzja ta „ilustruje utylitarystyczną filozofię życia, według której cel uświęca środki”. Zdecydowany sprzeciw wobec klonowania embrionów ludzkich wyraziła też niemiecka minister zdrowia Andrea Fischer, tłumacząc, że argument użyteczności nie jest wystarczający, by taką praktykę dopuścić.

• Zakończył się Sobór Biskupów Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego. W Moskwie Biskupi Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego rozpatrzyli projekt nowej redakcji Statutu RKP oraz uchwalili „Posłanie do miłujących Boga pasterzy, czcigodnych osób zakonnych i wszystkich wiernych” – dokumenty o sytuacji Kościołów prawosławnych na Ukrainie i w Estonii oraz o życiu wewnętrznym i działalności zewnętrznej RKP. Zaś w liście do prezydenta Federacji Rosyjskiej Władimira Putina ojcowie soborowi poruszyli sprawę zwrotu własności kościelnej.

Jednak najważniejszą decyzją było ogłoszenie ostatniego cara Rosji Mikołaja II i jego rodziny, rozstrzelanych przez bolszewików w 1918 r., świętymi Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego. Razem z rodziną carską Sobór wyniósł do chwały ołtarzy łącznie 860 wiernych tego Kościoła – wyższych hierarchów, duchowieństwo i świeckich, zamęczonych za wiarę na ziemi rosyjskiej w XX wieku.

• Kobieta kierownikiem katedry teologii fundamentalnej. Biskup szwajcarskiej diecezji Chur, Amedee Grab, mianował po raz pierwszy kobietę profesorem dogmatyki i teologii fundamentalnej w Wyższej Szkole Teologicznej w Chur (THC). Została nią 36-letnia niemiecka teolog Eva-Maria Faber.

Pochodząca z Osnabrück teolog studiowała w Münster, Tuluzie i Fryburgu, gdzie po zakończeniu studiów pracowała jako asystent. Przez semestr wykładała też w Luzernie. W 1998 r. habilitowała się na podstawie pracy: „Bóg i człowiek w przekazie teologii Jana Kalwina”.

• Film o Dietrichu Bonhoefferze. Na ekrany kin niemieckich wszedł 24 sierpnia film o ewangelickim teologu i męczenniku Dietrichu Bonhoefferze (1906-45) – „Bonhoeffer – ostatni etap” . Film opowiada o ostatnich latach życia niemieckiego teologa ewangelickiego i członka ruchu oporu od początku wojny.

Bonhoeffer urodził się we Wrocławiu w 1906 r. Był jednym z inicjatorów powstania tzw. Kościoła Wyznającego, powołanego do życia na synodzie w Braman w 1934 r. Kościół ten został w 1943 r. zdelegalizowany przez nazistów. Niemiecki teolog dostrzegł w ruchu narodowo-socjalistycznym wielkie niebezpieczeństwo nie tylko dla Niemiec. Swoje obawy wyrażał w publikacjach, kazaniach, wykładach dla młodych księży. Jako jeden z pierwszych stanął też w obronie Żydów. W konsekwencji odebrano mu prawa do nauczania, wystąpień i publikacji, a 5 kwietnia 1943 r. został aresztowany. W więzieniu powstały jego najciekawsze publikacje, listy oraz wiersze. W dwa lata później, 9 kwietnia 1945 r., został stracony w obozie we Flossenburgu.

 

... I W POLSCE

• Polscy biskupi zachęcają wszystkich do wzięcia udziału w wyborach prezydenckich, nie wskażą jednak na kogo głosować. Biskupi obradowali 25 sierpnia na Jasnej Górze na 307. Zebraniu Plenarnym Konferencji Episkopatu Polski. „Ważne jest przyjrzenie się poglądom kandydatów, ich działalności, temu, w jaki sposób są sprawni pod względem politycznym, aby wyrobić sobie właściwe zdanie. Natomiast wybór, na jakiego kandydata głosować, pozostawiony jest sumieniu każdego z wiernych” – powiedział rzecznik Konferencji Episkopatu o. Adam Schulz. Podczas zebrania Episkopat przyjął list, przygotowany przez Radę Episkopatu Polski ds. Dialogu Międzyreligijnego, poświęcony przebaczeniu i pojednaniu z Żydami, wyznawcami religii niechrześcijańskich i z niewierzącymi (zob. fragmenty listu na str. 2 oraz komentarz ks. Adama Bonieckiego na str. 1). Biskupi mówili także o XV Światowym Dniu Młodzieży w Rzymie oraz przyjęli program duszpasterski na rok 2000/2001.

Program duszpasterski wiele uwagi poświęca ewangelizacji w parafiach. Dużym wyzwaniem dla parafii jest – zdaniem abp. Zimonia – odnalezienie w nich miejsca dla świeckich. Jest to szczególnie trudne w parafiach wiejskich. Kolejnym ważnym punktem programu jest ewangelizacja w rodzinach. Z badań statystycznych wynika, że wiara najgorzej przekazywana jest w rodzinach, w których kobieta ma wyższe wykształcenie. Dlatego, zdaniem abp. Zimonia, pilnym zadaniem jest rozwinięcie duszpasterstwa kobiet i „chrześcijańskiego feminizmu”. Ostatni priorytet wymieniany w programie duszpasterskim to zaangażowanie w życiu społecznym, gospodarczym i w mediach.

