Kronika religijna

Stolica Apostolska •  Kościół w Świecie •  ...i w Polsce

 

STOLICA APOSTOLSKA

• „Ku pełnemu objawieniu się chwały Trójcy kieruje się nasze spojrzenie, sięgając poza granicę naszej ludzkiej doli, poza ciężar nędzy i winy, które przenikają nasze ziemskie istnienie” – powiedział Jan Paweł II podczas katechezy na audiencji środowej (28 czerwca). Zdążając z tęsknotą do tego ostatecznego spotkania „błagamy codziennie o łaskę ustawicznego oczyszczenia, świadomi, że do niebieskiego Jeruzalem »nic nieczystego nie wejdzie, ani ten, co popełnia ohydę i kłamstwo, lecz tylko zapisani w księdze życia Baranka« (Ap 21,27)” – mówił Papież. Nawiązując do nauki Soboru Watykańskiego II, podkreślił, że „liturgia ziemska daje nam niejako przedsmak uczestnictwa w liturgii niebiańskiej, odprawianej w mieście świętym Jeruzalem, do którego pielgrzymujemy, gdzie Chrystus siedzi po prawicy Bożej jako sługa świątyni i prawdziwego przybytku”.

• Jan Paweł II wyraził ubolewanie z powodu przemocy i bezsensownego przelewania krwi w wielu regionach świata – przemawiając przed niedzielną modlitwą Anioł Pański (2 lipca). Nawiązując do niedawnej uroczystości Najświętszego Serca Jezusa, Papież podkreślił, że „ukazując nam swe serce, Jezus przypomina przede wszystkim, że tam właśnie, we wnętrzu osoby, rozstrzyga się los każdego: śmierć lub życie w sensie ostatecznym”. Zauważył następnie: „Jak wiele krwi wylewa się niesprawiedliwie na świecie; jak wiele jest przemocy, jak wiele pogardy dla życia ludzkiego. Ta ludzkość, tak często raniona przez nienawiść i przemoc, odczuwa bardziej niż kiedykolwiek potrzebę skuteczności działania krwi Zbawiciela, krwi Chrystusa”. Po modlitwie Jan Paweł II wyraził ubolewanie na wiadomość o śmierci 150 uchodźców, pasażerów zaginionego od 29 czerwca indonezyjskiego promu z chrześcijańskimi uchodźcami, uciekającymi z terenów starć religijnych na Molukach.

• Oby Apostołowie Piotr i Paweł wyjednali nam dar jedności chrześcijan – powiedział Jan Paweł II podczas homilii w czasie Mszy św. z okazji uroczystości św. Piotra i Pawła (29 czerwca). W trakcie popołudniowej Eucharystii Biskup Rzymu nałożył paliusze 24 nowym metropolitom. Papież wezwał ich do służby jedności: „Pamiętajcie, drodzy Bracia, że jako Pasterze wezwani jesteśmy, by strzec czystości Ewangelii i jedności Kościoła Chrystusowego, zbudowanego na »skale« wiary Piotrowej”. Na liturgii obecni byli członkowie delegacji Patriarchatu Ekumenicznego Konstantynopola, która tradycyjnie już przybyła do Rzymu na to święto. Delegaci pod przewodnictwem metr. Atanazego odbyli także rozmowy w Papieskiej Radzie Popierania Jedności Chrześcijan oraz spotkali się z Janem Pawłem II, przekazując mu orędzie od patriarchy ekumenicznego Bartłomieja I.

Tego samego dnia, przed modlitwą Anioł Pański, Jan Paweł II wyraził swą radość z przyjazdu prawosławnej delegacji oraz powierzył pielgrzymom dwie szczególnie dla niego ważne intencje modlitewne: „jedność chrześcijan i nową ewangelizację”. Papież prosił też św. Piotra o wstawiennictwo, „ażeby posługa jego następcy uznana została i zaakceptowania przez wszystkich jako służba jedności Ludu Bożego”, świętego Pawła zaś o „wsparcie działalności misyjnej Kościoła, szczególnie wobec tych wszystkich, do których nie dotarła jeszcze Dobra Nowina Chrystusa Zbawiciela”.

