KONTRAPUNKT

Ściąga z kultury

 

• W wieku 78 lat zmarł w Krakowie Andrzej Hiolski, wybitny baryton, wykonawca m.in. dzieł Moniuszki i Karola Szymanowskiego.

• Zmarł Andrzej Zakrzewski, historyk, autor m.in. biografii „Wincenty Witos. Chłopski polityk i mąż stanu”, pracownik Kancelarii Prezydenta Lecha Wałęsy, od marca 1999 minister kultury.

• Andrzej Wajda otrzyma Oscara za całokształt twórczości.

• Styczniowy numer „Odry” przyniósł nowe wiersze Wisławy Szymborskiej. „Trochę o duszy” i „Bal” to pierwsze utwory poetyckie, jakie artystka opublikowała od chwili otrzymania literackiej Nagrody Nobla. „Trochę o duszy” komentował w „Tygodniku” (nr 5) Marian Stala: „Słowo »dusza«, otwierające poetycką medytację Wisławy Szymborskiej, nie pojawia się w dalszym ciągu owej medytacji ani razu. Być może ma to uzmysławiać sytuację duszy we współczesnym świecie. Być może odpowiada to przekonaniu, iż słów najważniejszych nie powinno się zbyt często powtarzać. Być może wreszcie, jest to wykładnik szczególnej powściągliwości poetki, jej przekonania, iż w kwestii duszy można dziś powiedzieć niewiele, iż trzeba poprzestać na pierwszych zdaniach...”.

• Na 50. Międzynarodowym Festiwalu Filmowym w Berlinie Andrzej Wajda wręczył nagrodę swego imienia. Otrzymała ją rosyjska reżyserka Kira Muratowa (ur. 1934), autorka m.in. „Syndromu astenicznego”. Złotego Niedźwiedzia, główną nagrodę Festiwalu, otrzymał amerykański reżyser Paul Thomas Anderson za film „Magnolia”.

• Po raz 25. rozdano francuskie nagrody filmowe, Cezary. Za najlepszy film francuski jury uznało „Venus Beaut” Tonie Marshall, zaś zagraniczny – „Wszystko o mojej matce” Pedro Almodovara.

• Andrzej Wajda i Tadeusz Różewicz otrzymali Nagrodę Wielką Fundacji Kultury. Na wniosek Fundacji, Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego przyznało Krystianowi Zimermanowi specjalną Nagrodę Roku Chopinowskiego, którą artysta przekazał Warszawskiemu Hospicjum dla Dzieci.

• Tadeusz Różewicz został laureatem Nagrody im. Zygmunta Hertza, przyznawanej przez paryską „Kulturę”. „Teraz nawet ze sobą przestaję rozmawiać, nie mam czasu. Przygotowuję się do innych rozmów – mówi poeta w wywiadzie dla „Gazety Wyborczej”. – Jak to w Ewangelii powiedziano: Póki jesteś młody – to sam się przepaszesz i pójdziesz, gdzie chcesz. A jak będziesz stary, to cię przepaszą i poprowadzą tam, gdzie nie chcesz...”

• 27 stycznia minęła pierwsza rocznica śmierci Jerzego Turowicza.

• Minęła 20 rocznica śmierci Jarosława Iwaszkiewicza.

• Zbliża się 250. rocznica śmierci Jana Sebastiana Bacha (por. esej Stefana Riegera w „TP” nr 7). Z repertuarem Bachowskim wystąpiły w Polsce The Amsterdam Baroque Orchestra z Tonem Koopmanem, brytyjski The King’s Consort oraz Collegium Vocale z Gandawy pod batutą Philippe’a Herreweghe.

• Zarząd cmentarza zażądał 10 tys. złotych za zezwolenie na pochówek na Starych Powązkach Jerzego Waldorffa, znanego krytyka muzycznego i społecznika. Stworzony przez Waldorffa Społeczny Komitet Opieki nad Starymi Powązkami w ciągu 25 lat działalności zebrał środki na odnowienie ponad 1000 zabytkowych nagrobków. „Skandal z grobem Jerzego Waldorffa – komentował na łamach „TP” ks. Adam Boniecki – jest zaledwie czubkiem góry lodowej. Sprawa zarządzania przez parafie i księży cmentarzami wymaga przemyślenia. Zawsze powiązanie spraw duchowych z finansami jest trudne, w przypadku cmentarzy bywa bardzo trudne. Obawiam się, że dla niektórych księży za trudne.” Społeczny Komitet Opieki nad Starymi Powązkami otrzymał ustanowioną przez Fundację Bankową im. Leopolda Kronenberga nagrodę im. Aleksandra Gieysztora.

• Teatr Narodowy przygotował premierę „Wesela” w reżyserii Jerzego Grzegorzewskiego. „»Wesele« w Narodowym jest dobrą, rzemieślniczą robotą teatralną – pisał Roman Pawłowski. – Jerzy Grzegorzewski i kompozytor Stanisław Radwan zbudowali maszynę weselną, zaklęte koło, w którym do rytmu krakowiaków i oberków przesuwają się gromady tańczących, a w mignięciach między jednym tańcem a drugim prezentują się bohaterowie.” (Por. także recenzję Piotra Gruszczyńskiego w „TP” nr 7).

• W Teatrze Telewizji odbyła się światowa prapremiera najnowszej sztuki Sławomira Mrożka „Piękny widok”. W inscenizacji autorstwa Janusza Kijowskiego wzięli udział Krystyna Janda, Janusz Gajos i Krzysztof Wakuliński.

