Kronika religijna

Stolica Apostolska •  Kościół w Świecie •  ...i w Polsce

 

STOLICA APOSTOLSKA

• Postawom człowieka wobec Boga, „który postanowił spotkać się z człowiekiem zarówno w przestrzeni i czasie, jak i w głębi jego serca” poświęcił Jan Paweł II katechezę podczas audiencji środowej (26 lipca). Papież mówił, że Bóg „przekroczył próg swojej transcendencji: przez swego Syna, Jezusa Chrystusa, stanął na drogach człowieka (…). W Chrystusie Bóg staje się nam bliski, zwłaszcza kiedy nasze »oblicze jest smutne«, i wówczas, jak to się stało z uczniami z Emaus, na ciepło Jego słowa zaczyna pałać w nas serce (por. Łk 24,17.32). Przejście Boga jednak jest tajemnicze i, aby zostać odkrytym, wymaga czystych oczu i uszu gotowych do słuchania”. Dlatego ze strony człowieka potrzebne są dwie zasadnicze postawy. Pierwszą z nich jest oczekiwanie: „na spotkanie z tajemnicą potrzebne są cierpliwość, oczyszczenie wewnętrzne, milczenie, oczekiwanie”. Drugą zaś: „po uważnym i czujnym oczekiwaniu – to zdumienie, zachwyt. Należy otworzyć oczy, aby podziwiać Boga, który się ukrywa, a równocześnie ukazuje się w rzeczach, a także wprowadza nas w obszary tajemnicy”.

• „Potrzeba integralnego chrześcijaństwa, które nie idzie na kompromis, gdy chodzi o prawdę, ale zarazem umie zmierzyć się z historią i współczesnością, naznaczyła cały miniony wiek i ukazała się z wielką siłą na II Soborze Watykańskim” – powiedział Jan Paweł II podczas niedzielnej modlitwy Anioł Pański (30 lipca). Papież stwierdził, że „podczas niekiedy bardzo dramatycznych wydarzeń minionych dziesięcioleci Kościół coraz wyraźniej odkrywał, iż jego zadaniem jest troska i odpowiedzialność za człowieka (…), któremu należy głosić Chrystusa – jedynego Zbawiciela”. Podkreślił, że jedynie w Chrystusie istota ludzka może odnaleźć prawdziwy sens i pełnię swej egzystencji. Dodał, że „chrześcijaństwo nie może być zredukowane do doktryny, ani do zwykłych zasad, ponieważ Chrystus – centrum chrześcijaństwa, jest żywy, a Jego obecność tworzy wydarzenie, które odnawia nieustannie stworzenie ludzkie i cały kosmos”. Wspominając setną rocznicę śmierci rosyjskiego filozofa Włodzimierza Sołowiowa, „który z wielką wyrazistością przypominał o dramacie podziału między chrześcijanami oraz wskazywał na konieczność ich jedności”, Biskup Rzymu zaprosił na spotkanie ekumeniczne w wigilię święta Przemienienia Pańskiego, 5 sierpnia, w bazylice św. Jana na Lateranie.

Po modlitwie Jan Paweł II w ostrych słowach potępił nową falę terroru w Hiszpanii. Podkreślił też, że żadnej idei, żadnej koncepcji społecznej czy politycznej, nie wolno wymuszać przemocą. Pozdrawiając na zakończenie kolejne grupy pielgrzymów, Ojciec św. energicznym gestem uderzenia dłonią w pulpit upomniał się o nieprzerywanie mu przedłużającym się aplauzem.

• Jan Paweł II ponownie wystąpił o ułaskawienie skazanego na śmierć w stanie Virginia Derka Barnabei – poinformował rzecznik prasowy Stolicy Apostolskiej, Joaquín Navarro-Valls. Dodał, iż „tradycyjnie już Papież zwraca się do władz USA w sprawie skazanego na śmierć”. Jego zdaniem apele te przyniosły widoczną zmianę nastawienia amerykańskiej opinii publicznej do kary śmierci.

Barnabei ma 33 lata i jest Amerykaninem włoskiego pochodzenia, skazanym na karę śmierci za zgwałcenie i zamordowanie własnej narzeczonej. Wyraził on gorącą wdzięczność za apel Papieża, uważając, że nieprzypadkowo jego obrońcy mogli wkrótce po apelu wystąpić do gubernatora stanu Virginia z wnioskiem o przeprowadzenie testów DNA. „Jestem pewien, że będą one dowodem na moją niewinność”, podkreślił mężczyzna, który swój los od momentu zamknięcia w celi śmierci opisuje jako nieustanny koszmar.