• „Walka z ubóstwem stanowi jedno z najpoważniejszych wyzwań stojących przed ludzkością w nowym tysiącleciu” – stwierdził Jan Paweł II po modlitwie Anioł Pański (29 czerwca). Odnosząc się do wydanego tego dnia raportu ONZ-owskiej organizacji rozwoju człowieka UNDP, Papież podkreślił, że „niezbędna żywność, opieka zdrowotna, oświata i praca to nie tylko cele rozwoju: są to podstawowe prawa, których odmawia się nadal niestety milionom istot ludzkich”. Dodał, że „prawa ludzkie i rozwój muszą iść w parze, do tego konieczna jest ściślejsza międzynarodowa współpraca na rzecz ludów słabiej rozwiniętych. Wyrażam gorące życzenie, ażeby jednym z owoców Wielkiego Jubileuszu była nowa i konkretna solidarność między narodami” – powiedział Jan Paweł II.

• „Zwracam się z ufnością do rządzących państwami z prośbą o okazanie łaski wszystkim więźniom” – napisał Jan Paweł II w orędziu do osób pozbawionych wolności, pracowników wymiaru sprawiedliwości i rządzących. Zostało ono ogłoszone w związku z przypadającym w kalendarium Roku Świętego – 9 lipca – Jubileuszem Więźniów. Biskup Rzymu zaapelował w nim do tych środowisk, aby obchodziły Jubileusz, „starając się o stworzenie nowych sposobów naprawy każdej sytuacji osobistej i społecznej, nawet pozornie beznadziejnej”. Papież jest przekonany, że „zaniechanie działań na rzecz poprawy sytuacji więźniów byłoby równoznaczne ze sprowadzeniem kary więzienia do zwykłej formy społecznego odwetu, budzącej w nich jedynie nienawiść”. Tekst bezprecedensowego orędzia przesłano za pośrednictwem nuncjatur apostolskich władzom krajów utrzymujących stosunki dyplomatyczne ze Stolicą Świętą.

• „Nazwisko kard. Casarolego pozostanie na zawsze związane z burzliwą historia tego stulecia i z niezmordowaną działalnością Stolicy Apostolskiej w służbie wolności człowieka” – powiedział kard. Angelo Sodano, watykański sekretarz stanu, w czasie promocji książki „Męczeństwo cierpliwości” jego poprzednika kard. Agostino Casarolego, uznanego za twórcę polityki wschodniej Stolicy Apostolskiej. W spotkaniu wziął udział b. prezydent ZSRR Michaił Gorbaczow oraz przewodniczący Komisji Europejskiej Romano Prodi.

• Audiencje. Jan Paweł II przyjął m.in.: byłego prezydenta ZSRR Michaiła Gorbaczowa, który przybył do Watykanu w związku z promocją książki kard. A. Casarolego; przewodniczącego rosyjskiej Dumy Państwowej Gienadija Sielezniowa; premiera Indii Atala Behariego Vajpayee, z którym rozmawiał o poszanowaniu wolności religijnej w związku z ostatnimi atakami przemocy wobec chrześcijan w tym kraju.

 

KOŚCIÓŁ W ŚWIECIE

• Kościół wobec kary śmierci. Wykonanie wyroku śmierci na Garym Grahamie, skazanym za morderstwo w stanie Teksas w USA, spotkało się z jednoznaczną krytyką Kościoła katolickiego. Przewodniczący Konferencji Biskupów USA, bp Joseph Fiorenza z Teksasu uważa, że kara śmierci jest środkiem „sprzecznym z głoszonym przez Jezusa orędziem miłości i życia”. Podkreślił, że „kara śmierci, podobnie jak legalizacja przerywania ciąży i eutanazja, przyczynia się do budowania kultury śmierci”. „Nie zlikwidujemy – uważa biskup – przestępczości zabijając przestępców, podobnie jak nie możemy przywrócić życia niewinnie zabitych, wykonując wyrok na ich mordercach. Kara śmierci stwarza tragiczne złudzenie, że możemy bronić życie odbierając życie”.