• W warszawskiej Zachęcie trwa wystawa „Słońce i inne gwiazdy”, prezentująca dzieła najwybitniejszych polskich artystów XX wieku – Abakanowicz, Kantora, Kobro, Opałki, Stażewskiego, Strzemińskiego, Szapocznikow, Witkacego, Wojtkiewicza oraz Wróblewskiego. Choć wszyscy z prezentowanych twórców są odrębnymi indywidualnościami, żaden nie stał się prawodawcą szkoły artystycznej, „wystawa – pisze w „Rzeczpospolitej” Monika Małkowska – pozwala zwrócić uwagę na zjawisko trudne do wyjaśnienia – na istnienie »polskiego kolorytu«. Do tej konstatacji można dojść obserwując zdumiewającą zgodność tonacji, nastroju wyrażonego barwą prac utrzymanych w odmiennych z pozoru stylistykach. Jaki jest ten »polski koloryt«? Przydymiony, subtelny, oparty na wyrafinowanej grze odcieni”.

• W Muzeum Narodowym w Krakowie można oglądać wystawę „Opus magnum” Józefa Mehoffera (patrz recenzja Tadeusza Chrzanowskiego w „TP” nr 10).

• W Warszawie odbył się recital Vladimira Ashkenazy’ego, wybitnego pianisty.

W stolicy gościł on po raz pierwszy od 1955 roku, kiedy to otrzymał II nagrodę na Festiwalu Chopinowskim.

• Film Grzegorza Packa „List z Argentyny” zdobył Grand Prix III Przeglądu Form Dokumentalnych w Szczecinie. Nagrodę dyrektora Programu I TVP otrzymał Grzegorz Braun za „Wielką ucieczkę cenzora”, nagrodę dyrektora Programu II TVP – Ewa Straburzyńska za „Motlowe marynarki” i Tadeusz Pałka za „Chwile przemijania”.

• Rozpoczął się festiwal „Kraków 2000”. Kraków jest jednym z 9 miast, które otrzymały miano Europejskiego Miasta Kultury, myślą przewodnią festiwalu jest hasło „Duchowość – Myśl – Twórczość”, zaś wśród imprez znajdą się m.in.: cykl wielkich wykonań muzyki poważnej, festiwale Tadeusza Kantora i Stanisława Wyspiańskiego, festiwal Kultury Żydowskiej, Międzynarodowe Triennale Grafiki oraz Biennale Lalki Teatralnej.

• Krakowscy radni zdecydowali o połączeniu Teatru Ewy Demarczyk z Teatrem Ludowym w Nowej Hucie. Ewa Demarczyk nie zgodziła się na takie rozstrzygnięcie i rozwiązała swój Teatr Muzyki i Poezji.

• Półwiecze istnienia obchodziła Wytwórnia Filmów Dokumentalnych i Fabularnych.

• 15. urodziny świętował zakopiański Teatr im. Witkacego.

• W dniach 20-26 lutego odbył się we Wrocławiu 22. Festiwal Polskiej Muzyki Współczesnej „Musica Polonia Nova”.

• W Polsce gościł Roman Polański, uczestnicząc w premierze swego najnowszego filmu „Dziewiąte wrota”.

• Bohdan Stupka, odtwórca roli Bohdana Chmielnickiego w „Ogniem i mieczem” Jerzego Hoffmana, został ministrem kultury Ukrainy.

• Damian Kalbarczyk został mianowany dyrektorem nowo powstałego Instytutu Adama Mickiewicza, mającego zajmować się promocją kultury polskiej w świecie.

• W Pałacu Kultury odbyły się 7. Targi Książki Edukacyjnej, na których swoją ofertę prezentowało blisko 200 wydawców. W wyniku reformy oświaty w roku ubiegłym znacząco pogorszyła się sytuacja finansowa Wydawnictw Szkolnych i Pedagogicznych, których udział w rynku spadł z 52 do 35 procent.

• W ciągu 10 dni z supermarketów Auchan zniknęło około 300 tys. egzemplarzy książek. Zalegające hurtownie pozycje sprzedawano po cenach zniżonych, niektóre nawet po złotówce lub na wagę. W roku 1999 ceny książek w Polsce wzrosły o ponad 23 procent, zaś najlepiej sprzedały się „Najstarsza prawnuczka” Joanny Chmielewskiej (70 tys. egzemplarzy) oraz „Alchemik” Paulo Coelho (blisko 108 tys. egzemplarzy).

• Telewizja TVN przygotowuje polską wersję holenderskiego programu „Big Brother”, w którym kilkunastu ochotników przebywa ze sobą przez kilka tygodni w zamkniętym pomieszczeniu, zaś wszystkie ich zachowania rejestrowane są przez ukryte kamery.

• Władysław Pasikowski zapowiedział realizację filmu osnutego wokół przygód Hansa Klossa, bohatera „Stawki większej niż życie”. Pomysłowi temu sprzeciwili się Zbigniew Safjan i Andrzej Szypulski, scenarzyści serialu, a zarazem posiadacze praw autorskich do postaci agenta J-23.

 

 

 

 

 
Ks. Jan Kracik: Być starym dawno temu

Feliks Netz: Filemon i Baucis – o Sandorze Marai

Dziennik Sandora Marai: „Jak powoli umieram”

Anna Mateja: Zanim pójdziemy do raju

Jacek Bocheński: Kawałek prozy

Jacek Filek: Chwilę po-być, nieco się ociągać

David Morris Polowanie na staruszków

„Danie miesiąca” polecają: Katarzyna Janowska i Piotr Mucharski

Ściąga z kultury

do góry

 

© 2000 Tygodnik Powszechny
Szczegółowe informacje o Redakcji; e-mail: redakcja@tygodnik.com.pl