• Z członkami ruchu „Cursillos de cristianidad” spotkał się Jan Paweł II (29 lipca). Ruch ten, którego celem jest ewangelizacja dorosłych, został założony w końcu lat 40. na Majorce, a obecnie działa w 57 krajach na wszystkich kontynentach. Na ponadgodzinne spotkanie z 20 tys. członków Cursillos Jan Paweł II przybył do Watykanu specjalnie z Castel Gandolfo. W przemówieniu wygłoszonym w kilku językach Papież podkreślił, iż „żaden charyzmat nie zwalnia od podporządkowania się pasterzom Kościoła, gdyż ich rozeznanie jest gwarancją wierności tegoż charyzmatu”. Wyraził się też z uznaniem o duchowości ruchu, zauważając, że „w obliczu kultury, która nierzadko posuwa się do negacji istnienia powszechnie obowiązującej obiektywnej prawdy i grzęźnie na mieliźnie nihilizmu, wierzący muszą wyraźnie wskazywać, że Chrystus jest drogą, prawdą i życiem”.

• W związku z katastrofą samolotu Concorde w Paryżu, sekretarz stanu Stolicy Apostolskiej, kard. Angelo Sodano, w imieniu Jana Pawła II wystosował telegram z kondolencjami. Do przewodniczącego konferencji Episkopatu Francji abpa Louis-Marie Bille z Lyonu. Kardynał napisał, że Ojciec Święty łączy się w modlitwie ze wszystkimi, którzy w tragicznym wypadku stracili swoich bliskich i podziela ich ból.

• Abp Jean-Louis Tauran, sekretarz Stolicy Apostolskiej ds. stosunków z państwami, spotkał się z szefem dyplomacji Sudanu Mustafą Osmanem Ismailem. „Minister sudański poinformował o ostatnich inicjatywach politycznych mających na celu wprowadzenie systemu wielopartyjnego oraz systemu federalnego, aby położyć kres konfliktowi, który wyniszcza Sudan od wielu lat” – stwierdził w komunikacie dyrektor biura prasowego Stolicy Apostolskiej Joaquín Navarro-Valls. Podczas rozmowy poruszono także kwestię sytuacji Kościoła katolickiego w Sudanie i omówiono „środki mające służyć polepszeniu warunków życia wspólnoty katolickiej”, aby umożliwić jej „branie bardziej aktywnego udziału w rozwoju społeczeństwa sudańskiego”.

•a południu Sudanu, którego ludność stanowią głównie chrześcijanie i animiści, trwa od 1983 r. wojna domowa przeciwko rządowi centralnemu w Chartumie, zdominowanemu przez zamieszkujących północ kraju muzułmanów.

• Radio Watykańskie obchodziło 50-lecie działalności sekcji chińskiej tej rozgłośni. Z tej okazji wizytę w siedzibie radia złożył ambasador Tajwanu przy Stolicy Świętej, Raymond Tai, przekazując w darze rzeźbę z kryształu, przedstawiającą orła wznoszącego się nad kulą ziemską. Podkreślił, że jest to znak wdzięczności za służbę papieskiego Radia narodowi chińskiemu. Praca Sekcji chińskiej Radia Watykańskiego ma szczególne znaczenie dla katolików z Chin kontynentalnych, których więź z Kościołem powszechnym i z następcą św. Piotra władze komunistyczne usiłują zerwać już od pół wieku.

 