• Aleksy II odznacza Aleksandra Łukaszenkę. Z rąk patriarchy moskiewskiego i Wszechrusi Aleksego II prezydent Białorusi otrzymał tegoroczną międzynarodową Nagrodę im. równych Apostołom, Świętych Cyryla i Metodego. Odznaczenie to przyznała szefowi państwa białoruskiego i prezydentowi Rosji Władimirowi Putinowi, Słowiańska Fundacja Rosji, działająca pod patronatem zwierzchnika Rosyjskiego Kościoła Prawosławnego.Wręczając odznaczenie w moskiewskiej cerkwi Chrystusa Zbawiciela, Aleksy II powiedział, że „laureat wnosi nieoceniony wkład w umocnienie związku bratnich narodów słowiańskich, które zawsze dzieliły wspólne losy historyczne”. Wyraził uznanie dla „czynów mieszkańców Białorusi, którzy odgradzali naszą wielką ojczyznę od wrogich napaści z Zachodu”. Patriarcha uważa też, że bliski układ między Białorusią a Rosją powinien zostać wcielony w życie. Łukaszenko dodał, że jako przedstawiciel tego narodu ze szczególnym wzruszeniem przyjmuje nagrodę, „gdyż w ciągu całej historii bojownicy białoruscy i rosyjscy wspólnie kontynuowali oświatową posługę świętych Cyryla i Metodego oraz wzbogacali naszą wspólną tradycję kościelną”. Dodał, że jego naród od dawna „czuje się nie tylko obrońcą rubieży Ojczyzny, ale także przyczółkiem wiary prawosławnej”. Jego zdaniem, nikt „nie jest w stanie zniszczyć jedności naszych prawosławnych narodów”. Przed kilku laty Łukaszenko wyznał, iż jest „prawosławnym ateistą”...

• „Iustitia et Pax” a interwencje zbrojne. Prawne, polityczne, wojskowe i etyczne aspekty interwencji zbrojnych, podejmowanych w dzisiejszym świecie, porusza obszerny dokument opracowany przez Komisję „Iustitia et Pax” Konferencji Biskupów Francji. Materiał ten stanowić ma podstawę do refleksji dla katolików francuskich na temat interwencji wojskowych dokonywanych poza granicami własnego kraju. W dokumencie czytamy m.in.: „Wbrew nadziejom, jakie obudziło obalenie muru berlińskiego, naszemu światu w mijającym dziesięcioleciu nie ubyło konfliktów”. Przywołując przykłady interwencji międzynarodowej (np. w Somalii, Rwandzie, na Haiti i Timorze Wschodnim, w Bośni i Kosowie) jak i braku działań interwencyjnych (np. w Tybecie i Czeczenii), członkowie komisji zwracają uwagę na konieczność wypracowania powszechnie obowiązujących zasad podejmowania interwencji, które stały się już nieodłącznym elementem rzeczywistości międzynarodowej. Dokument postuluje wzmocnienie pozycji ONZ (m.in. przez wprowadzenie zmian prawnych, uniemożliwiających blokowanie rezolucji, głównie przez Chiny i Rosję) oraz jasne określenie zadań Europejskich Sił Wojskowych.

• Kościół negatywnie ocenia decyzję rządu niemieckiego o próbach legalizacji związków homoseksualnych. Przewodniczący Konferencji Biskupów Niemieckich, bp Karl Lehmann z Moguncji uważa, że plany rządu koalicyjnego, zmierzające do zrównania w prawach związków homoseksualnych z małżeństwami, mają charakter „podstępny i nieuczciwy”. „Prawo dotyczące małżeństwa i rodziny stanowi swego rodzaju matrycę, w oparciu o którą powstają wszystkie inne przepisy” – uważa bp Lehmann. Jego zdaniem niezbędna jest „szczera dyskusja, nie tylko pod kątem praw mniejszości, ale taka, która w sposób w pełni odpowiedzialny i autorytatywny będzie broniła małżeństwa i rodziny”. Podobnie jak małżonkowie, partnerzy homoseksualni będą mogli przyjmować nazwisko drugiej osoby. Ten rodzaj związków będzie podlegał prawu spadkowemu i podatkowemu w takim samym stopniu, jak małżeństwa tradycyjne. Pary homoseksualne nie będą mogły natomiast adoptować dzieci. Sprzeciw wobec projektu ustawy zapowiedziała chadecka opozycja.

