|
KONTRAPUNKT
25-lecie powstania
Komitetu Obrony Robotników
Magazyn Kulturalny Tygodnika Powszechnego nr
10 (59)
Kraków, 30 września 2001
W czerwcu 1976 robotnicy Ursusa, Radomia i kilku innych miast zastrajkowali przeciwko wprowadzonym przez władze PRL podwyżkom cen. Robotnicze protesty zostały stłumione przez milicję: wiele osób pobito, wiele uwięziono i torturowano podczas przesłuchań. Wkrótce środowisko dysydentów, reprezentujących różne środowiska i pokolenia, rozpoczęło akcję pomocy rodzinom aresztowanych. 23 września 1976 czternastu z nich zawiązało Komitet Obrony Robotników. Jak mówił Jacek Kuroń, zamiast palić komitety, założyli własny.
W ciągu pięciu następnych lat KOR (przekształcony wkrótce w Komitet Samoobrony Społecznej „KOR”) był solą w oku dla władz, nadzieją dla prześladowanych, wzorem do naśladowania dla zastraszonych. „O co walczyliśmy? – pytał w monografii KOR-u jego członek-założyciel, Jan Józef Lipski. – Najpierw po prostu o to, by bici, więzieni, wyrzuceni z pracy robotnicy nie pozostali osamotnieni i by ułatwić im i ich rodzinom przebycie najcięższego okresu wściekłości, którą przeciw nim skierował aparat przemocy. Później rozszerzyliśmy nasze cele, wskazując na końcu drogi dwa główne: niepodległość i demokrację. Staraliśmy się nie łudzić nikogo, że są one łatwe do zrealizowania. Toteż na co dzień ograniczaliśmy się raczej do mówienia i pisania o zadaniach bliższych – a przede wszystkim ciężko pracowaliśmy dla ich realizacji”.
Bez ludzi KOR-u nie byłoby „Solidarności”, Okrągłego Stołu, demokracji.
25 lat temu
powstał Komitet Obrony Robotników
Tak, jak to dziś
pamiętam
Ks. Adam Boniecki
Jedynym rodzajem śmiechu, jaki zasługuje w pełni na to miano, jest ten, który stworzyli pariasi. Wszelki inny – ten z telewizorów, tak zwanych pism czy dodatków humorystycznych – zasługuje co najwyżej na miano rechotu. Dawny śmiech chcą wyrzucić pospołu pryncypialiści i parweniusze, zwani też nowobogackimi.
WIĘCEJ
Robiliśmy niemożliwe
Z Sewerynem
Blumsztajnem rozmawia Michał Okoński
To nie była polityka: występowaliśmy w imię zasad moralnych, nie dostając za to nic, tylko po tyłku.
WIĘCEJ
Poczet
KOR-owców
Członkowie-założyciele
JERZY
ANDRZEJEWSKI
STANISŁAW
BARAŃCZAK
LUDWIK
COHN
JACEK
KUROŃ
EDWARD
LIPIŃSKI
JAN
JÓZEF LIPSKI
ANTONI
MACIAREWICZ
PIOTR
NAIMSKI
ANTONI
PAJDAK
JÓZEF
RYBICKI
ANIELA
STEINSBERGOWA
ADAM
SZCZYPIORSKI
KS.
JAN ZIEJA
WOJCIECH
ZIEMBIŃSKI
Inni
członkowie KOR
KONRAD
BIELIŃSKI
SEWERYN
BLUMSZTAJN
BOGDAN
BORUSEWICZ
ANDRZEJ
CELIŃSKI
MIROSŁAW
CHOJECKI
JERZY
FICOWSKI
STEFAN
KACZOROWSKI
KS.
ZBIGNIEW KAMIŃSKI
WIESŁAW
PIOTR KĘCIK
JAN
KIELANOWSKI
LESZEK
KOŁAKOWSKI
ANKA
KOWALSKA
JAN
LITYŃSKI
ADAM
MICHNIK
HALINA
MIKOŁAJSKA
EWA
MILEWICZ
EMIL
MORGIEWICZ
JERZY
NOWACKI
WOJCIECH
ONYSZKIEWICZ
ZBIGNIEW
ROMASZEWSKI
JÓZEF
ŚRENIOWSKI
MARIA
WOSIEK
HENRYK
WUJEC
WACŁAW
ZAWADZKI
Opozycja
demokratyczna 1976-80 w oczach KC PZPR
Łukasz Kamiński
Powstanie 23 września 1976 r. Komitetu Obrony Robotników sprawiło, iż Komitet Centralny
PZPR nie mógł dłużej ukrywać przed członkami partii faktu istnienia opozycji. Obok
informacji, należało jednak przekazać interpretację i propagandowe argumenty, które miały uchronić aparat
i szeregowych członków partii przed wpływami „wroga”.
WIĘCEJ
Numer wydano przy pomocy finansowej Ministerstwa Kultury i
Dziedzictwa Narodowego.
Redaktor odpowiedzialny: Michał Okoński.
|