Gościem zebrania plenarnego był patriarcha łaciński Jerozolimy abp Michel Sabbah. Dla biskupów został zorganizowany specjalny pokaz filmu fabularnego Teresy Kotlarczyk o kard. Stefanie Wyszyńskim pt. „Prymas – trzy lata z tysiąca”.

• Czy Unia Europejska wypracuje konstytucję zrzeszanych państw, w której zostanie określona wizja człowieka nie tylko w wymiarze konsumpcji, ale także w jego odniesieniach się do Boga? – pytał Prymas Polski (26 sierpnia). W uroczystość Matki Bożej Częstochowskiej kard. Józef Glemp głosił homilię na Jasnogórskim Szczycie do ok. 150 tys. wiernych. Wyrażając wątpliwości wobec sposobu zjednoczenia Europy Ks. Prymas stwierdził, że świeccy „uformowani apostolsko” zadają sobie pytanie, czy odcinanie odrębności w imię powszechnego dostosowywania się nie ukształtuje człowieka-manekina, który będzie się odcinał również od wymagań etycznych. Kaznodzieja zastanawiał się, czy w konstytucjach zrzeszających się państw europejskich zajmie stanowisko np. wobec aborcji i eutanazji.

• „Zdeklarowany ateista nie jest godzien poparcia przez człowieka wierzącego” – czytamy w oświadczeniu Akcji Katolickiej z okazji zbliżających się wyborów prezydenckich (19 sierpnia). Dokument, podpisany przez Helenę Szydełko, prezesa krajowego zarządu Instytutu Akcji Katolickiej, skierowany jest do członków tego stowarzyszenia, wszystkich katolików i ludzi dobrej woli w Polsce. Ateista nie jest godny poparcia, gdyż posiada „zredukowaną wizję człowieka, wedle której kształtował będzie życie społeczne, nie uwzględniając potrzeb duchowych, transcendentnych, nadprzyrodzonych, które odczuwa każdy człowiek. Popierał on będzie także takie rozwiązania prawne, które nie dają pogodzić się z chrześcijańskim systemem wartości”. Akcja Katolicka uważa, że głosując na takiego kandydata, „człowiek wierzący wchodziłby w konflikt z właściwie uformowanym sumieniem” oraz „eliminowałby świadomie Chrystusa z życia publicznego, stając się przeszkodą w rozszerzaniu się Królestwa Bożego na ziemi”.

Bp Tadeusz Pieronek uznał sformułowania oświadczenia za „niebezpieczne”. Natomiast bp Piotr Jarecki, asystent Akcji Katolickiej, stwierdził, że stanowisko zawarte w liście na temat wyborów prezydenckich „jest zgodne z nauczaniem społecznym Kościoła”. Ponadto ujawnił, że biskupi zebrani na posiedzeniu plenarnym Konferencji Episkopatu Polski wyrazili radość i satysfakcję z powodu aktywnego włączenia się katolików świeckich w życie społeczno-polityczne, czego oznaką ma być list Akcji Katolickiej.

• Zagadnieniu wspólnoty i dobra wspólnego poświęcony jest najnowszy list pasterski biskupa radomskiego Jana Chrapka. „W kontekście błędów marksistowskiego kolektywizmu i deprecjonowania dobra wspólnego przez liberalizm, tym bardziej trzeba wołać o przywrócenie należnej rangi dobru wspólnemu” – pisze bp Chrapek w dokumencie pt. „Ślad Najwyższego Dobra”. W 20. rocznicę powstania „Solidarności” bp Chrapek apeluje, by dobro wspólne stało się podstawowym kryterium oceny obecnej sytuacji w Polsce. Brak zrozumienia dla dobra publicznego w Polsce dostrzega ks. biskup m.in. w takich problemach życia społecznego jak zawiść, solidarność jedynie przeciw drugim, oraz pesymizm w ocenie rzeczywistości, a szczególnie w ocenie przemian ustrojowych. Zdaniem radomskiego ordynariusza, przykład „Solidarności” sprzed 20 lat jest dowodem na to, że nie tylko światłe elity, ale całe społeczeństwo potrafi rozpoznać swoje dobro i upomnieć się o nie.

• Nieznani sprawcy zdemolowali ośrodek Związku Buddyjskiego „Karma Kagyu” w Krakowie (z 26 na 27 sierpnia). Grupa 8-9 nastolatków uzbrojonych w kije wtargnęła do ośrodka ok. 2 w nocy. Jedna pobita osoba trafiła do szpitala.

• Na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim odbyła się Międzynarodowa Konferencja Kobiet – Teologów z Europy Środkowo-Wschodniej (25-27 sierpnia). Uczestniczki spotkania zastanawiały się, czy istnieje teologia macierzyństwa. Trzydniowe obrady zorganizowało Europejskie Towarzystwo Teologiczne Kobiet oraz Towarzystwo „Więź”. Wzięło w nich udział około 60 kobiet z 14 krajów, m.in. z Grecji, Niemiec, Austrii, Gruzji, Litwy, Łotwy, Czech i Słowacji oraz Polski. Były wśród nich członkinie Kościoła katolickiego, prawosławnego, ewangelicko-augsburskiego, ewangelicko-reformowanego; była też muzułmanka oraz osoby niewierzące.

 

 

 

 

 

Nr 36, 3 września 2000

Szczegółowe omówienie
Obraz tygodnia
Kronika religijna
Komentarze

do góry

 

© 2000 Tygodnik Powszechny
Szczegółowe informacje o Redakcji; e-mail: redakcja@tygodnik.com.pl