 

... I W POLSCE

• W Krakowie i Łopusznej odbyły się uroczystości pogrzebowe ks. Józefa Tischnera (2 lipca). Całe Podhale – ok. 20 tys. osób – pożegnało w Łopusznej zmarłego 28 czerwca ks. Profesora. Uroczystości pogrzebowe w tej podhalańskiej wsi koło Nowego Targu rozpoczęły się o godz. 15.00 wyprowadzeniem zwłok z letniskowego domu rodziny Tischnerów. Wcześniej ponad godzinę z różańcem w ręku przy trumnie czuwał kard. Franciszek Macharski. Kondukt, złożony m.in. z 70. pocztów sztandarowych oraz spontanicznie utworzonej kilkudziesięcioosobowej kapeli góralskiej, zamykało kilkudziesięciu kapłanów wraz z metropolitami: krakowskim i lubelskim oraz trzema biskupami: Tadeuszem Pieronkiem, Kazimierzem Nyczem i Janem Szkodoniem. Trumnę, na której leżały kwiaty i góralski kapelusz z piórem, wiózł powóz zaprzężony w dwie pary koni specjalnie sprowadzonych ze stadniny z Białego Dunajca. Dwukilometrowa trasa biegła przez całą wieś do niewielkiego drewnianego, kościółka parafialnego pw. Trójcy Przenajświętszej.

Homilię podczas Mszy św. wygłosił kard. Macharski (zob. na str. 4). Bp Kazimierz Nycz przeczytał list Jana Pawła II (zob. str. 1). Zaś kapela góralska zgodnie z życzeniem Zmarłego zaśpiewała pieśń „Krywań”. W Mszy św. uczestniczyli m.in. premier Jerzy Buzek, min. Bronisław Geremek, Tadeusz Mazowiecki oraz Barbara Labuda z kancelarii prezydenta. Wśród uczestników pogrzebu były delegacje oddziału Związku Podhalan, goprowcy, oddziały Ochotniczej Straży Pożarnej, oraz przedstawiciele marynarki wojennej, gdyż w jednej z uczelni wojskowych na Wybrzeżu ks. Profesor wykładał etykę.

•a grobie ks. Tischnera koło kaplicy cmentarnej stanął prosty krzyż z brzozowych belek. Zgodnie z jego życzeniem nad mogiłą nie wygłoszono przemówień, a zamiast kwiatów proszono o ofiary na konto Stowarzyszenia „Pomoc dla Życia”, opiekującego się osobami po operacjach onkologicznych głowy i szyi (PKO SA Poznań 12401747-40016517-2700-401112-001-0000). Za to długo grała i śpiewała góralska kapela, zaś znany muzyk z Limanowej Józef Broda przejmująco zadął w kilkumetrową trombitę.

Łopuszna znakomicie przygotowała się do pogrzebu. Na łąkach w pobliżu wsi zorganizowano olbrzymie parkingi. Ponad stu policjantów, strażaków z OSP oraz porządkowych sprawnie kierowało ruchem i pilnowało porządku. Po pogrzebie w miejscowej szkole i na plebanii zorganizowano dla gości poczęstunek. Na płotach można było przeczytać specjalną odezwę Związku Podhalan: „Hej, Podhalanie! Odeseł za grań ku Niebieskiej Dziedzinie Ks. Profesor Józef Tischner – nasz góralski kapelan i brat. Był z nami w kozdy cas. Odprowadźmy godnie i honornie Nasego Profesora. Niech zasumiom sztandary nasych dziedzin, a Wy, muzykanci, przyjedzcie zagrać Profesorowi...”.