KOŚCIÓŁ W ŚWIECIE

• Chrześcijanie w Ziemi Świętej pragną pokoju i ufają w sukces rokowań w Camp David – powiedział patriarcha łaciński Jerozolimy Michel Sabbah, który wraz z prawosławnym patriarchą Diodorosem I i  ormiańskim Torkomem II spotkał się z przedstawicielami władz palestyńskich, a potem z delegacją rządu Izraela. Po raz pierwszy strona izraelska i palestyńska chcą poznać opinię chrześcijan nt. przyszłości Jerozolimy – podkreślił abp Sabbah. Status Jerozolimy był główną przeszkodą w negocjacjach w Camp David. Patriarcha Sabbah opowiada się za specjalnym statusem Świętego Miasta z gwarancjami międzynarodowymi. „Nie można zapominać o uniwersalnym wymiarze religijnym i kulturowym Jerozolimy” – stwierdził. Jerozolima jest „źródłem duchowym dla całego świata” i „miastem Bożym, a dopiero potem miastem ludzi”. Jednak spotkanie patriarchów z władzami palestyńskimi i izraelskimi stało się źródłem nieporozumień. „Palestyńczycy uważają, że jesteśmy po ich stronie, a Izraelczycy też wyciągają własne wnioski. My nie uprawiamy polityki, ale stwierdzamy, że do budowania pokoju konieczna jest prawdziwa sprawiedliwość ” – stwierdził abp Sabbah. Racje izraelskie wyraził np. Meir Lau, naczelny rabin Izraela, nie zgadzając się ze stanowiskiem Watykanu i jerozolimskich patriarchów. Izrael ma „historyczne i religijne prawo” do rządzenia Jerozolimą – powiedział rabin – a gwarancje międzynarodowe nie są konieczne, bo odkąd Żydzi zajęli Jerozolimę Wschodnią, wyznawcy wszystkich religii mają dostęp do Miejsc Świętych. „Prosimy Papieża, który nazywa nas starszymi braćmi, o prawo pierworodnych, gdyż nie mamy innej alternatywy jak Jerozolima” – powiedział Lau. 

Szczyt w Camp David zakończył się bez porozumienia, kością niezgody okazała się właśnie kwestia Jerozolimy. Patriarcha Sabbah wierzy, że w przyszłości Kościół nadal będzie proszony o opinię nt. Miejsc Świętych.

• Kościół katolicki w Niemczech a odszkodowania za pracę przymusową. SPD, CDU, FDP i zieloni nalegają, by Kościół przyłączył się do funduszu odszkodowawczego dla ofiar pracy przymusowej w III Rzeszy. Politycy apelują do Kościoła o poczucie odpowiedzialności i zadośćuczynienie wobec b. robotników przymusowych. Dotąd przedstawiciele Kościoła katolickiego i Caritas niemieckiej nie przystąpili do funduszu, choć pragną zbadać odpowiedzialność historyczną Kościoła. „Jestem katoliczką i oczekuję od mego Kościoła, że przyłączy się do funduszu” – oświadczyła Ute Vogt, przewodnicząca komisji spraw wewnętrznych Bundestagu, wyrażając nadzieję, że Kościół uczyni to bez względu na to, czy zatrudniał robotników przymusowych czy nie. Kościół ewangelicki już przekazał 10 mln DM fundacji Pamięć, Odpowiedzialność i Przyszłość. Zdaniem posła do Bundestagu z ramienia FDP, Maxa Stadlera, „w funduszu muszą uczestniczyć wszyscy, którzy zatrudniali robotników przymusowych”. Otto Lambsdorff, pełnomocnik rządu Niemiec ds. odszkodowań za pracę przymusową w III Rzeszy, ubolewa, że Kościół katolicki nie dostrzegł dotąd swego udziału w zbiorowej odpowiedzialności Niemców.

• Kijów–Moskwa–Watykan. Metropolita Filaret oskarża Rosyjski Kościół Prawosławny o przeszkadzanie w zjednoczeniu Kościołów prawosławnych na Ukrainie. Zwierzchnik niezależnego od Moskwy Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego Patriarchatu Kijowskiego oświadczył, że wcześniej czy później zwołany zostanie sobór zjednoczeniowy i powstanie jeden ukraiński Kościół prawosławny. „Stworzenie jednego Kościoła prawosławnego, zjednoczonego i niezależnego, zmniejszy wpływy Kościoła rosyjskiego na Ukrainie” – twierdzi Filaret. Jego zdaniem, zjednoczenie może się dokonać już w tym roku.

Od początku lat 90. ukraińscy prawosławni, którzy podlegali wcześniej ukraińskiemu egzarchatowi RKP, należą do trzech Kościołów. Ukraiński Kościół Prawosławny Patriarchatu Moskiewskiego jako jedyny jest uznawany przez światowe Kościoły prawosławne za kanoniczny. Istnieje też Ukraiński Kościół Prawosławny Patriarchatu Kijowskiego oraz Ukraiński Autokefaliczny Kościół Prawosławny.

• Niemiecki teolog o problemach współczesnego kryzysu wiary. Kryzys wiary wynika z „niedostatecznego eksponowania wiary w zmartwychwstanie” – uważa niemiecki teolog i filozof religii prof. Eugen Biser. W rozmowie z austriacką agencją „Kathpress” podkreślił on, że współczesny człowiek często nie może uwierzyć w zmartwychwstanie Jezusa i  nie potrafi sobie odpowiedzieć, czy kochać Boga czy się go bać. Zdaniem  prof. Bisera, Jezus przekreślił strach jednym słowem: „Abba, Ojcze”, a siła chrześcijaństwa wynika przede wszystkim z pewności, że Bóg kocha nas bez warunków wstępnych. Jednocześnie teolog przypomniał, że wiara nie jest służbą poddańczą, lecz czystą wolnością. „Bóg jest blisko, jest większy od naszego serca, większy od naszego lęku, od śmierci. On uzdrawia wszystkie rany” – powiada osiemdziesięciotrzyletni teolog niemiecki.

 

... I W POLSCE

• 55 proc. Polaków popiera papieskie przeprosiny skierowane do Żydów – wynika z sondażu przeprowadzonego przez CBOS dwa miesiące po pielgrzymce Jana Pawła II do Ziemi Świętej. Zastrzeżenia do gestu Papieża ma 11 proc. ankietowanych: 8 proc. uważa, że Jan Paweł II zbyt mocno podkreślił winy chrześcijan, a 3 proc. – że podkreślił je zbyt słabo.

Trzy czwarte (76 proc.) Polaków przyznało, że zetknęło się w ostatnich latach z przejawami niechęci wobec Żydów, choć 70 proc. stwierdziło, że nigdy nie miało z nimi osobistych kontaktów. Trzy czwarte ankietowanych ocenia stosunki między chrześcijanami a żydami jako poprawne: 54 proc. ankietowanych uważa, że relacje układają się dobrze, a 21 proc. – że są neutralne, tzn. ani dobre, ani złe. Jednocześnie 60 proc. osób wyraziło nadzieję, że pielgrzymka papieska przyczyni się do zbliżenia między katolikami a żydami. W podsumowaniu sondażu CBOS stwierdza, że co najmniej połowa społeczeństwa jest otwarta na budowanie nowych stosunków między Polakami a Żydami. Blisko połowa nie wyraża przyzwolenia na żaden z przejawów wrogości wobec Żydów, a jedna trzecia stanowczo potępia wszelkie takie działania.

• W Lublinie powstało międzyuczelniane Polsko-Ukraińskie Kolegium Europejskie, które w przyszłości przekształci się w Uniwersytet Polsko-Ukraiński. Akt założycielski podpisali 27 lipca rektorzy uczelni współtworzących Kolegium: ks. prof. Andrzej Szostek, rektor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, oraz prof. Marian Harasimiuk, rektor Uniwersytetu im. Marii Curie-Skłodowskiej. Uczelnia rozpocznie działalność jesienią, ale pierwszych studentów przyjmie dopiero za rok. Początkowo studenci Kolegium będą się kształcić w istniejących lubelskich uczelniach wyższych. W organizacji uczelni będą uczestniczyły ukraińskie uniwersytety: Narodowy Uniwersytet im. Tarasa Szewczenki z Kijowa, Akademia Mohylewska oraz lwowski Uniwersytet im. Iwana Franki.

• W 1999 r. o blisko połowę zmalała liczba oficjalnie dokonywanych w Polsce aborcji – wynika z przyjętego 25 lipca przez Komitet Społeczny Rady Ministrów raportu o realizacji tzw. ustawy antyaborcyjnej. Ustawa o planowaniu rodziny, ochronie płodu ludzkiego i warunkach dopuszczalności przerywania ciąży przyczyniła się do zmniejszenia liczby aborcji (z 310 do 151), polepszenia standardów opieki nad matką i dzieckiem oraz promocji świadomego macierzyństwa – podała Maria Smereczyńska, pełnomocnik rządu ds. rodziny. Ustawa dopuszcza aborcję, jeśli zagrożone jest życia matki, przy ciężkim i nieodwracalnym uszkodzeniu płodu oraz przy ciąży zaistniałej w wyniku czynu zabronionego prawem.

W sprawozdaniu znalazła się też informacja, że w ubiegłym roku zwiększyła się liczba niemowląt porzuconych w szpitalach po urodzeniu. Jednocześnie jednak zmniejszyła się liczba dzieciobójstw i porzuceń dzieci ze skutkiem śmiertelnym.