Tego samego dnia rano w krakowskim kościele św. Piotra i Pawła została odprawiona Msza św. żałobna w intencji ks. Tischnera. Eucharystii przewodniczył metropolita krakowski kard. Franciszek Macharski, a homilię wygłosił abp Józef Życiński (zob. na str. 1). We Mszy uczestniczyło ok. 4 tys. Krakowian, w tym przyjaciele i współpracownicy ks. Tischnera. Byli wśród nich premier Tadeusz Mazowiecki i min. Tadeusz Syryjczyk, a także przybyły z Bostonu prof. Krzysztof Michalski, długoletni współpracownik Zmarłego, z którym wspólnie zakładał Instytut Wiedzy o Człowieku w Wiedniu. Stawiły się Senaty Uniwersytetu Jagiellońskiego, Papieskiej Akademii Teologicznej i krakowskiej Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej. Zmarły był etatowym pracownikiem tych uczelni. Obecni byli przedstawiciele Małopolskiej Solidarności i politycy z Unii Wolności. Straż przy trumnie pełniła kompania honorowa Brygady Podhalańskiej. Podczas Mszy grały licznie przybyłe kapele góralskie, śpiewał chór „Organum”. Po zakończeniu Eucharystii tłumy uczestników odprowadziły w milczącym kondukcie trumnę z ciałem Zmarłego aż do wylotu ulicy Grodzkiej, skąd odjechała samochodem do Łopusznej.

• Kilka tysięcy Wielkopolan, mimo padającego deszczu, przybyło na główne uroczystości jubileuszowe Archidiecezji Poznańskiej (29 czerwca). W celebrowanej w Poznaniu na Placu Katedralnym przez metropolitę wrocławskiego kard. Henryka Gulbinowicza Mszy św. uczestniczyli m.in. Prymas Polski kard. Józef Glemp i metropolita krakowski kard. Franciszek Macharski oraz ponad 40 arcybiskupów i biskupów z całego kraju.

• Aż 400 delegacji z całej Polski uczestniczyło w Krakowie w centralnych ogólnopolskich uroczystościach poświęconych kultowi Najświętszego Serca Pana Jezusa. Mszy św. 30 czerwca w bazylice ojców jezuitów przewodniczył metropolita krakowski kard. Franciszek Macharski. Z okazji uroczystości list napisał Jan Paweł II. Homilię podczas Mszy św. wygłosił przełożony prowincji południowej jezuitów o. Adam Żak. W trakcie uroczystości odnowiono akt zawierzenia polskich rodzin Sercu Jezusowemu. Pierwszy taki akt został złożony w 1921 r.

• W wypadku samochodowym zginął ks. prof. Andrzej Zuberbier (27 czerwca), nasz autor, jeden z najwybitniejszych teologów specjalizujących się w teologii dogmatycznej i zarazem uczestnik dialogu międzyreligijnego. Kapłan prawdopodobnie zasłabł za kierownicą, gdyż samochód przy dobrych warunkach pogodowych i na prostej drodze rozbił się o drzewo w Piotrkowicach ok. 20 km od Kielc. Miał 78 lat.

• W Warszawie odbyła się XII Międzynarodowa Parafiada Dzieci i Młodzieży. W zawodach sportowych, konkursach wiedzy historycznej, występach i warsztatach uczestniczyło ok. 1100 młodych ludzi. Wszyscy mieszkali w namiotach, w zorganizowanym na terenie Akademii Wychowania Fizycznego miasteczku parafiadowym. Wśród uczestników znalazła się  młodzież zza wschodniej granicy, a także: ze Słowacji, Mołdawii, Norwegii, a nawet z Mongolii i Kenii. We własnych konkurencjach startowały też osoby niepełnosprawne.

 

 

 

 

 

Nr 28, 9 lipca 2000

Szczegółowe omówienie
Obraz tygodnia
Kronika religijna
Komentarze

do góry

 

© 2000 Tygodnik Powszechny
Szczegółowe informacje o Redakcji; e-mail: redakcja@tygodnik.com.pl