• Metropolita Kolonii, kard. Joachim Meisner przewodniczył jubileuszowej Mszy św. w swojej rodzinnej parafii pw. św. Jadwigi na wrocławskim osiedlu Leśnica (30 lipca). Hierarcha obchodzi 25-lecie sakry biskupiej. Na uroczystości z tej okazji przybyło wrocławskie duchowieństwo wraz z kard. Henrykiem Gulbinowiczem. Wcześniej metropolita Kolonii spotkał się z przedstawicielami dolnośląskiego duszpasterstwa katolików języka niemieckiego. We Wrocławiu, Świdnicy, Wałbrzychu, Legnicy oraz Jeleniej i Kamiennej Górze skupia ono ponad 350 członków.

Kard. Joachim Meisner urodził się 25 grudnia 1933 roku w Leśnicy. Po II wojnie światowej wyjechał wraz z rodziną do Mühlhausen. W 1948 roku wstąpił do Niższego Seminarium Duchownego w Magdeburgu. W 1975 roku został biskupem pomocniczym administratora apostolskiego Erfurtu i Meiningen.

• Około 50 tys. młodych z Polski weźmie udział w Światowych Dniach Młodzieży – podało Krajowe Biuro Organizacyjne Światowych Dni Młodzieży. 27 lipca w siedzibie Episkopatu Polski duszpasterze młodzieży z całej Polski omawiali ostatnie szczegóły wyjazdu. Na Światowe Dni Młodzieży pojedzie z Polski prawie tysiąc autokarów. Wyrusza ponadto 7 grup rowerowych liczących niemal 200 osób. Światowe Dni Młodzieży odbędą się w Rzymie w dniach 14-20 sierpnia.

• „»Co?! Ze mną się nie napijesz?!«. Takie mówienie jest na granicy ciężkiego grzechu” – powiedział biskup włocławski Bronisław Dembowski podczas VIII Ogólnopolskiego Spotkania Trzeźwościowego w Licheniu. Na mityng w tym roku przyjechało do licheńskiego sanktuarium ok. 10 tys. Anonimowych Alkoholików.

• Dwutygoniowe wakacje spędza w Polsce bp Stanisław Dziwisz. 29 lipca osobisty sekretarz Papieża uczestniczył w uroczystościach poświęcenia Domu Opiekuńczo-Leczniczego im. św. Faustyny Kowalskiej w rodzinnej Rabie Wyżnej. Dom będzie służył osobom starszym, niepełnosprawnym i chorym z całego Podhala. Bp Dziwisz od kilku lat przekazywał na potrzeby domu swoje uposażenie.

• Ogólnopolskie Stowarzyszenie Kolekcjonerów Pamiątek Jana Pawła II zwróciło się z wnioskiem do kapituły orderu Orła Białego o przyznanie Papieżowi tego najwyższego polskiego odznaczenia. Stowarzyszenie zostało powołane 29 lipca podczas ogólnopolskiej konferencji kolekcjonerów papaliów w Lublinie. Będzie ono propagowało wiedzę o Papieżu-Polaku, a także gromadziło przedmioty i wydawnictwa związane z jego osobą.

• Po raz pierwszy na Jasną Górę przybyła pielgrzymka... konna. 48 ułanów – uczestników I Ogólnopolskiej Pielgrzymki Kawalerzystów, po 11 dniach jazdy w trójkowym szyku przedwojennego szwadronu, stanęło w strugach deszczu 29 lipca pod Jasnogórskim Szczytem.

Ułani, z których najstarszy miał 80 lat, pod dowództwem pułkownika Kazimierza Pałasza, dowódcy 15 Brygady Zmechanizowanej im. Zawiszy Czarnego w Giżycku, pokonali w siodle trasę 450 km z miejscowości Zręby Kościelne koło Ostrowii Mazowieckiej w diecezji łomżyńskiej. Opiekę duchową zapewniało pielgrzymom 6 kapłanów. Księża całą drogę towarzyszyli ułanom konno. Inicjatorem pielgrzymki był ks. Andrzej Dmochowski, wikariusz z Zaręb Kościelnych, wielki miłośnik ułańskich tradycji.

 

 

 

 

 

Nr 32, 6 sierpnia 2000

Szczegółowe omówienie
Obraz tygodnia
Kronika religijna
Komentarze

do góry

 

© 2000 Tygodnik Powszechny
Szczegółowe informacje o Redakcji; e-mail: redakcja@tygodnik.com.pl